باز کردن منو اصلی

کلیسای ارتدکس شرقی

یکی از سه شاخه اصلی مسیحیت
(تغییرمسیر از ارتدکس شرقی)

کلیسای ارتدکس یا کلیسای ارتدکس شرقی یکی از سه شاخه اصلی مسیحیت می‌باشد.[۱] این کلیسا در سال ۱۰۵۴ پس از میلاد و در پی جدایش بزرگ در کلیسا به‌وجود آمد.[۲] در پی این جدایش پاپ لئون نهم و اسقف اعظم قسطنطنیه یکدیگر را طرد کردند.[۳] این جدایش به دلایل گوناگونی انجام پذیرفت. از جمله اختلافات عقیدتی می‌توان به اختلاف نظر در مورد ماهیت روح‌القدس اشاره کرد. عقیده کلیسای شرقی این بود که روح‌القدس نشأت گرفته یا برخاسته از پدر از طریق پسر می‌باشد ولی کلیسای غربی بر این باور بود که روح‌القدس برخاسته از پدر و پسر می‌باشد.[۴]

Orthodox صفتی مرکب از پیشوند orthos به معنای درست و واژه یونانی doxo به مفهوم عقیده است. هنگامی که این واژه صفت رفتار و اعتقاد به معنای رسمی باشد، پذیرفته و صحیح است و اگر برای توصیف شخص به کار رود، به معنای درست آیین و سنتی خواهد بود. اگر این واژه با حرف O بزرگ نوشته شود، نام گروهی از مسیحیان است که در مقطعی از تاریخ، برخی آموزه های رایج میان مسیحیان را خروج از آیین دانسته و پایبندی به آموزه های جایگزین آنها را شرط راست کیشی در نظر گرفتند.[۵] کلیسای ارتدکس شرقی شامل کلیساهایی می شود که همگی در دوره ای از تاریخ کلیسای سلطنتی بیزانسی به وجود آمده اند. امروزه کلیسای ارتدکس از کلیساهای متعدد مستقل تشکیل شده که معمولا با یکدیگر در تماسند اما هریک عهده دار اداره خویش است. در این کلیساها، آداب نماز، اصول اعتقادی و قوانین مشترک است و نوع واحدی از روحانیت ترویج می شود.[۶]

مهم ترین کلیساهای ارتدکس عبارتند از: اسقف نشین قسطنطنیه و پیرو آن؛ کلیسای فنلاند، چک و اسلواکی/اسقف نشین اسکندریه/اسقف نشین انطاکیه/اسقف نشین اورشلیم/کلیسای روس/کلیسای بلغاری/کلیسای صربی/کلیسای رومانی/کلیسای یونانی/دیگر کلیساهای ارتدکس مانند اسلونی، لیتوانی و لتونی.[۷]

محتویات

تاریخ کلیسای ارتدکس شرقیویرایش

کلیسای ارتدکس شرقی و کلیسای کاتولیک و در سده یازدهم میلادی در تعاریف و اصول بنیادین خود دچار اختلاف شدند.[۸]

پیروانویرایش

بیشتر مسیحیان اروپای شرقی و بالکان پیرو این کلیسا هستند. پیروان این کلیسا در کشورهای بلاروس، بلغارستان، قبرس، گرجستان، یونان، مقدونیه، مولداوی، روسیه، مونتنگرو، رومانی، صربستان ، ارمنستان و اوکراین اکثریت مسیحیان را تشکیل می‌دهند. همچنین پیروان بسیاری از این کلیسا در خاورمیانه، آمریکای شمالی و استرالیا مستقر هستند. پیروان این کلیسا پیشوای اصلی خود را اسقف اعظم قسطنطنیه (استانبول) - و نه یک پاپ - می‌دانند، اگر چه عملاً بسیاری از کلیساهای آن (مانند کلیسای ارتدکس روسیه و کلیسای ارتدکس یونان) به‌صورت مستقل توسط اسقف و پدران خود هدایت می‌شوند.[۱][۹] کلیساهای ارتدکس در کشورهای گوناگون از زبان‌های گوناگونی مانند یونانی کوینه (زبان متن اصلی عهد جدیداسلاوونی کلیسایی و حتی عربی استفاده می‌کنند.

مواضع و باورهاویرایش

 
نگاره‌ای از دیوارنگاره‌ها و سقف کلیسای ارتدکس مادر خدا (یکی از القاب مریم) در شهر وارنا در بلغارستان.

کلیسای ارتدکس شرقی به کشیش‌ها اجازه ازدواج پیش از کشیش‌شدن را می‌دهند، ولی تنها کشیش‌های مجرد می‌توانند به درجات بالاتر همچون «اسقف» شدن دست یابند؛ این در حالی است که کلیساهای کاتولیک لاتین (کلیساهای کاتولیک رومی) هرگز اجازه ازدواج به کشیش‌ها را نمی‌دهند.

در کلیساهای ارتدکس شرقی اگر زن یک کشیش فوت شود، آن کشیش اجازه ازدواج دوباره را ندارد. این کلیساها به پیروان خود اجازه طلاق و ازدواج دوباره را تا حداکثر دو بار می‌دهند (مشروط به اینکه در مراسم ازدواج دوباره شخص دعایی برای بخشوده شدن خود بخواند)؛ این در حالی است که کلیساهای کاتولیک لاتین هرگز اجازه مجدد ازدواج را به پیروانشان نمی‌دهند مگر اینکه همسر شخص فوت کرده باشد.[۹]

در کلیساهای ارتدکس شرقی و کاتولیک رومی این باور وجود دارد که فاسد نشدن جسد به شکل معمول آن، نشانه «تقدس» است.[۱۰] محوطه داخلی کلیسای ارتدکس چهارگوش است و در دو سطح قرار دارد که قسمت بالایی به منزله آسمان، محل اولیاء دین و روحانیون و قسمت پایینی به منزله زمین و محل اجتماع پیروان است.

نگارخانهویرایش

پانویسویرایش

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ «Eastern Orthodoxy." Encyclopædia Britannica, http://www.britannica.com/EBchecked/topic/177174/Eastern-Orthodoxy
  2. Allan O. Kownslar, The European Texans, p. 170, Texas A&M University Press.
  3. «Schism of 1054.» Encyclopædia Britannica.
  4. Michael D. Coogan, The Illustrated Guide to World Religions, p.65, Oxford University Press
  5. بخشنده، حمیده، مسیحیت شرقی؛ کلیساها، آموزه ها و آیین های مقدس، فصلنامه هفت آسمان، شماره ۲۵، بهار ۱۳۸۴، ص ۱۰۰
  6. مولند، اینار، ترجمه محمدباقر انصاری و مسیح مهاجری، جهان مسیحیت، امیرکبیر، ۱۳۸۱، ص ۴۱، شابک: ۹۷۸-۹۶۴-۰۰-۰۷۸۱-۵
  7. همان، ص ۴۵
  8. با تحریم مسیحیان گرجستان، پاپ در ورزشگاه نیمه‌خالی تفلیس دعا خواند، بی‌بی‌سی فارسی
  9. ۹٫۰ ۹٫۱ Allan O. Kownslar, The European Texans, p. 171, Texas A&M University Press.
  10. جسدهای مومیایی؛ آخرین تلاش برای «بقای رهبران»، بی‌بی‌سی فارسی