باز کردن منو اصلی
افق آبی
افق حقیقی (چپ متمایل به پایین)، افق قابل رویت (راست)، افق نجومی (چپ خط افقی)

اُفُقْ[۱] یا کَران[۲] یا کَنارهٔ آسمان یا کَرانه[۳] خط آشکاری است که در همه سمت آسمان را از زمین جدا می‌سازد. در بسیاری از موقعیت ها، افق حقیقی به وسیله درختان، ساختمان‌ها و کوه‌ها تیره و مبهم به نظر می‌رسد و به آن افق قابل رویت می گویند. چنانچه افق با توجه به ارتفاع نجومی ناظر سنجیده شود افق نجومی می گویند که ارتفاع نجومی آن صفر است و از افق حقیقی بالاتر است.[۴]

فاصله یک تا افق دید وی از فرمول زیر بدست می‌آید:

که h ارتفاع شخص (به‌طور مثال قدش) بر حسب متر است و نتیجه نهایی بر حسب کیلومتر است.[۵]

واژه‌شناسیویرایش

واژگان «کران»، «کرانه» و «کنار» همگی برگرفته از پارسیگ هستند که به ترتیب کَران (پارسی میانه: karān-kl'n) ، کَنارَگ (پارسی میانه: kanārag-k'nlk) و کَنار (پارسی میانه: kanār-k'nl) می‌باشند[۶]. همچنین واژه کران در زبان‌های سغدی[۷] (سغدی: kirān-kyr'n) و پهلوانیگ[۸] (پارتی: karān-kr'n) نیز بازتاب یافته‌اند.

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

  1. علی اکبر دهخدا. «سرواژه «افق»». پارسی ویکی.
  2. علی اکبر دهخدا. «سرواژه «کران»». پارسی ویکی.
  3. علی اکبر دهخدا. «سرواژه «کرانه»». پارسی ویکی.
  4. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Horizon». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۱ ژانویه ۲۰۱۱.
  5. Andrew T. Young, "Distance to the Horizon". Accessed 16 April 2011.
  6. فرهنگ کوچک مکنزی (به پارسیگ - انگلیسی - فارسی). به کوشش د. مکنزی.
  7. فرهنگ سغدی - فارسی - انگلیسی. به کوشش بدرالزمان قریب.
  8. فرهنگ واژگان پارسی میانه مانوی و پهلوانی مانوی.