آلکساندر هاروتیونیان

آهنگساز و پیانیست اهل ارمنستان
(تغییرمسیر از الکساندر هاروتیونیان)

الکساندر گریگوری هاروتونیان (آرتونیان) (ارمنی: Ալեքսանդր Գրիգորի Հարությունյան؛ ۲۳ سپتامبر ۱۹۲۰ – ۲۸ مارس ۲۰۱۲) یک آهنگساز و نوازنده پیانو اهل ارمنستان و یکی از آهنگسازان برجستهٔ دوران شوروی ارمنستان بود.

الکساندر آرتونیان
Alexander Harutyunyan.JPG
آلکساندر هاروتیونیان
اطلاعات پس‌زمینه
زاده۲۳ سپتامبر ۱۹۲۰
ایروان، اولین جمهوری ارمنستان
خاستگاهارمنستان
درگذشته۲۸ مارس ۲۰۱۲ (۹۱ سال)
ایروان، ارمنستان
ژانرموسیقی کلاسیک
پیشه(ها)آهنگساز و نوازنده
ساز(ها)پیانو
سال‌های فعالیتدهه ۱۹۲۰–۲۰۱۲
جایزه(ها)نشان انقلاب اکتبر نشان پرچم سرخ کار
هنرمند مردمی اتحاد جماهیر شوروی هنرمند مردمی ارمنستان شورویЗаслуженный деятель искусств Армянской ССР (2).png جایزه استالین جایزه دولتی ارمنستان شوروی جایزه دولتی ارمنستان شوروی
مدال موسس خورناتسی نشان افتخار جمهوری ارمنستان نشان مسروپ ماشتوتس مقدس
شهروند افتخاری ایروان (۱۹۸۷)

زندگی‌نامهویرایش

وی در ۲۳ سپتامبر ۱۹۲۰ در ایروان به دنیا آمد و از کنسرواتوار دولتی کومیتاس ایروان فارغ‌التحصیل گشت. و وی در ۲۸ مارس ۲۰۱۲ در سن ۹۱ سالگی در ایروان درگذشت و در پانتئون کومیتاس به خاک سپرده شد.

حدود ۷۰ سال به‌طور مداوم دست به آفرینش موسیقی زده و کل آثار او به ۲۵۰ قطعه می‌رسد که در این میان تعداد زیادی آثار سمفونیک دیده می‌شود. هاروتونیان برای صدای انسان با همراهی ارکستر یا سازهای سولو هم قطعات زیادی دارد. او تعدادی از آهنگ‌های نغمه‌سرایان سیار قدیمی را نیز تنظیم کرده‌است. قطعهٔ «کانتات میهن» او شهرت زیادی دارد که برای خواننده سولو، کُّر و ارکستر سمفونیک در ۵ موومان در سال ۱۹۴۸ سروده شده. قطعهٔ بسیار زیبایی هم بر روی شعری از هوانس تومانیان، ملک‌الشعرای ارمنی، با عنوان «با میهن خودم» ساخته که توصیفِ وضعیت اسفناک ارمنی‌ها پس از نسل‌کشی ۱۹۱۵ در ترکیه است. تبحر هاروتونیان بیشتر در موسیقی کنسرتو، به ویژه برای سازهای بادی است. می‌توان گفت که آثار سمفونیکِ هاروتونیان، به عنوان یک آهنگساز ارمنی قرن بیستم، بعد از آرام خاچاطوریان از نظر اجرای جهانی مقام دوم را دارد. کنسرتوی ترومپت او چنان مشهور است که در تمام کنسراتوارهای موسیقی در جهان تدریس می‌شود و اکثر نوازندگان زبدهٔ ترومپت آن را اجرا یا ضبط می‌کرده‌اند. هاروتونیان اپرایِ سایات نووا را در سال ۱۹۶۷ تصنیف کرده و نخستین اجرای آن به سال ۱۹۶۹ در ایروان بر می‌گردد

آثارویرایش

فیلمشناسیویرایش

جوایزویرایش

وی برنده جوایز زیر شده‌است:

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Alexander Arutiunian». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۳ دسامبر ۲۰۱۴.
  • «Alexander_Arutiunian». دریافت‌شده در ۳ دسامبر ۲۰۱۴.[پیوند مرده]
  • «ترنم زیبای موسیقی در ارمنستان». دریافت‌شده در ۱۹ نوامبر ۲۰۱۶.
  • https://kayhan.london/fa/1396/07/25/اپرای-ارمنی-سایات-نُووا-در-لندن
  • Ալեքսանդր Հարությունյան at Avproduction.am
  • Armenian Soviet Encyclopedia. Yerevan.
  • Այվազյան, Հ. Մ. (2005). Ով ով է. հայեր (կենսագրական հանրագիտարան: Երկու հատորով). Vol. առաջին. Երևան: Հայկական հանրագիտարան հրատ.
  • Ալեքսանդր Հարությունյան at Encyclopedia.am

پیوند به بیرونویرایش