باز کردن منو اصلی

برخورددهنده یون‌های سنگین نسبیتی

برخورد دهنده یون‌های سنگین نسبیتی(به انگلیسی: Relativistic Heavy Ion Collider) که به طور مخفف RHIC یا «ریک» خوانده می‌شود یکی از دو برخورددهنده هادرونی در دنیاست که در آزمایشگاه ملی بروکهیون، نیویورک، آمریکا واقع شده‌است و توسط یک تیم بین‌المللی از پژوهشگران هدایت می‌شود.[۱][۲][۳] فعالیت این محققان به صورت رساندن یون‌ها به سرعت نسبیتی و برخورد آنها با هم است تا پلاسمای کوارک گلوئون تشکیل شود و از این طریق اولین زمان‌های بسیار کوتاه بعد از مهبانگ بررسی گردد.[۴][۵] با برخورد دادن پروتون‌های قطبیده شده از لحاظ اسپین، ساختار اسپینی پروتون نیز بررسی می‌شود.

برخورددهنده‌های هادرونی
حلقه‌های ذخیره‌سازی متقاطعسرن، ۱۹۷۱-۱۹۸۴
ابرسینکروترون پروتونسرن، ۱۹۸۱-۱۹۸۴
ایزابلبی‌ان‌ال، در سال ۱۹۸۳ تعطیل شد
تواترونآزمایشگاه فرمی، ۱۹۸۷-۲۰۱۱
برخورددهنده یون‌های سنگین نسبیتیبی‌ان‌ال، ۲۰۰۰–تا کنون
ابربرخورددهنده ابررسانادر سال ۱۹۹۳ تعطیل شد
برخورددهنده بزرگ هادرونیسرن، ۲۰۰۹–تا کنون
برخورددهنده هادرونی بسیار بزرگفعلا جنبه نظری دارد

ریک به عنوان دومین برخورددهنده پرانرژی دنیا محسوب می‌شود که رتبه اول در اختیار برخورددهنده هادرونی بزرگ از سرن است.[۶]

در سال ۲۰۱۰ محققان این مجموعه اعلام کردند که با برخورد یون‌های طلا توانستند در دمای ۴ تریلیون درجه کلوین به پلاسمای کوارک گلوئون دست یابند.[۷]

منابعویرایش

  1. M. Harrison, T. Ludlam, S. Ozaki (2003). "RHIC Project Overview". Nuclear Instruments and Methods in Physics Research A. 499 (2–3): 235. Bibcode:2003NIMPA.499..235H. doi:10.1016/S0168-9002(02)01937-X.
  2. M. Harrison, S. Peggs, T. Roser (2002). "The RHIC Accelerator". Annual Review of Nuclear and Particle Science. 52: 425. Bibcode:2002ARNPS..52..425H. doi:10.1146/annurev.nucl.52.050102.090650.
  3. E.D. Courant (2003). "Accelerators, Colliders, and Snakes". Annual Review of Nuclear and Particle Science. 53: 1. Bibcode:2003ARNPS..53....1C. doi:10.1146/annurev.nucl.53.041002.110450.
  4. M. Riordan, W.A. Zajc (2006). "The First Few Microseconds". Scientific American. 294 (5): 34. doi:10.1038/scientificamerican0506-34A.
  5. S. Mirsky, W.A Zajc, J. Chaplin (26 April 2006). "Early Universe, Benjamin Franklin Science, Evolution Education". Science Talk. Scientific American. Retrieved 2010-02-16. (Listen بایگانی‌شده در ۴ فوریه ۲۰۱۲ توسط Wayback Machine)
  6. "CERN Completes Transition to Lead-Ion Running at the LHC". CERN. 8 November 2010. Retrieved 2010-11-08.
  7. A. Trafton (9 February 2010). "Explained: Quark gluon plasma". MITnews.

پیوند به بیرونویرایش