جوراب

پوشاکی بافته شده از نخ، نایلون و یا کاموا است که برای پوشاندن پا از آن استفاده می‌شود

جوراب پوشاکی بافته شده از نخ، نایلون یا کاموا است که برای پوشاندن پا از آن استفاده می‌شود.

تاریخچهویرایش

 
کهن ترین جفت جورابی که سالم به جای مانده، مربوط به سال ۳۰۰ تا ۵۰۰ پس از میلاد، نزدیک رود نیل، مصر

پیدایش نخستین جوراب‌ها برمی گردد به یونان باستان. مردان کارگر و برده‌ها در دوران یونان و مصر باستان جوراب‌های بلند می‌پوشیدند و زنان رومی در خانه‌های خود نوعی جوراب ساق کوتاه به پا می‌کردند.

جوراب‌های کوتاه نخی یا ابریشمی هم چندین قرن در چین و ژاپن استفاده می‌شد. این جوراب‌های ساق کوتاه در قرن دوازدهم در اروپا به جوراب‌های ساق بلند تبدیل شد. شلوارهایی که مردان می‌پوشیدند، بسیار چسبنده و تنگ شد که از کمر تا پایین پا را می پوشاند، مانند ساق‌های امروزی. زنان هم جوراب‌های بلندی می‌پوشیدند که در زانو با کش جوراب نگاه داشته می‌شد.

جوراب‌های جدیدویرایش

بعد از سال ۱۵۴۵ جوراب‌های ساق بلند کش باف وارد مد شد که معمولاً درزهای آن با طرح‌های ابریشمی پرکار تزئین شده بود. جوراب‌هایی با درزهای تزئین شده در طول دهه ۴۰ و اوایل دهه ۵۰ میلادی رایج و متداول بود.

ماشین کشبافویرایش

اولین ماشین کشبافی را در سال ۱۵۸۹ در انگلستان ساخته شد و نکتهٔ جالب توجه این است که سازندهٔ آن یک «کشیش» انگلیسی، به نام ویلیام لی، بود. در آن دوره جوراب‌های نخی و ابریشمی الیاف موردپسند و رایج میان مردم بود.

در آن زمان راه‌های بسیار متفاوتی برای پوشیدن جورابی‌های ساق بلند وجود داشت. گاهی اوقات در فصل‌های سرد چندین جفت جوراب ابریشمی را باهم می‌پوشیدند. در قرن هفدهم زمانی که چکمه‌های بزرگ به دنیای مد وارد شد، نوعی پاپوش کتانی زیر چکمه پوشیده می‌شد تا از جوراب ابریشمی محافظت کند.

مردان تا اواخر قرن هجدهم جوراب‌های بلند ابریشمی به همراه کش و بند جوراب می‌پوشیدند، اما از آن زمان به بعد شلوارهای بلند و جوراب‌های کوتاه پدیدار شد که تا حالا همچنان مد باقی‌مانده‌است.


انواع جورابویرایش

جوراب‌ها بر اساس اندازه ساق و همچنین شکل ظاهری در انواع مختلفی دسته‌بندی می‌شوند که هر کدام از آن‌ها کاربرد خاص خود را دارند. دسته‌بندی‌های اصلی و پرکاربرد عبارتند از:[۱]

جوراب مچیویرایش

جوراب مچی یکی از رایج‌ترین انواع جوراب به حساب می‌آید. ساق این نوع جوراب تا قوزک پا کشیده می‌شود. به همین دلیل این پاپوش به جوراب قوزکی نیز شناخته می‌شود. این نوع جوراب معمولاً همراه با کفش‌های ساق کوتاه مورد استفاده قرار می‌گیرد و برای کسانی که دوست ندارند جوراب‌شان از زیر کفش دیده شود، گزینه مناسبی به حساب می‌آید.

جوراب ساق دارویرایش

جوراب ساق دار در حال حاضر متداول‌ترین نوع جوراب در بین آقایان و خانم‌ها محسوب می‌شود. طول ساق این نوع جوراب معمولاً از 15 تا 20 سانتی متر بوده و تا میانه ساق پا را می‌پوشاند. گفتنی است جوراب‌های ساق دار معمولاً در فصول سرد سال و همچنین هنگام فعالیت‌های ورزشی مورد استفاده قرار می‌گیرند.

جوراب نیم ساقویرایش

اندازه ساق این دسته از جوراب‌ها کمی بلندتر از انواع مچی و کوتاه‌تر از جوراب‌های ساق دار است. جوراب نیم‌ساق به خوبی تا بالای قوزک را پوشانده و از پشت پا در برابر سایش کف محافظت می‌کند. همین امر باعث شده این نوع پاپوش در میان ورزشکاران از محبوبیت خوبی برخوردار باشد.

جوراب زیر زانوویرایش

جوراب زیر زانو که به آن جوراب سه ربع نیز اطلاق می‌شود، ساق پا را تا زیر زانو می‌پوشاند. این نوع جوراب که بیشتر در میان خانم‌ها رایج است، با استایل‌های رسمی و غیر رسمی قابل پوشیدن است. گفتنی است پوشیدن جوراب زیر زانو همراه با دامن و شلوارک در مهمانی‌ها بسیار متداول می‌باشد.

جوراب ساق بلندویرایش

نام دیگر این دسته از جوراب‌ها جوراب بالای زانو است. جنس جوراب ساق بلند معمولاً از نایلون، نخ، ابریشم یا لاتکس بوده و مدل‌های شیشه‌ای، نازک و فانتزی آن بسیار متداول است. باید اشاره کرد که این نوع جوراب همراه با گیره نگهدارنده نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد.

جوراب‌های نخیویرایش

در قرن نوزدهم جوراب‌های نخی ساخته شده با ماشین، در دسترس خانم‌ها قرار گرفت. بعد از جنگ جهانی اول (۱۹۱۴-۱۹۱۸)، دامن‌های کوتاه مد شد و ساق‌ها و جوراب‌های بلند ابریشمی دوباره رایج شد و ثابت کرد که فشن و طول دامن، مدل جوراب را تعیین می‌کند.

جوراب‌های نایلونیویرایش

با کشف جوراب‌های نایلونی در دهه ۳۰ و ۴۰، استفاده از جوراب‌های ابریشمی در میان خانم‌ها رنگ باخت و جوراب‌های نایلونی مد شد. پس از جنگ جهانی سرانجام جوراب‌های نایلونی جایگزین جوراب‌های ابریشمی شد. اما الیاف دیگری مانند ریون هم وجود داشت.

نخستین جوراب نایلونی در ۱۵ می سال ۱۹۴۰ در فروشگاه‌های نیویورک عرضه شد و بیش از ۷۸۰ هزار جفت از آن در روز اول فروخته شد! در سال اول ۶۴ میلیون جفت جوراب نایلونی در آمریکا به فروش رسید.

جوراب و ساق‌های نایلونی که بعد از جنگ جهانی دوم (۱۹۳۹-۱۹۴۵) متداول شد و به‌طور کامل جایگزین جوراب‌های ابریشمی شد، تا اواخر دهه ۱۹۶۰ معمولاً درز داشت. آن‌ها بافتی یکدست داشت و کشباف و چسب بدن بود.

در اویل دهه ۶۰ جورابی‌های یکپارچه و بدون درز کفی دار، به سرعت جایگزین جوراب‌های چسبان درزدار شد. این جوراب‌ها در ماشین‌های کشبافی مدور بافته می‌شود و با محکم کردن و بستن کوک‌ها شکل می‌گیرد. ضخامت جوراب با تعداد کوک‌های هر ردیف تعریف می‌شود.

در دهه ۶۰ در غرب دامن‌های خیلی کوتاه مد شد و بسیاری از خانم‌ها ترجیح دادند تا به جای پوشیدن جوراب از ساق جورابی‌های بلند استفاده کنند. خیلی از خانم‌ها به جای پوشیدن جوراب به ساق جورابی‌های بلند رو آوردند. در نتیجه برای رقابت با ساق‌ها، طول جوراب‌ها خیلی بلندتر از معمول شد تا برای پوشیدن با دامن‌های کوتاه مناسب باشد، اما در اثر این تغییر جوراب‌ها به کلی از مد خارج شد و جای آن را ساق جورابی‌ها گرفتند.

در حقیقت ساق جورابی‌های نایلونی زیبا و ظریف در دهه ۱۹۶۰ خیلی رایج شد. در حالی که در طول ۴۰۰ سال پیش از آن جوراب‌های ساق بلند بر مد مسلط بود. پس از دههٔ ۶۰ میلادی، تحول چندانی در زمینه صنایع تولید جوراب رخ نداد و تا امروز جوراب‌های زنانه و مردانه فقط به تناسب مدهای روز تغییر کرده‌اند.

در سال‌های اخیر جوراب‌های ساق بلند بازهم مد و رایج شده‌است و در راهروهای فشن و مجلات دیده می‌شود[۲].

دستگاه‌های جوراب بافیویرایش

دستگاه‌های جوراب ‌بافی به دو دسته دستگاه‌های مکانیکی و دستگاه‌های کامپیوتری تقسیم می‌شود. در حقیقت می‌توان گفت این دستگاه‌ها از دو نسل متفاوت هستند.

دستگاه‌های مکانیکیویرایش

دستگاه‌های مکانیکی اولین نوع دستگاه‌های بافت جوراب بودند. این دستگاه‌ها در حدود 100 سال پیش برای بافت جوراب تولید شدند. به علت داشتن ایرادات زیاد در حین کار و همچنین مشکلات دیکر کم کم از رده خارج شدند و جای خود را به دستگاه‌های کامپیوتری دادند. هنوز در بعضی از کشورهای جهان سوم هم از این دستگاه‌ها برای بافت جوراب ارزان و بی کیفیت استفاده می‌شود. از معاین این دستگاه‌ها میتوان به محدودیت در در جوراب، بالا بودن ضایعات آن، و همچنین وجود قطعات مکانیکی زیاد اشاره کرد.

دستگاه‌های کامپیوتریویرایش

به مرور زمان با پیشرفت تکنولوژی و اختراع کامپیوتر، استفاده آن در صنعت بسیار رواج پیدا کرد. در صنعت جوراب بافی هم دستگاه‌های مکانیکی جای خود را به دستگاه‌های کامپیوتری مدرن و پیشرفته دادند. این دستگاه‌ها مزایای بسیار دارد که از آن جمله می‌توان به بافت انواع طرحهای جوراب، سرعت بالای بافت و ضایعات پایین آنها اشاره کرد.

طراحی جورابویرایش

جوراب برای موارد زیر طراحی می‌شود.

  • ایجاد احساس راحتی در پوشیدن کفش
  • گرم نگاه داشتن پا
  • مد
  • تمیز نگاه داشتن پا
  • درمان و جلوگیری از بیماری‌های پوستی
  • تحریک و نوعی فعالیت جنسی (معمولاً نایلونی) نوع خاصی از فتیش جنسی

منابعویرایش

تولیدی جوراب

  1. «انواع مدل های جوراب مردانه و زنانه را بشناسید | فروشگاه اینترنتی هانسو». فروشگاه اینترنتی جوراب هانسو | فروش آنلاین جوراب زنانه، مردانه و بچه‌گانه. ۲۰۲۰-۰۶-۲۶. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۶-۲۶.
  2. تاریخچه پیدایش جوراب