رابرت وایز

تدوینگر، تهیه‌کننده، و کارگردان آمریکایی

رابرت ارل وایز (به انگلیسی: Robert Earl Wise) (۱۰ سپتامبر ۱۹۱۴–۱۴ سپتامبر ۲۰۰۵) کارگردان، تدوین‌گر، صداپرداز و تهیه‌کننده آمریکایی بود. او به‌خاطر کارگردانی فیلم‌های اشک‌ها و لبخندها (۱۹۶۵) و داستان وست‌ساید (۱۹۶۱) دو بار برنده جایزه اسکار بهترین کارگردانی شد. او همچنین برای تدوین فیلم همشهری کین (۱۹۴۱) نامزد جایزه اسکار بهترین تدوین فیلم و برای کارگردانی و تهیه‌کنندگی فیلم دانه‌های شن (۱۹۶۶) نامزد جایزه اسکار بهترین فیلم شده بود.

رابرت وایز
Robert wise 1990.jpg
وایز در سال ۱۹۹۰
زاده ۱۰ سپتامبر ۱۹۱۴
وینچستر، ایندیانا، آمریکا
درگذشته ۱۴ سپتامبر ۲۰۰۵ (۹۱ سال)
لس‌آنجلس، کالیفرنیا، آمریکا
نام دیگر رابرت ارل وایز
زمینه فعالیت کارگردان، تدوین‌گر و تهیه‌کننده
سال‌های فعالیت ۱۹۳۴–۲۰۰۰
همسر پاتریشیا دویل (۱۹۴۲–۱۹۷۵)
میلیسنت فرانکلین (۱۹۷۷–۲۰۰۵)
صفحه در وب‌گاه IMDb

وایز در ساخت فیلم در سبک‌های گوناگون مانند علمی-تخیلی ، درام اجتماعی و تاریخی موفق بود. اما آنچه بیشتر باعث شهرت او شد، آثار موزیکال او یعنی فیلم‌های آوای موسیقی (که در ایران با نام اشک‌ها و لبخندها نمایش داده شد) و داستان وست‌ساید بود که دومی را با همکاری جروم رابینز هنرمند مشهور آمریکایی کارگردانی کرد.[۱]

زندگی و حرفهویرایش

رابرت ارل وایز در سال ۱۹۱۴ در وینچستر، ایندیانا زاده شد. او از سال ۱۹۳۵ در استودیوی RKO به‌عنوان تدوین‌گر صدا مشغول به کار شد و پس از مدتی تدوین فیلم را نیز انجام داد. مهم‌ترین کارهای او در این عرصه، تدوین دو فیلم از آثار اورسن ولز، یکی فیلم مشهور تاریخ سینما همشهری کین (۱۹۴۱) و دیگری امبرسون‌های باشکوه (۱۹۴۲) بودند. تدوین همشهری کین، نامزدی او را برای جایزه اسکار در سال ۱۹۴۱ به‌همراه داشت. موفقیت او در تدوین و نیز اتفاقی که باعث نیمه‌کاره ماندن فیلم کارگردانی دیگر شده بود و او ساخت آن را ادامه داد، باعث شد او وارد دنیای کارگردانی شود.

وایز در کارگردانی نیز موفق بود و ژانر مختلفی را آزمود. درام مشهور می‌خواهم زنده بمانم در سال ۱۹۵۸، موفقیت بزرگی برای او به‌شمار می‌رفت. در سال ۱۹۶۱ فیلم موزیکال داستان وست‌ساید را که اقتباسی آزاد از نمایش‌نامه رومئو و ژولیت بود، به همراه جروم رابینز کارگردانی کرد و با این اثر توانست جایزه اسکار بهترین کارگردانی را که با ۹ اسکار دیگر همراه بود، به‌طور مشترک با رابینز به‌دست‌آورد. اشک‌ها و لبخندها (۱۹۶۵) دیگر اثر شاخص او بود که جایزه اسکار بهترین کارگردانی را بار دیگر نصیب او کرد. این فیلم پرفروش در مجموع برنده پنج جایزه اسکار شد. وایز تا سال ۲۰۰۰ بیش از چهل فیلم ساخت.[۲]

فیلم‌شناسیویرایش

کارگردان و تهیه‌کنندهویرایش

تدوین‌گرویرایش

مهم‌ترین فیلم‌هایی که وایز تدوین‌گر آنها بوده‌است:

منابعویرایش

  • خرسند، بیژن (۱۳۶۳دائرةالمعارف سینمایی، تهران: امیرکبیر
  1. «رابرت وایز کارگردان فیلم "آوای موسیقی" درگذشت». گفتگوی هارمونیک. دریافت‌شده در ۱۸ شهریور ۱۳۸۹.
  2. «رابرت وایز، تهیه‌کننده و تدوینگر مطرح سینمای جهان». سوره سینما. دریافت‌شده در ۱۸ شهریور ۱۳۸۹.

پیوند به بیرونویرایش