سه نمایشنامه عروسکی

سه نمایشنامه‌ی عروسکی کتابی است از بهرام بیضایی که در آن سه نمایشنامهٔ «عروسکها» و «غروب در دیاری غریب» و «قصه ماه پنهان» آمده است.

سه نمایشنامه‌ی عروسکی
نویسندهبهرام بیضایی
ناشرانتشارات نگاه، انتشارات روشنگران و مطالعات زنان
محل نشرتهران
تاریخ نشر۱۳۴۲
شابک978-964-194-112-5
تعداد صفحات۱۲۰
موضوعنمایشنامه
سبکنمایش عروسکی
زبانفارسی
مترسکها در شب و عروسکها
هشتمین سفر سندباد

و بهرام بیضائی آدم‌های کوچک کوچه را (یعنی عروسک‌های خیمه‌شب‌بازی را) در تن بزرگ قهرمان‌ها فرو کرده است و ناکامی این نه در جای خود بودن را قطره قطره به کام صحنه ریخته است.

«
»

متنویرایش

این کتاب را نویسنده در زمستان سال ۱۳۴۲ منتشر کرد. بهار ۱۳۵۷ کتاب دوباره به وسیلهٔ انتشارات نگاه چاپ و منتشر شد. سال ۱۳۸۲ سه نمایشنامهٔ این کتاب با بازنگری نویسنده در جلد یکُمِ دیوان نمایش چاپ شد. همین متنِ بازنگری شده سال ۱۳۹۴ باز به صورت کتابِ سه نمایشنامه‌ی عروسکی به وسیلهٔ انتشارات روشنگران به چاپ رسید.[۲]

بیضایی در گفتگویی دربارهٔ انگیزهٔ نگارش این سه نمایشنامه – پس از بحثی مفصّل – گفته:[۳]

. . . یا: با وام گرفتنِ شخصیت‌های خیمه‌شب‌بازیِ سنّتی در چشم‌اندازِ امروزی، و کاربُردِ عکسِ آن در زبان و ساخت، کوشیده‌ام نمایشنامه‌نویس شوَم. یا: کوشیده‌ام با کمکِ ادبیاتی که پیش از آن در خیمه‌شب‌بازیِ عامیانه و نمایشِ صحنه – هر دو – نبود، خیمه‌شب‌بازیِ عامیانه و شخصیت‌های آن را در آخرین نفَس‌ها زنده کنم! یا: هر دوی این‌ها! . . .

نمایشویرایش

هر سه نمایشنامهٔ این کتاب بارها به زبان‌های گوناگون در جاهای گوناگون جهان به نمایش درآمده است؛ و فقط «عروسکها» به کارگردانیِ نویسنده، یک بار در میانهٔ دههٔ ۱۳۴۰.

به دیگر زبان‌هاویرایش

هر سه نمایشنامهٔ این کتاب به انگلیسی ترجمه و چاپ و منتشر شده‌است – یک بار با هم در کتابِ:

  • Modern Persian Drama: An Anthology. Translated & introduced by Gisèle Kapuscinski. Lanham: University Press of America. 1987. ISBN 0-8191-6579-4

پانویسویرایش

منابعویرایش

  • آل احمد، جلال (۱۳۴۳). «ستایش «خجسته» از دریا و نفرینش به «آهن»». آرش (۹): ۱۴۲-۱۳۵.
  • بیضایی، بهرام. دیوان نمایش/۱. صفحه چهار iv. تهران: روشنگران و مطالعات زنان. ۱۳۸۲.
  • بیضایی، بهرام (۱۳۹۱). «غروبِ عروسک‌ها در دیاری غریب: گفت‌وگو با بهرام بیضایی درباره‌ی نمایشِ عروسکی و تجربه‌هایش از آن». دفترهای تآتر (۱۱): ۵۵-۳۵.
  • «بیضایی، بهرام. سه نمایشنامه‌ی عروسکی». وبسایت کتابخانه ملی ایران. ۱۳۹۴. دریافت‌شده در ۱ ژوئن ۲۰۱۶.