باز کردن منو اصلی

مختصات: ۳۹°۵۹′ شمالی ۷۱°۴۸′ شرقی / ۳۹٫۹۸۳°شمالی ۷۱٫۸۰۰°شرقی / 39.983; 71.800

شاه مردان
شاه مردان در ازبکستان قرار گرفته‌است
شاه مردان
شاه مردان
موقعیت در ازبکستان
مختصات: ۳۹°۵۹′ شمالی ۷۱°۴۸′ شرقی / ۳۹٫۹۸۳°شمالی ۷۱٫۸۰۰°شرقی / 39.983; 71.800
کشورFlag of Uzbekistan.svg ازبکستان
استاناستان فرغانه


شاه مَردان نام یک برون‌بوم از کشور ازبکستان در احاطهٔ خاک قرقیزستان است. این منطقه در ۵۵ کیلومتری جنوب شهر فرغانه واقع شده‌است. دو رود آق‌سو و کوک‌سو در این منطقه به هم می‌پیوندند و رودی به نام شاه مردان‌چای را تشکیل می‌دهند.[۱]

این منطقهٔ کوچک متعلق به ازبکستان است و به طور کامل محاط به استان بادکَند قرقیزستان است.[۲] برای رسیدن به آن از سوی ازبکستان باید از بخش قدم‌جای در قرقیزستان گذشت.[۱]

آرامگاه علی بن ابیطالب، شاه مردان در روستای شاه مردان، عکس از مجله روسی نیوا (Нива) سال ۱۸۷۹.

مساحت این منطقه ۹۰ کیلومتر مربع است و جمعیت آن در سال ۱۹۹۳ برابر با ۵۱۰۰ نفر بود. ۹۰ درصد جمعیت آن تاجیک و ۱۰ درصد بقیه قرقیزند. مدتی نیز نام آن به حمزه‌آباد تغییر یافته بود. این نام‌گذاری به افتخار حمزه حکیم‌زاده نیازی،[۳] شاعر و بنیان‌گذار ادبیات نمایشی ازبکی انجام شده‌بود. وی در سال ۱۹۲۹ به‌دست بنیادگرایان اسلامی در شاه مردان کشته‌شد.[۱]

آرامگاهی در این محل وجود دارد که ادعا می‌شود آرامگاه علی بن ابیطالب است. شاه مردان لقب فارسی علی، پیشوای اول شیعیان است.[۱]

آخون‌بایف، نخستین رئیس جمهور ازبکستان، در سال ۱۹۳۰ این منطقه را به خاطر زیبایی چشم‌اندازهای آن از اروزبکوف، رئیس جمهور قرقیزستان، خواست و وی این منطقه را به ازبکستان داد.[۴]

کوهستان کول کولان با دریاچه‌های خوش‌منظره‌اش در کنارهٔ جنوبی مرز شاه مردان با قرقیزستان قرار گرفته‌است.[۲]

منابعویرایش

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ fdculture
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ World mapping Project, Central Asia, Bielefeld: Reise Know-How, 2006.
  3. «Khamza Khakimzade Niyazi». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۵ مارس ۲۰۰۸. دریافت‌شده در ۲۵ مارس ۲۰۰۸.
  4. WATER RESOURCES PROBLEMS IN KYRGYZSTAN by Dr. N.E. MAMATOV., CUSUPOV.PMU, and RAİMCANOV.