باز کردن منو اصلی

یخچال میرفتاح در ملایر، بلوار پانزده خرداد واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۵ اسفند ۱۳۷۹ با شمارهٔ ثبت ۳۲۴۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.[۱]

یخچال میرفتاح
یخچال میرفتاح.jpeg
یخچال میر فتاح
نامیخچال میرفتاح
کشور ایران
استاناستان همدان
شهرستانملایر
اطلاعات اثر
نوع بناسازه خشتی
سال‌های مرمت۱۳۹۷
کاربرییخچال، چال
دورهٔ ساخت اثرقاجاریه
بانی اثرمیرفتاح
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت۳۲۴۲
تاریخ ثبت ملی۲۵ اسفند ۱۳۷۹

این اثر تاریخی به دلیل بارش‌های شدید در روز ۱۲ فروردین ۱۳۹۸ فرو ریخت.[۲]

ساختار یخچال میرفتاحویرایش

یخچال میرفتاح از آثار دوره قاجاریه در شهر ملایر است که توسط شخصی به نام میرفتاح ساخته شده‌است. این بنا به شکل گنبد بوده و از آجر ساخته شده‌است و در مسیر بلوار پانزده خرداد ملایر قرار دارد.

ارتفاع بنا از کف تا گنبد ۱۲ متر و از سطح تا منبع ذخیره یخ ۴ متر است. این یخچال دارای دو ورودی می‌باشد. یکی به شکل دهلیز بوده که مخصوص ریزش و تخلیه یخ و دیگری که محل رفت‌وآمد بوده‌است، با پلکانی به قسمت انتهایی یخدان و محل برداشت یخ منتهی می‌شود. ضخامت دیوارهای گنبد در قسمت تحتانی ۹۲ سانتی‌متر و در بالا به سه ردیف آجر ۲۰ سانتی‌متری می‌رسد. تنها عامل تزئینی بنا دو ردیف آجرکاری است که به شکل کمربندی و به ضخامت ۲۲۰ سانتی‌متر، داخل بنا را پوشانده‌است. در قسمت بیرونی و داخلی یخدان دو ردیف خشت به کار رفته‌است که نقش عایق را داشته و در فصل تابستان مانع از نفوذ گرما و ذوب شدن یخ‌ها می‌شده‌است.[۳]

فروریختن یخچال میرفتاحویرایش

یخچال میرفتاح پس از بارش‌های فروردین ۱۳۹۸، به دلیل شدت بارش‌ها دچار آسیب جدی شد. بخش فوقانی این بنا که خشتی بود، به دلیل جذب و نفوذ باران و برف سنگین شده و موجب ریزش این بنا در ۱۲ فروردین ۱۳۹۸ شد. پس از این اتفاق میراث فرهنگی استان همدان اعلام کرد، تخریب یخچال میرفتاح مستندسازی شده و پس از تخصیص اعتبار بازسازی می‌شود.[۴]

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

  1. «دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر». سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ایران. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۳ اکتبر ۲۰۱۵. دریافت‌شده در ۲۰۱۱-۰۵-۱۹.
  2. https://www.farsnews.com/hamedan/news/13980112000641/یخچال-تاریخی-میرفتاح-فرو-ریخت--فیلم
  3. http://www.hamshahrionline.ir/photo/189970/آشنایی-با-یخچال-میرفتاح-همدان
  4. «یخچال میرفتاح در ملایر آب شد». ایران آنلاین. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۴-۰۱.