استامینوفن کدئین

یک داروی مسکن مخدر و تب بر

استامینوفن کدئین یک مُسکن مخدر است که برای تسکین دردهای خفیف تا نسبتاً شدید استفاده می‌شود. این دارو از استامینوفن و کدئین تشکیل می‌شود. استامینوفن یک مسکنِ تب‌بر است که در کاهش درد و تب مؤثر است و کدئین یک مسکن مخدر که برای کاهش دردهای متوسط تا شدید کاربرد دارد.[۱]

این دارو با فروش بیش از یک میلیارد عدد در سال پرمصرف‌ترین دارو در ایران است.[۲] به گفتهٔ معاون سازمان غذا و داروی ایران مصرف این قرص از حدود ۱/۱ میلیارد عدد در سال ۱۳۸۷ به ۸۰۰ میلیون در سال ۹۲ کاهش پیدا کرده‌است و دلیل عمده این کاهش ورود داروهای ضد درد جدید به ویژه اشکال دارویی مختلف ایبوپروفن است.[۳]

در کشورهای مختلف انواع متفاوتی از این دارو با مقادیر متفاوتی از استامینوفن و کدئین توزیع می‌شود که از ۸ تا ۶۰ میلی‌گرم کدئین و ۳۰۰ تا ۱۰۰۰ میلی‌گرم استامینوفن متغیر است. در کانادا از قرص‌هایی با ۱۵ میلی‌گرم کافئین هم استفاده می‌شود. در بریتانیا و استرالیا فروش بدون نسخه قرص‌های ۵۰۰/۸ و ۵۰۰/۱۲٫۸ میلی‌گرمی آزاد است و در استرالیا قرص‌های ۵۰۰/۱۵ هم با تجویز داروساز فروخته می‌شود.[۴]

در ایران مقدار کدئین این دارو تاکنون چندین بار تغییر کرده‌است. تا اوایل دههٔ ۱۳۸۰ از قرص‌های با ۸ میلی‌گرم کدئین و ۳۰۰ میلی‌گرم استامینوفن استفاده می‌شد، سپس با توجه به نتایج بعضی تحقیقات، کدئین دارو به ۲۰ میلی‌گرم افزایش یافت. اما از سال ۱۳۸۶ به دلیل افزایش مصرف، مقدار کدئین دوباره به ۱۰ میلی‌گرم کاهش یافت.[۵] این دارو هم‌اکنون (۱۳۹۷) به صورت ۱۰ و ۲۰ میلی‌گرم کدئین در بازار ایران موجود است. فروش این دارو در ایران همیشه بدون نسخه ممنوع بوده اما این قانون هیچگاه توسط داروخانه‌ها رعایت نشده‌است.

توضیحات[۶]
نام محصول استامینوفن کدئین
دسته دارویی داروهای ضد تب و ضد درد
مورد مصرف ضد تب و تسکین دردهای مزمن خفیف تا ملایم

توضیحات دارو

مکانیسم اثر:

این دارو با اثر روی مغز و سیستم عصبی، درد را کاهش می‌دهد.

مقدار مصرف:

مقدار مصرف هر دارو را پزشک معالج تعیین می‌کند ولی مقدار مصرف معمول این دارو به شرح زیر می‌باشد:

بزرگسالان

درد

۳۰۰ تا ۱۰۰۰ میلی‌گرم استامینوفن و ۱۵ تا ۶۰ میلیگرم کدئین حداکثر هر ۴ ساعت در صورت نیاز حداکثر دوز: استامینوفن ۴۰۰۰ میلی‌گرم و کدئین ۳۶۰ میلی‌گرم در ۲۴ ساعت

عوارض جانبی:

در صورت بروز علائم زیر به صورت شدید، باید فوراً به پزشک اطلاع داد:

تغییر در حجم ادرار، تب و لرز، گیجی، تغییرات روحی، اختلالات تنفسی، مشکلات کبدی، کبودی و خونریزی، اختلالات بینایی

عوارض شایع: گیجی، خواب آلودگی، یبوست، سبکی سر، درد خفیف شکم، تهوع، استفراغ

بارداری و شیردهی:

مصرف این دارو در بارداری و شیردهی فقط با نظر پزشک و در نظر گرفتن مزایای آن نسبت به خطرات احتمالی قابل استفاده می‌باشد.

تداخلات دارویی: در صورت مصرف ایزونیازید، مورفین، زولپیدم، بورنورفین، کینیدین، نالترکسان، وارفارین، متوترکسات، کتوکونازول، داروهای ضد ایدز باید حتماً پزشک را مطلع کرد.

احتیاط مصرف:

مواردی که باید قبل از مصرف دارو، پزشک را مطلع کرد:

  • ضربه به سر اخیر
  • خواب آلودگی مزمن
  • افزایش فشار داخل مغز
  • تومور مغزی
  • عفونت مغز یا سیستم عصبی
  • مشکلات قلبی و فشار خون پایین
  • التهاب یا انسداد روده، التهاب پانکراس
  • مشکلات کبدی، کلیوی یا صفراوی
  • مشکلات پروستات
  • تشنج
  • مشکلات تیروئید و غدد فوق کلیوی
  • آسم، COPD، یا سایر مشکلات تنفسی
  • جراحی اخیر
  • مصرف الکل

موارد منع مصرف:

  • سابقه حساسیت به استامینوفن کدئین یا داروهای مشابه، رنگ‌ها و مواد محافظ
  • حملات آسم یا تنفس بسیار آرام و سخت

توصیه‌هایی برای مصرف‌کنندگان:

  1. این دارو را می‌توانید همراه یا بدون غذا مصرف کنید ولی در صورت بروز مشکلات گوارشی، دارو را همراه غذا مصرف کنید.
  2. اگر این دارو را به مدت طولانی و منظم مصرف می‌کنید از قطع کردن ناگهانی آن خودداری کنید.
  3. این دارو می‌تواند هوشیاری شما را تحت تأثیر قرار دهد؛ در هنگام رانندگی و کارهایی که نیاز به هوشیاری دارند، احتیاط کنید.
  4. از مصرف الکل حین مصرف این دارو خودداری کنید.
  5. برای جلوگیری از ایجاد یبوست با این دارو، مقدار زیادی آب و فیبر مصرف کنید و ورزش کنید.

شرایط نگهداری:

در دمای اتاق، دور از نور و رطوبت و دور از دسترس اطفال نگهداری شود.[۷]

منابع

  1. Tylenol with Codeine بایگانی‌شده در ۱۳ سپتامبر ۲۰۱۰ توسط Wayback Machine Drugs.com
  2. استامینوفن کدئین، پرمصرف‌ترین دارو روزنامه اعتماد ملی، شمارهٔ ۴۳۷، صفحهٔ ۱۳، ۲۴ مرداد ۱۳۸۶
  3. مصرف استامینوفن کدئین و ترامادول در ایران کاهش یافت
  4. Wikipedia contributors, "Co-codamol," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Co-codamol&oldid=383655296 (accessed September 23, 2010).
  5. استامینوفن کدئین؛ همچنان فقط با نسخه همشهری آنلاین، ۸ مرداد ۱۳۸۶
  6. http://pursinapharma.com/product/استامینوفن-کدئین/
  7. قدس از مصرف بی‌رویه قرصهای استامینوفن کدئین گزارش می‌دهد؛ مخدر ضعیف یا پول خرد؟ بایگانی‌شده در ۲۱ سپتامبر ۲۰۱۰ توسط Wayback Machine روزنامهٔ قدس، ۱۳ خرداد ۱۳۸۶