باز کردن منو اصلی

استخوان بی‌نام (هیپ)(به انگلیسی: Hip bone) یا استخوان خاصره یا کوگسال استخوانی نامنظم و چهارگوش است که از قسمت میانی کمی تاب خورده‌است. دو عدد از این استخوان در بدن وجود دارد؛ یکی در چپ بدن و دیگری در سمت راست که به هم مفصل می‌شوند و کمربند لگنی را تشکیل می‌دهند.

استخوان بی‌نام
Gray341.png
Left hip-joint, opened by removing the floor of the acetabulum from within the pelvis.
Gray237.png
Plan of ossification of the hip bone.
جزئیات
لاتینos coxae / os innominatum
شناسه‌ها
فهرست گریp.۲۳۱
دورلندز
/السویر
Hip bone
واژگان آناتومیA02.5.01.001
اف‌ام‌اِی16585
واژگان کالبدشناسی
The bony pelvis.
1. Sacrum
2. Ilium
3. Ischium
4. Pubic bone
5. Pubic symphysis
6. Acetabulum
7. Foramen obturator
8. Coccyx
Red line: Terminal line/pelvic brim

این دو استخوان هیپ به همراه استخوان خاجی و دنبالچه جمعاً لگن خاصره را تشکیل می‌دهند.

استخوان بی‌نام از سه قسمت در دوران جنینی تشکیل شده‌است:

سه قسمت فوق در حفرهٔ استابولوم (در نزدیکی قسمت میانی سطح کناری استخوان لگن) به هم اتصال دارند. این سه قسمت در کودکان توسط غضروف به هم وصل می‌شوند که در افراد بالغ غضروف‌ها تبدیل به استخوان شده و لگن خاصره یکپارچه استخوانی می‌گردد. از مجموع دو نیم‌لگن و استخوان خاجی فضایی به وجود می‌آید که به آن لگن خاصره می‌گویند.

کالبدشناسیویرایش

استخوان خاصره استخوانی است عرضاً مسطح و محیط غیر منظم چهار ضلعی دارد بنابراین دارای یک سطح درونی و یک سطح بیرونی و چهار کنار (قدامی، خلفی، فوقانی، تحتانی) و چهار زاویه (قدامی فوقانی - خلفی فوقانی - قدامی تحتانی - خلفی تحتانی) است.

سطوح: سطح خارجی در وسط حفرهٔ عمیق مفصلی است موسوم به استابولوم (حفره حقه‌ای) که با سر مدور و صاف استخوان ران مفصل ران را تشکیل می‌دهد. حفره حقه‌ای دقیقاً در محل اتصال سه قسمت تهیگاهی (ایلیوم)، نشیمنگاهی (ایسکیوم) و شرمگاهی (پوبیس) استخوان بی‌نام قرار دارد. در بالای حقهٔ سطح پهن و پیچ دار و نسبة عمیقی است موسوم به حفرهٔ خارجی خاصره که محل اتصال برخی عضلات ران می‌باشد مقابل باهمین حفره در سطح داخلی استخوان حفرهٔ داخلی خاصره است. در پائین حقه سوراخ بیضی شکل بزرگی است بنام سوراخ سدادی یا ابتوراتور که بواسطهٔ پرده‌ای موسوم به غشاء سدادی پوشیده و مسدود است.

کناره‌ها: مهمتر از همه کنار فوقانی است که ستیغ خاصره یا ستیغ حرقفی نامیده می‌شود. این بخش از خار خاصره قدامی فوقانی (ASIS) تا خار خاصره خلفی فوقانی (PSIS) امتداد دارد. این کنار پیچدار و شبیه بحرف (S) لاتینی است. در جلوو عقب ضخیم و در وسط نازک می‌باشد. ستیغ بخوبی زیر پوست احساس می‌شود و به خط لگنی نیز موسوم است و قسمت‌های طرفی تنه را از اندام تحتانی جدا می‌سازد. در قسمت قدامی کنار تحتانی سطح بیضی شکل مفصلی است که با سطح شبیه بخود از استخوان خاصره طرف دیگر مفصل شده و ارتفاق عانه یا اتصاق شرم‌گاهی را ایجاد می‌کند.

زوایا:

الف - زاویهٔ قدامی فوقانی: برجستگی کوچک صافی است موسوم به خار خاصرهٔ قدامی فوقانی (ASIS) که در زیر پوست محسوس است این برآمدگی برای اندازه گرفتن پا بکار می‌رود و محل اتصال دو عضله بنام خیاطه و «کشنده پهن نیام» می‌باشد، همچنین رباطی موسوم به رباط فالب که قوس ران نیز نامیده می‌شود از خار قدامی فوقانی بپائین و داخل کشیده شده و نزدیک به ارتفاق عانه به برجستگی موسوم به خار عانه تمام می‌گردد. این رباط بواسطهٔ نسج سلولی نازکی از پوست جداست و فرورفتگی قوسی شکلی ایجاد می‌کند که حد بین شکم و ران است و کشالهٔ ران نامیده می‌شود. ب - زاویهٔ خلفی تحتانی: تودهٔ درشتی است موسوم به برجستگی ورکی که ضخیم‌ترین قسمت استخوان است و محل اتصال عضلات خلفی ران می‌باشد. ج - زاویهٔ خلفی فوقانی یا خار خاصرهٔ خلفی فوقانی در انتهای خلفی ستیغ خاصره و در وسط فرورفتگی کوچک سدادی قرار دارد موسوم به فرورفتگی تحتانی کمر.

نگارخانهویرایش

منابعویرایش

  • دکتر محمد بربرستانی، دکتر ایرج رادگری کاشانی، دکتر عظیم هدایت‌پور (۱۳۸۵چکیده آناتومی گری، انتشارات فرهیختگان علوی
  • واژه‌ها: هوشمند ویژه، محمد، فرهنگ پزشکی انگلیسی۰فارسی، دوجلدی، (ترجمه‌ای از واژه‌نامهٔ مصور دورلند، نوشتهٔ ویلیام آلکساندر نیومن)، تهران: مؤسسهٔ نشر کلمه، ۱۳۷۰.