ساختار سلول پروکاریوتی باکتری.

تاژَک یا فلاژل در موجودات ذره‌بینی وسیلهٔ حرکت آن‌ها محسوب می‌شود. تاژک در برخی خانواده‌های باکتریایی دارای خواص آنتی ژنتیکی بالایی می‌باشد و طبقه‌بندی این سری باکتری‌ها بر اساس خواص باکتریایی تاژک آنها می‌باشد.[۱]

Physical model of a bacterial flagellum

برخی یوکاریوت‌ها از گروه دوتاژکان و برخی از تک‌تاژکان هستند.

ساختارویرایش

بازده تاژک‌ها نزدیک به ۱۰۰ درصد یعنی ۹۹٫۹۹۹۹٪ می‌باشد.[۱]

اساس ساختار تاژک سلول‌های یوکاریوتی یک اسکلت ریزلوله‌چه‌ای (میکروتوبولی) است که در غشاء محصور و به ساقه مژکی معروف است. ساقه مژکی را با فرمول ۲ + ۹ نمایش می‌دهند و به این معنی که ۹ جفت ریزلوله‌چه محیطی، یک جفت ریزلوله‌چه مرکزی را دربر گرفته‌اند. حرکت تاژک یوکاریوتی به صورت‌های گوناگون صورت می‌گیرد که معمولاً حرکت از نوع موجی است.

تاژک در باکتری‌ها از تجمع زیر واحدهای پروتئینی به نام فلاژلین تشکیل می‌شود که یک ساختمان تو خالی دارد. هر تاژک از سه بخش رشته (Filament)، قلاب (Hook) و جسم پایه‌ای (Basal body) تشکیل یافته‌است. جسم پایه‌ای در غشای پلاسمایی قرار می‌گیرد و از استوانه و دو یا چند سری حلقه در امتداد با غشای پلاسمایی، پپتیدو گلیکان و در مورد باکتری‌های گرم منفی در امتداد با غشای خارجی پوشش سلولی هستند تشکیل می‌شود. در مورد عمل تاژک در باکتری‌ها باید گفت که مانند ملخ هواپیما در اطراف محور بزرگ خود می‌چرخند و سلول را به جلو می‌رانند. چرخش تاژک توسط جریان پروتون تقویت می‌شود.

جستارهای وابستهویرایش

مژک

منابعویرایش

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ «تاژک باکتری ها». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۲ نوامبر ۲۰۱۱. دریافت‌شده در ۱۲ سپتامبر ۲۰۱۰.
  • Lindemann C (4 April 2008). "Mechanisms of sperm motility". Oakland University. Retrieved 18 May 2008.