توپال عثمان پاشا

از سرداران و صدراعظم‌های امپراتوری عثمانی
Illustration showing the final phases and near end of the Battle of Kirkuk (1733), where Nader Shah stares despondently at the corpse of Topal Pasha, the only man who had ever defeated him in battle.

توپال عثمان پاشا (۱۶۶۳–۱۷۳۳) از سرداران و صدراعظم‌های امپراتوری عثمانی در سده ۱۸ م (اواخر سده یازدهم و اوایل سده دوازدهم خورشیدی) است.

زندگی‌نامهویرایش

وی اصلاً مسیحی و یونانی بوده‌است و در مورئا (Morea) در یونان به دنیا آمد که زیردست عثمانی‌ها بزرگ شد و مسلمان شد و به خاطر ابراز لیاقت و کاردانی به مقام پاشایی رسیده‌است. وی هم‌عصر شاه سلطان حسین و نادرشاه بوده‌است. توپال به معنای لنگ است و چون عثمان در یکی از جنگ‌ها زخمی شده بود و می‌لنگید به این نام معروف شد. او به درستکاری و دلیری مشهور بوده‌است.

توپال عثمان یکبار در سال ۱۱۱۱ خ. توانست ارتش ایران به فرماندهی نادر را شکست دهد و بغداد را از سقوط رهایی بخشد؛ ولی سه ماه بعد نادر مجدداً به عراق لشکرکشی کرد و ارتش عثمانی را در نزدیکی کرکوک به سختی شکست داد. توپال عثمان پاشا در سال ۱۱۱۲ خورشیدی به دست اللّه‌یار بیگ گرایلی به قتل رسید و سر او را بریدند و نزد نادر بردند. نادر دستور داد وی را در تابوتی با احترامات کامل به همراه چند تن از اسیران عثمانی به بغداد -نزد احمد پاشا- ببرند.

منابعویرایش

  • هانوی، جونس (معاصر نادر شاه)، زندگی نادر شاه، ترجمه اسماعیل دولتشاهی. (در این کتاب شرح حال زندگی توپال عثمان به‌طور خلاصه نوشته شده‌است)