دهانه وردفرت

دهانهٔ وردفرت (به انگلیسی: Vredefort crater) بزرگترین دهانهٔ برخوردی شناخته شده بر روی زمین است که در زمان پدید آمدن و درست پس از برخورد بیش از ۳۰۰ کیلومتر پهنا داشته است. [۱][۲] بازمانده‌های این دهانه امروزه در ایالت آزاد کشور آفریقای جنوبی جای گرفته و به نام شهر وردفرت، که در نزدیکی مرکز دهانهٔ برخوردی جای گرفته، نام‌گذاری شده است. هر چند خود دهانه دچار فرسودگی‌های بسیاری شده ولی ساختارهای زمین‌شناختی بازمانده در مرکز دهانه با نام‌هایی چون گنبد وردفرت یا ساختار برخوردی وردفرت شناخته می‌شود. در سال ۲۰۰۵ میلادی، نام گنبد وردفرت برای ارزش زمین‌شناختی‌اش به فهرست میراث جهانی سازمان یونسکو افزوده شد.

گنبد وردفرت
میراث جهانی یونسکو
Vredefort Dome STS51I-33-56AA.jpg
گنبد چندحلقه‌ایِ وردفرت
مکانآفریقای جنوبی
معیار ثبتطبیعی: viii
شمارهٔ ثبت۱۱۶۲
تاریخ ثبت۲۰۰۵ (طی نشست ۲۹ام)

دهانه وردفرت به جا مانده از دوره اوروسیرین از پیشین‌زیستی دیرینه است. بر پایهٔ تخمین‌های زمین‌شناسی، این احتمال وجود دارد که ممکن است دهانهٔ اصلی تقریباً بیشتر از ۳۰۰ کیلومتر (۱۹۰ مایل) پهنا داشته باشد.[۲] عمر این دهانهٔ برخورد در حدود ۲/۰۲۳ میلیارد سال تخمین زده شده است.[۱] با وجود آنکه دهانه وردفرت در فهرست میراث جهانی ثبت شده است، با همهٔ این احوال، مقامات محلی نسبت به تخریب این دهانه به دلیل سرریز فاضلاب به رودخانه واله که در مجاورت دهانه قرار دارد ابراز نگرانی کرده‌اند.[۳]

منابعویرایش

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ «Vredefort در دادگان برخوردهای زمین». دادگان برخوردهای زمین. دانشگاه نیو برانزیک. دریافت‌شده در ۲۰۰۸-۱۲-۳۰.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ «Deep Impact - The Vredefort Dome». رصدخانه اخترشناسی رادیویی هارتبیزتک. ۲۰۰۶-۰۸-۰۱. دریافت‌شده در ۲۰۰۷-۰۹-۱۹.
  3. Momberg, Eleanor (23 August 2009). "River heading for the rocks". Retrieved 22 March 2011.

پیوند به بیرونویرایش