زیپ لوسین (انگلیسی: Leucine zipper‎) یا قیچی لوسین[۱] (انگلیسی: Leucine scissors‎) یک موتیف ساختاری سه‌بعدی و رایج در پروتئین‌هاست که نخستین بار در سال ۱۹۸۸ میلادی توسط لاندشولتس و همکاران توصیف شد.[۲]

"نمایی از بالا"؛ یا نمای چرخ حلزونی از زیپ لوسین که حرف d نمایندهٔ اسید آمینهٔ لوسین است که در کنارِ سایر آمینواسیدها، در دو رشتهٔ موازی از مارپیچ‌های آلفا قرار گرفته‌است.
یک دایمر bZIP متصل به بخشی از دی‌ان‌ای - هر مارپیچ آلفا نمایندهٔ یک مونومر است.

زیپ لوسین یک دومین دایمریزه‌کنندهٔ bZIP در فاکتور رونویسی یوکاریوت‌هاست.[۳] دومین bZIP بین ۶۰ تا ۸۰ اسید آمینه، یک ناحیه شدیداً حفاظت‌شدهٔ متصل‌شونده به دی‌ان‌ای و یک ناحیه دایمریزه‌کنندهٔ زیپ لوسین دارد.[۴]

پروتئین‌های bZIP در تنظیم رونویسی نقش دارند.[۵][۶]

منابعویرایش

  1. David M. Glick (1997). Glossary of Biochemistry and Molecular Biology. Portland Press. ISBN 978-1-85578-088-0. "hair cutting scissors"
  2. Landschulz, W. H.; Johnson, P. F.; McKnight, S. L. (1988). "The leucine zipper: A hypothetical structure common to a new class of DNA binding proteins". Science. 240 (4860): 1759–64. doi:10.1126/science.3289117. PMID 3289117.
  3. Vinson, C. R.; Sigler, P. B.; McKnight, S. L. (1989). "Scissors-grip model for DNA recognition by a family of leucine zipper proteins". Science. 246 (4932): 911–6. doi:10.1126/science.2683088. PMID 2683088.
  4. e, Z. G.; Zhang, Y. P.; Zhou, J. H.; Wang, L (2014). "Mini review roles of the bZIP gene family in rice". Genetics and Molecular Research. 13 (2): 3025–36. doi:10.4238/2014.April.16.11. PMID 24782137.
  5. Shimizu, H; Sato, K; Berberich, T; Miyazaki, A; Ozaki, R; Imai, R; Kusano, T (2005). "LIP19, a basic region leucine zipper protein, is a Fos-like molecular switch in the cold signaling of rice plants". Plant and Cell Physiology. 46 (10): 1623–34. doi:10.1093/pcp/pci178. PMID 16051676.
  6. Nantel, A; Quatrano, R. S. (1996). "Characterization of three rice basic/leucine zipper factors, including two inhibitors of EmBP-1 DNA binding activity". The Journal of Biological Chemistry. 271 (49): 31296–305. doi:10.1074/jbc.271.49.31296. PMID 8940135.

پیوند به بیرونویرایش