باز کردن منو اصلی

ساتیاجیت رای

تهیه‌کننده، فیلمنامه‌نویس، آهنگساز، نویسنده، و کارگردان هندی

ساتیاجیت[۱] رای (۲ مه ۱۹۲۱–۲۳ آوریل ۱۹۹۲) فیلمساز، فیلنامه‌نویس، آهنگساز، گرافیست، ترانه‌سرا و نویسندهٔ هندی بود که به‌عنوان یکی از بزرگترین کارگردانان قرن بیستم شناخته می‌شود.[2][3][4]رای در شهر کلکته (در ایالت بنگال غربی، در شرق هند) در خانواده‌ای هنرمند و ادیب بنگالی_هندو به دنیا آمد.کار خود را با هنر تبلیغاتی شروع کرد و پس از دیدار با فیلمساز فرانسوی، ژان رنوار و تماشای فیلم دزد دوچرخه، ساختهٔ ویتوریو دسیکا فیلمساز نئورئالیست ایتالیایی در سفر به لندن، به جنبش فیلمسازان مستقل هند پیوست.

ساتیاجیت رای
সত্যজিৎ রায়
Satyajit Ray with Ravi Sankar recording for Pather Panchali cropped Ray.jpg
زاده ۲ مهٔ ۱۹۲۱
کلکته، بنگال غربی
درگذشته ۲۳ آوریل ۱۹۹۲ (۷۰ سال)
کلکته، بنگال غربی
ملیت هندی
زمینه فعالیت کارگردان، تهیه‌کننده، فیلمنامه‌نویس، ترانه‌سرا، آهنگساز، خوش‌نویس، تصویرگر، نویسنده
سال‌های فعالیت ۱۹۵۰-۱۹۹۲
همسر ویجایا رای
فرزندان ساندیپ رای
والدین سوکومار رای

سوپرابا رای

صفحه در وب‌گاه IMDb
جایزه‌های دیگر
۲ بار برندهٔ جایزهٔ خرس نقره‌ای (از جشنواره فیلم برلین)شیر طلایی (از جشنواره فیلم ونیز در سال ۱۹۵۷ برای فیلم (آپاراجیتو)جایزهٔ ملی فیلم از دولت هند (۳۲ بار) در سال ۱۹۸۲، دکترای افتخاری از دانشگاه آکسفورد


رای در مدت فعالیت سینمایی‌اش ۳۶ فیلم (شامل فیلم بلند سینمایی، فیلم مستند و فیلم کوتاه) ساخت. همچنین در زمینه‌های داستان‌نویسی، نشر، تصویرگری، خوشنویسی و نقد فیلم نیز فعال بود.او کتاب‌های زیادی برای کودکان و نوجوان نیز نوشته‌است.

او نخستین فیلمش، پاتر پانچالی، را در سال ۱۹۵۵ میلادی بر اساس یک رمان بنگالی (به همین نام) ساخت که با استقبال منتقدان روبرو شد و برندهٔ یازده جایزه بین‌المللی، از جمله جایزه بهترین مستند انسانی جشنواره کن را برای او به همراه داشت. پس از آن، در سال‌های ۱۹۵۶ و ۱۹۵۹، او فیلم‌های موفق آپاراجیتو و آپور سانسار را در ادامهٔ داستان فیلم نخست ساخت که به‌همراه هم به سه‌گانهٔ آپو مشهور شدند. فیلم رعد دوردست در ۱۹۷۳ برنده خرس طلایی جشنواره فیلم برلین شده‌است.

ساتیاجیت رأی در دوران فعالیت سینمایی‌اش جوایز بسیاری دریافت کرد، از جمله ۳۲ بار جایزهٔ ملی فیلم از دولت هند و ۲ بار برندهٔ جایزهٔ خرس نقره‌ای از جشنواره بین‌المللی فیلم برلین و ۱ بار برندهٔ جایزهٔ شیر طلایی از جشنواره فیلم ونیز شد. او همچنین در سال ۱۹۸۲، دکترای افتخاری از دانشگاه آکسفورد دریافت کرد.او اولین و تنها هنرمند هندوستانی است که موفق به کسب این جایزه شده‌است.همچنین دولت هند در سال ۱۹۹۲جایزه بهارات راتنا، بالاترین نشان هنر را به او داد، همچنین آکادمی علوم و هنرهای سینما در ۱۹۹۲ میلادی طی مراسم شصت و چهارمین دورهٔ این جوایز، جایزه اسکار افتخاری را به وی اهداء نمود؛ هر چند بیماری به وی اجازه حضور در این مراسم را نداد و در همان سال تنها ده روز مانده به تولد ۷۱ سالگی‌اش درگذشت.

در نظرسنجی سال ۲۰۰۴ بی بی سی، رأی به عنوان سیزدهمین بنگالی بزرگ تمام دوران‌ها شناخته شد.[5][6][7]

بخشی از فیلم‌شناسیویرایش

پانویسویرایش

  1. نام کوچکش ساتیاجیت است، اما نامش را در برخی نوشته‌های فارسی ساتیا جیت رای هم نوشته‌اند.

منابعویرایش

  • Robinson, A (2005), Satyajit Ray: A Vision of Cinema, I. B. Tauris, ISBN 1-84511-074-9.