باز کردن منو اصلی

صفر قهرمانیان یا صفر قهرمانی معروف به صفرخان (۱۳۰۰ در روستای شیشوان - ۱۹ آبان ۱۳۸۱ در بیمارستان ایران‌مهر تهران) از زندانیان سیاسی مشهور ایرانی در زمان حکومت پهلوی است. وی در زمان آزادی‌اش طولانی‌ترین زندان سیاسی را در تاریخ ایران - به مدت ۳۲ سال - تحمل کرده بود.[۲] صفر قهرمانیان افسر فرقه دموکرات آذربایجان بود و به همین جرم بازداشت گردید.

صفر قهرمانیان
زادروز ۱۳۰۰
روستای شیشوان، عجب‌شیر
درگذشت ۱۹ آبان ۱۳۸۱
بیمارستان ایران‌مهر، تهران
آرامگاه امامزاده طاهر کرج
ملیت ایرانی
لقب صفرخان
والدین محمد حسین و گوهرتاج[۱]

محتویات

زندگیویرایش

 
سنگ قبر صفر قهرمانیان در امامزاده طاهر کرج

صفر قهرمانیان در سال ۱۳۰۰ در روستای شیشوان از توابع عجب‌شیر، در خانواده‌ای کشاورز به دنیا آمد.او در سال ۱۳۲۱، آغاز به مبارزهٔ علنی علیه فئودال‌ها کرد. پس از آن به فرقهٔ دموکرات آذربایجان پیوست."صفر خان" در سال ۱۳۲۴ همزمان با فعالیت های تجزیه طلبان آذربایجان به رهبری پیشه وری با خانم ملوک باقر پور ازدواج و در قیام روستائیان آذربایجان بر ضد رژیم شاه شرکت کرد و به درجه «ماژوری» (سروانی) در ارتش تجزیه طلبان آذربایجان رسید.[۳] پس از شکست فرقه، به عراق گریخت. در نیمهٔ دوم فروردین ۱۳۲۶ در عراق بازداشت شد و تا اواخر ۱۳۲۷ را در زندان‌های عراق زندانی بود. پس از آزادی به ایران بازگشت. در اسفند ماه همان سال، در یکی از روستاهای ارومیه بازداشت شد. دادگاه نظامی ابتدا او را به اعدام و سپس با یک درجه تخفیف به حبس ابد محکوم کرد. او در جریانات انقلاب ۱۳۵۷، در آبان ماه آن سال همراه سایر زندانیان سیاسی آزاد شد.[۲] صفر قهرمانیان در ۱۹ آبان ۱۳۸۱ در بیمارستان ایران‌مهر تهران در گذشت. سه روز بعد، در ۲۲ آبان در امامزاده طاهر کرج به خاک سپرده شد.[۴]

پانویسویرایش

  1. علی‌اشرف درویشیان (۱۳۷۸خاطرات صفرخان (صفر قهرمانیان) / درگفتگو با علی‌اشرف درویشیان، تهران: نشر چشمه، ص. ص ۳۲، شابک ۹۶۴-۶۱۹۴-۹۸-۲
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ علی‌اشرف درویشیان (۱۳۷۸خاطرات صفرخان (صفر قهرمانیان) / درگفتگو با علی‌اشرف درویشیان، تهران: نشر چشمه، ص. صص ۱۵-۱۶، شابک ۹۶۴-۶۱۹۴-۹۸-۲
  3. صفر خان
  4. مهرداد راستگوی اقدم. «صفر قهرمانیان؛ قهرمان بی‌ادعا». چشم‌انداز ایران. دریافت‌شده در ۱۷ اردیبهشت ۱۳۸۸.

منابعویرایش

  • Misagh Parsa: Social Origins of the Iranian Revolution. New Brunswick : Rutgers University Press, 1989. P. 151.[۱]

زندانی زمان (شرح زندگی و مبارزات صفر خان)، امیر چهره گشا، تبریز: نشر اختر۱۳۸۳ یادمان صفرخان، امیر چهره گشا، تهران: نشر نخبگان ۱۳۹۶ چاپ دوم

پیوند به بیرونویرایش