باز کردن منو اصلی

مهندسی صنایع

رشته تحصیلی دانشگاهی علوم فنی
مهندسین صنایع در حال کار در کارخانه

مهندسی صنایع (به انگلیسی: Industrial Engineering) از شاخه‌های مهندسی است، که می‌کوشد با تلفیق دانش مهندسی، ریاضیات، اقتصاد و مدیریت، کارایی سیستم‌های تولیدی، فرایندها و سازمان‌ها را بهبود دهد.

مهندسی صنایع به‌طور کلی اثربخشی، کارایی، تطبیق پذیری، پاسخ گویی، کیفیت و بهبود مستمر کالاها، خدمات و سودآوری را مدنظر قرار می‌دهد.

پیشینه کاربردی مهندسی صنایع به نخستین سال‌های انقلاب صنعتی بازمی‌گردد، ولی از نظر آکادمیک و علمی، مهندسی صنایع نخستین بار توسط فردریک تیلور به کار برده شد.

مهندسی صنایع ابتدا به عنوان یک شاخه فرعی از مهندسی مکانیک شناخته می‌شد، در سال ۱۹۰۹ دانشگاه ایالتی پنسیلوانیا نخستین دپارتمان مستقل رشته مهندسی صنایع را بنیان نهاد.

تاریخچهویرایش

در زمان فردریک تیلور که تعدادی از موضوعات مدیریتی توسط وی ارائه گردید توسط افراد دیگر برای اینکه اهمیت این موضوعات و نیز جایگاه دست‌اندرکاران مربوطه از رشته‌های مهندسی کمتر نمود داده نشود و مهندسین برای آن‌ها نیز اهمیت قایل شوند از اصطلاح مهندسی صنایع استفاده شد. موضوعات با نام مهندسی صنایع بخشی از موضوعات علم مدیریت می‌باشد. فردریک تیلور (۱۹۱۵–۱۸۵۶) بنیان‌گذار علم مدیریت را پدر مهندسی صنایع می‌دانند.

تعاریفی که از مهندسی صنایع ارائه می‌شود مانند اینکه رشته‌ای است که با طراحی، بهبود، و پیاده‌سازی سیستمای یکپارچه از افراد، مواد، اطلاعات، تجهیزات و انرژی مرتبط می‌باشد، بیانی از علم مدیریت می‌باشد. مهندسی صنایع آن‌گونه که در ایران تدریس می‌شود مبتنی بر بهینه‌سازی، بهینه‌سازی خطی (تحقیق در عملیات) کارسنجی و زمان‌سنجی می‌باشد.

مهندسی صنایع در ایرانویرایش

دانشکده مهندسی صنایع دانشگاه صنعتی شریف به عنوان اولین دانشکده مهندسی صنایع کشور در سال ۱۳۴۷ با پذیرش ۳۹ دانشجو آغاز به کار کرد. در سال ۱۳۵۲ نیز دانشکده مهندسی صنایع دانشگاه علم و صنعت ایران آغاز به کار کرد؛ و در سال ۱۳۵۵ گروه مستقلی تحت عنوان مهندسی صنایع در دانشگاه صنعتی امیرکبیر (پلی تکنیک تهران) تشکیل شد و اولین گروه فارغ‌التحصیلان دانشکدهٔ مهندسی صنایع این دانشگاه در سال ۱۳۶۲ وارد جامعهٔ صنعتی کشور گردید. با گذشت زمان، این رشته به عنوان رشته‌ای در دانشگاه‌های مختلف کشور جایگاه خود را پیدا کرده‌است.[نیازمند منبع]

مواد آموزشیویرایش

کارشناسیویرایش

عناوین برخی از دروس اجباری رشته تحصیلی مهندسی صنایع در دانشگاه‌های ایران (در مقطع تحصیلی کارشناسی)[نیازمند منبع] موارد زیر هستند:

کارشناسی ارشدویرایش

  1. بهینه‌سازی سیستم‌ها
  2. سیستم‌های سلامت
  3. لجستیک و زنجیره تأمین
  4. سیستم‌های کلان
  5. سیستم‌های مالی
  6. مدیریت مهندسی
  7. کیفیت و بهره‌وری
  8. مدیریت پروژه

دکتراویرایش

  1. بهینه‌سازی سیستم‌ها
  2. سیستم‌های سلامت
  3. لجستیک و زنجیره تأمین
  4. سیستم‌های کلان
  5. سیستم‌های مالی
  6. کیفیت و بهره‌وری
  7. مدیریت پروژه
  8. سیستم‌های اطلاعاتی

زمینه‌های کاریویرایش

مهندسین صنایع در سال‌های اخیر در طیف وسیعی از مشاغل به کار گرفته شده‌اند. علاوه بر زمینه‌های تخصصی، فارغ التحصیلان این رشته در زمینه‌هایی مانند مهندسی نرم‌افزار، فناوری اطلاعات، هوش کسب و کار، داده کاوی، علم داده و کلان‌داده نیز عملکرد موفقی داشته‌اند.

درچند سال اخیر نیز با ورود مهندسان صنایع به حوزه های آی تی پیشرفت در فیلدهایی مانند کلان داده , یادگیری ماشین و هوش مصنوعی که نیاز به آمار پیشرفته مهندسی نظیر رگرسیون , سری های زمانی و... دارند با شتاب مضاعف مواجه شده است.

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

پیوند به بیرونویرایش