نبرد موگادیشو (۱۹۹۳)

مختصات: ۲°۰۳′۰۹″ شمالی ۴۵°۱۹′۲۹″ شرقی / ۲٫۰۵۲۵۰°شمالی ۴۵٫۳۲۴۷۲°شرقی / 2.05250; 45.32472

نبرد موگادیشو که در بین آمریکایی‌ها به «سقوط شاهین سیاه» و در بین سومالیایی‌ها به «روز رنجرها» معروف است، به عملیات نیروهای آمریکا با پشتیبانی نیروهای سازمان ملل علیه شبه نظامیان سومالیایی به فرماندهی محمد فرح عیدید در روزهای ۳ و ۴ اکتبر ۱۹۹۳ گفته می‌شود.[۱][۲][۳]

Black Hawk Down Super64 over Mogadishu coast.jpg
مایکل جی. دورانت خلبان سیکورسکی یواچ-۶۰ بلک هاوک، در ۳ اکتبر ۱۹۹۳
زمان ۳و۴ اکتبر ۱۹۹۳
مکان موگادیشو پایتخت سومالی
نتیجه پیروزی شکست‌آمیز آمریکا، پیروزی استراتژیک سومالی
علت جنگ جنگ داخلی سومالی و مرگ ۳۰۰ هزار سومالیایی بر اثر گرسنگی و جنگ
جنگندگان
سازمان ملل متحدسازمان ملل متحد
ایالات متحده آمریکاایالات متحده آمریکا
پاکستانپاکستان
مالزیمالزی
سومالیسومالی
فرماندهان
ویلیام اف گریسون محمد فرح عیدید
نیروها
۱۶۰ سرباز
۱۹ هلیکوپتر
۱۲ وسیله نقلیه (۹ تای آن‌ها هُام‌وی بودند)
۴ تا ۶ هزار نظامی و شبه نظامی سومالیایی
تلفات
۱۸ سرباز کشته
۷۳ سرباز زخمی
انهدام ۲ هلیکوپتر
اسیر شدن ۱ خلبان
بین ۳۱۵ تا ۵۰۰ شبه نظامی کشته
۸۱۲ زخمی
۲۱ اسیر

تاریخچهویرایش

در دهه ۹۰میلادی جنگهای داخلی طولانی وضعیت سومالی را بسیار آشفته کرده بود و قحطی و گرسنگی سراسر کشور را فراگرفته بود. سازمان ملل با صدور قطعنامه‌ای خواستار استقرار نیروهای حافظ صلح در سومالی گردید. در این راستا ارتش ایالات متحده با واحدهایی متشکل از تفنگداران دریایی، تکاوران(Rangers)، هنگ دهم کوهستان(10th Mountain) و نیروهای دلتا(Delta Force) و همچنین واحدهای پیاده و زرهی ارتش پاکستان و مالزی در سومالی مستقر شدند و عملیاتی به نام بازگشت امید را آغاز کردند.

درگیریهای داخلی بین چریکهای سومالیایی و شبه نظامیانی بود که در غالب چندین گروه برای رسیدن به قدرت می‌جنگیدند. قویترین این گروه‌ها، گروه جبهه اتحاد ملی سومالی به رهبری ژنرال محمد فرح عیدید بود. با ورود نیروهای حافظ صلح، این گروه‌ها به شدت تضعیف شدند.

رمز عملیاتویرایش

رمز آغاز عملیات آیرن نام داشت.

خلاصه نبردویرایش

روز سوم اکتبر ۱۹۹۳، یک تیپ کماندویی متشکل از نیروهای دلتا، رنجرهای ارتش، واحد رهایی گروگان نیروی هوایی، واحد کنترل نبرد نیروی هوایی و چهار تن از نفرات یگان ویژه نیروی دریایی در قالب تیمی ۱۶۰ نفره به فرماندهی سرلشکر ویلیام اف. گاریسون با پشتیبانی ۸ بالگرد ترابری-تهاجمی از نوع سیکورسکی یواچ-۶۰ بلک هاوک و ۸ بالگرد تهاجمی سبک از نوع ام اچ-۶ لیتل برد، به منظور دستگیری محمد فرح عیدید، رهبر شورشیان سومالی به موگادیشو یورش بردند.

اما در جریان عملیات ضربتی، یک فروند بالگرد بلک هاوک با کد عملیاتی سوپر۱–۶(Super۶–۱)، با گلوله آر پی جی شبه نظامیان سومالی هدف قرار گرفته و سرنگون می‌شود. در پی این اتفاق ابتکار عمل از دست نیروهای ائتلاف خارج شده و عملیات دستگیری به عملیات نجات تغییر ماهیت می‌دهد. اما در ادامه یک فروند بالگرد بلک هاوک دیگر با کد عملیاتی سوپر ۴–۶ (Super۶–۴) نیز توسط شبه نظامیان ساقط می‌گردد. به دلیل افزایش تلفات و گسترده شدن فضای نبرد، نیروهای کماندویی ائتلاف بین‌المللی قادر به مهار عملیات نبوده و در نتیجه با به جای گذاشتن ۱۸ کشته، ۷۳ زخمی و یک خلبان به اسارت درآمده، به پایگاه خود بازمی‌گردند.[۴]

خلبان اسیر شدهویرایش

هدایت سوپر ۴–۶ (Super۶–۴) را مایکل جی. دورانت برعهده داشت که در جریان سقوط این بالگرد به اسارت شبه نظامیان سومالیایی درآمد و پس از یازده روز آزاد گردید.

ساخت فیلمویرایش

در ۱۸ ژانویه ۲۰۰۱ فیلمی با نام سقوط شاهین سیاه به کارگردانی ریدلی اسکات بر پایه داستان واقعی نبرد موگادیشو به روی پرده سینما رفت.

بازگشت سوپر۱–۶ویرایش

در سال ۲۰۱۳ بقایای بالگرد آمریکایی با کد عملیاتی سوپر۱–۶(Super۶–۱) که در نبرد موگادیشو سرنگون شده بود، به ایالات متحده بازگردانده شد.[۵]

پانویسویرایش

  1. Cassidy (Ph.D.), Robert M. (2004). Peacekeeping in the Abyss: British and American Peacekeeping Doctrine and Practice After the Cold War. Greenwood Publishing Group. p. 157. ISBN 978-0-275-97696-5.
  2. Casper, Lawrence E. (2001). Falcon Brigade: Combat and Command in Somalia and Haiti. Lynne Rienner Publishers. p. 95. ISBN 978-1-55587-945-7.
  3. Peterson, S. (2000). Me against my brother: at war in Somalia, Sudan, and Rwanda: a journalist reports from the battlefields of Africa. New York: Routledge. ISBN 0415921988. OCLC 43287853.
  4. Mark Bowden (November 16, 1997). "Blackhawk Down". Philadelphia Inquirer. Archived from the original on 1 July 2007. Retrieved 25 August 2013.
  5. Logan, Lara (6 October 2013) CBS 60-Minutes: Black Hawk Down Site Revisited 20 Years Later. Cbsnews.com. Retrieved on 1 May 2014.

منابعویرایش

۱-ماهنامه جنگ‌افزار / شماره ۲۳ / جنگهای معاصر-نبرد موگادیشو