باز کردن منو اصلی

چانگ چیان

دیپلمات، کاشف، و سیاست‌مدار چینی
(تغییرمسیر از ژانگ کیان)

شانگ چیان یا چانگ چیان(چینی سنتی: 張騫، چینی ساده‌شده: 张骞، وید-جایلز:Chang Ch'ien)(زادهٔ ۱۹۵ پیش از میلاد- مرگ ۱۱۴ پیش از میلاد) سفیر وو امپراتور چین از دودمان هان در سرزمین‌های همسایهٔ شمال باختری این کشور در سدهٔ دوم پیش از میلاد بود. نام او در منابع مختلف به ریخت‌های چانک کی‌ین، جانگ چیان و چان تسیان هم نوشته شده‌است.

چانگ چیان
ZhangQianTravels.jpg
Zhang Qian taking leave from emperor وو امپراتور هان, for his expedition to آسیای مرکزی from 138 to 126 BC, غار موگای mural, 618 – 712.
زاده164 BC [نیازمند منبع]
هانژونگ، شاآنشی، چین
درگذشت113 BC (aged 51)
چین
شغلExplorer
غارنگاره‌ای که سفر شانگ چیان را نشان می‌دهد

انگیزه این گسیلش برقراری رابطهٔ بازرگانی گسترده میان چین و دولت یونانی باختر بود. کوچ‌نشینان آسیای میانه در این میان دردسرهایی را پدید می‌آوردند و به کاروان‌های گذری می‌تاختند.

محتویات

گزارشویرایش

شانگ چیان از سوی امپراتور به نزد یوئه‌چیها گسیل شد تا آنها را از تاراج کاروان‌ها بازدارد، ولی پس از یک سال که در منطقهٔ خاور سیردریا در نزد آنان به سر برد ناکام روانهٔ چین گشت. ولی در راه بازگشت دو بار هونها به کاروان او تاختند و سرانجام وی را به بند کشیدند. شانگ چیان ده سال در بند هون‌ها ماند تا اینکه سرانجام توانست از دست آنان بگریزد و در سال ۱۲۶ پیش از میلاد خود را به چین برساند.

اگرچه او در انجام ماموریت خود ناکام ماند ولی اطلاعاتی که او از سرزمین‌های شمال باختری چین با خود به چین برد بسیار مورد توجه دولت آن کشور قرار گرفت. این اطلاعات به لشکرکشی چینیان برای پس راندن هون‌ها در آینده یاری شایانی رساند. دیگر آنکه سفر شانگ چیان راه میان چین و اروپا را گشود و زمینهٔ بازرگانی ابریشم چین را به روم و پدید آمدن راه ابریشم را در آینده گشود.

یونجهویرایش

طبق عقیدهٔ شایع زادگاه یونجه در آسیای میانه بوده و از قدیم کشت آن با اسبداری ملازمه داشته. مثلاً چینی‌یان کشت مزبور را از آسیای میانه اخذ کردند. چژان تسیان[۱] سیاح چینی در سال - ۱۲۶ پ. م. - تخم یونجه را از فرغانه به همراه نژاد خاصی از اسبان آسمانی که یونجه خوار بود به چین برد.

پانویسویرایش

  1. چانگ چیان

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

پیوند به بیرونویرایش