جزیره فارسی

جزیره‌ای ایرانی در خلیج فارس

جزیرهٔ فارسی از جزیره‌های استان بوشهر در خلیج فارس است. این جزیره حد فاصل مرز دریایی بین ایران و عربستان بوده و از دید موقعیت، آخرین جزیره ایرانی است و در پیرامون آن تأسیسات نفتی حضور فعال دارند. در نزدیکی آن، جزیره عربی از عربستان وجود دارد.

جزیرهٔ فارسی
موقعیت جزیره فارسی در خلیج فارس و فاصله آن تا بوشهر
Map
جغرافیا
مکانخلیج فارس
مساحت۰٫۲۵[۱] کیلومتر مربع (۰٫۰۹۷ مایل مربع)
طول۱۴۰۰ متر (۴٬۶۰۰ پا)
عرض۷۰۰ متر (۲٬۳۰۰ پا)
کرانه‌ها۱٫۵ کیلومتر (۰٫۹۳ مایل)
بیشترین ارتفاع۴ متر (۱۳ پا)
کشور
تقسیمات کشوری
استانبوشهر
شهرستانبوشهر
بخشمرکزی

موقعیت و طبیعت ویرایش

 
نقشه جزیره فارسی که توسط اطلاعات ماهواره ای رسم شده‌است

جزیرهٔ فارسی در فاصلهٔ ۱۰۰ کیلومتری خاک ایران، یعنی جنوب‌غربی جزیرهٔ خارک قرار گرفته و به‌طور تقریبی طول جزیره ۱٬۴۰۰ متر و عرض آن ۷۰۰ متر است. مساحت جزیره ۰٫۲۵ کیلومتر مربع[۱] است که حدوداً معادل ۲۵ زمین فوتبال می‌شود(زمین فوتبال ۱۲۵*۸۵ مترمربع).[۲] نزدیک‌ترین جزیره به این جزیره، جزیرهٔ عربی است که گستردگی آن از فارسی کمتر است. جزیرهٔ فارسی تنها نقطهٔ برون مرزی و دورترین نقطهٔ جغرافیایی ایران محسوب شده‌است. جزیرهٔ فارسی زیرنظر استانداری بوشهر اداره می‌شود. نمونه‌های جانوری خاصی از ردهٔ حشرات و شاخهٔ بندپایان در این جزیره احتمالاً وجود دارند که هنوز به‌طور علمی شناسایی نشده‌اند.[۳] همچنین این جزیره دارای ساحلی به طول ۱٫۵ کیلومتر می‌باشد.[۴]

اهمیت ویرایش

جزیرهٔ فارسی از دید منابع نفتی غنی است و هم‌اکنون در حوضهٔ پیرامون این جزیره چاه‌های نفت و به ویژه گاز کشف و در حال بهره‌برداری هستند. جزیرهٔ فارسی موقعیتی بکر داشته به طوری که در حال حاضر استانداریِ بوشهر اجازه ورود هر کسی را به این جزیره نمی‌دهد. نمونه‌های جانوری ویژه ای از ردهٔ حشرات و شاخهٔ بندپایان در این جزیره احتمالاً وجود دارند که هنوز به‌طور علمی شناسایی نشده‌اند.
این جزیره افزون بر اهمیت سیاسی، اقتصادی (داشتن منابع غنی نفت و گاز) و موقعیت گردشگری دریایی دارای اهمیت نظامی است. موقعیت جغرافیایی جزیرهٔ فارسی باعث شده ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا مستقر در بحرین، برای خروج از خلیج فارس به ناچار از بین دالان جزیرهٔ فارسی و ابوموسی گذر نمایند. افزون بر این، این جزیره به دلیل قرارگیری در مرکز خلیج فارس نقش مهمی در کنترل مسیر رفت و آمد کشتی‌ها به مقصد مناطق غرب و جنوب‌غرب خلیج فارس بازی می‌نماید. جزیرهٔ فارسی در زمان جنگ نفتکش‌ها موقعیت مناسبی را در خارج از تنگهٔ هرمز برای مقابله به مثل در اختیار ایران می‌گذاشت و همچنین در درازای جنگ به عنوان یک رصدکننده قوی خطوط مواصلاتی حاشیهٔ جنوبی خلیج فارس داشت.[۵]

فاصله ویرایش

کمترین فاصله این جزیره تا خشکی که توسط اطلاعات ماهواره ای اندازه‌گیری شده تا دو روستای ساحلی کری و کلات شهرستان تنگستان می‌باشد. نزدیکترین جزیره به این جزیره نیز جزیره عربی می‌باشد. نزدیکترین نقطه خشکی از جهت دیگر خلیج فارس، بندر راس الخیر عربستان سعودی می‌باشد. اطلاعات بصورت جدول در زیر قرار داده شده‌است.

فاصله مستقیم تا فاصله به کیلومتر
بوشهر ۱۲۵[۶]
روستای کری و کلات ۱۰۶[۷]
تهران ۸۶۳[۸]
جزیره عربی ۲۴[۹]
(شهر) بندر راس الخیر (عربستان) ۱۰۳[۱۰]

آب و هوا ویرایش

داده‌های اقلیم جزیره فارسی
ماه ژانویه فوریه مارس آوریل مه ژوئن ژوئیه اوت سپتامبر اکتبر نوامبر دسامبر سال
میانگین بیش‌ترین °C (°F) ۲۲
(۷۲)
۲۴
(۷۵)
۲۸
(۸۲)
۳۵
(۹۵)
۴۱
(۱۰۶)
۴۴
(۱۱۱)
۴۵
(۱۱۳)
۴۵
(۱۱۳)
۴۲
(۱۰۸)
۳۷
(۹۹)
۳۰
(۸۶)
۲۴
(۷۵)
۳۴٫۸
(۹۴٫۶)
میانگین کم‌ترین °C (°F) ۱۰
(۵۰)
۱۰
(۵۰)
۱۳
(۵۵)
۱۹
(۶۶)
۲۳
(۷۳)
۲۴
(۷۵)
۲۶
(۷۹)
۲۶
(۷۹)
۲۳
(۷۳)
۲۰
(۶۸)
۱۶
(۶۱)
۱۲
(۵۴)
۱۸٫۵
(۶۵٫۳)
بارندگی میلی‌متر (اینچ) ۱۴
(۰٫۵۵)
۷
(۰٫۲۸)
۱۳
(۰٫۵۱)
۱۰
(۰٫۳۹)
۳
(۰٫۱۲)
۰
(۰)
۰
(۰)
۰
(۰)
۰
(۰)
۳
(۰٫۱۲)
۱۱
(۰٫۴۳)
۱۵
(۰٫۵۹)
۷۶
(۲٫۹۹)
میانگین روزهای بارانی ۴٫۷ ۳ ۳٫۱ ۲٫۶ ۱ ۰٫۱ ۰٫۱ ۰ ۰ ۰٫۵ ۱٫۹ ۳٫۸ ۲۰٫۸
درصد رطوبت ۷۶ ۷۲ ۶۹ ۶۴ ۵۹ ۶۴ ۶۸ ۷۱ ۶۸ ۶۷ ۶۴ ۵۴ ۶۶٫۳
منبع: منابع [۱۱] و [۱۲]

رویدادها ویرایش

حاکمیت ایران بر جزیره فارسی و عربستان برای جزیره عربی در موافقت‌نامه ۱۹ آبان ۱۳۴۷ بین دولت شاهنشاهی ایران پهلوی و دولت‌پادشاهی عربستان سعودی به رسمیت شناخته شد.[۱۳][۱۴]

در پی ورود غیرقانونی و غیرمجاز دو فروند شناور رزمی آمریکایی به آب‌های سرزمینی ایران در خلیج فارس و در حوالی جزیرهٔ فارسی در حدود ساعت ۲۱ روز سه‌شنبه ۲۲ دی ۱۳۹۴ این شناورها پس از تمکین از اخطار شناورهای رزمی نیروی دریایی سپاه متوقف و سرنشینان آن که ۹ تفنگدار مرد و یک تفنگدار زن بودند، دستگیر شدند. یک روز بعد، در روز ۲۳ دی با قطعیت غیرعمدی بودن ورود غیرقانونی و غیرمجاز شناورهای رزمی آمریکایی به آب‌های سرزمینی ایران، تفنگداران دستگیر شده در آب‌های بین‌المللی، رها شدند.[۱۵][۱۶][۱۷]

جستارهای وابسته ویرایش

منابع ویرایش

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ نامعلوم. "مساحت جزیره فارسی". www.freemaptools.com (به انگلیسی). Retrieved 2023-07-26.
  2. نامعلوم. "All you need to know about a soccer field". bundesliga.com - the official Bundesliga website (به انگلیسی). Retrieved 2023-07-28.[پیوند مرده]
  3. نامعلوم (۲۳ بهمن ۱۳۹۴). «جزیره فارسی کجاست؟». خبرگزاری میزان. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۷-۲۶.
  4. نامعلوم. "طول ساحل جزیره فارسی". satellites.pro (به انگلیسی). Retrieved 2023-07-26.
  5. هداوند میرزایی, محراب; رجبی, آزیتا (2014-11-22). "اهمیت ژئوپلیتیکی جزایرایران درخلیج فارس (مطالعه موردی: جزیره فارسی)". فصلنامه علمی- پژوهشی اطلاعات جغرافیایی «سپهر». 23 (91): 99–109. doi:10.22131/sepehr.2014.12866. ISSN 2588-3860.
  6. نامعلوم. "فاصله تا بوشهر". www.daftlogic.com (به انگلیسی). Retrieved 2023-07-26.
  7. نامعلوم. "فاصله جزیره فارسی تا روستای کری و کلات". www.daftlogic.com (به انگلیسی). Retrieved 2023-07-26.
  8. نامعلوم. "فاصله جزیره فارسی تا تهران". www.daftlogic.com (به انگلیسی). Retrieved 2023-07-26.
  9. نامعلوم. "فاصله جزیره فارسی تا جزیره عربی". www.daftlogic.com (به انگلیسی). Retrieved 2023-07-26.
  10. نامعلوم. "فاصله جزیره فارسی تا بندر راس الخیر (راس الزور)". www.daftlogic.com (به انگلیسی). Retrieved 2023-07-26.
  11. "Simulated historical climate & weather data for Farsi Island". meteoblue (به انگلیسی). Retrieved 2023-07-26.
  12. "Climate Profile of farsi island" (به انگلیسی).
  13. «قانون موافقتنامه حاکمیت بر جزایر فارسی و العربی و تحدید حدود فلات قاره بین ایران و عربستان سعودی». مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۹ نوامبر ۲۰۲۰. دریافت‌شده در ۱۹ نوامبر ۲۰۲۰.
  14. هوشنگ نهاوندی. محمدرضا پهلوی آخرین شاهنشاه. شرکت کتاب. ص. ۵۸۵. شابک ۹۷۸۱۵۹۵۸۴۴۱۵۶شابک دوم:1595844155
  15. «تفنگداران دستگیر شده آمریکایی آزاد شدند». ایرنا.
  16. «نخستین تصاویر از دستگیری تفنگداران دریایی آمریکایی منتشر شد».
  17. «سپاه پاسداران ایران: تفنگداران دریایی آمریکا آزاد شدند».
  • نقشهٔ سیاسی و تاریخی خلیج فارس، مؤسسه گیتاشناسی، نقشهٔ شماره ۱۹۲.