رخدادهای طبیعی

(تغییرمسیر از حادثه طبیعی)

رخدادهای طبیعی (به انگلیسی: Natural disaster)، به مجموعه‌ای از حوادث زیانبار گفته می‌شود، که منشأ انسانی ندارند. این حوادث معمولاً پیش‌بینی‌نشده بوده یا حداقل از مدت‌های طولانی پیش از وقوع نمی‌توان آن‌ها را پیش‌بینی نمود.[۱]

بهمن

انواع رخدادهای طبیعیویرایش

 
روستایی در سوماترا، پس از سونامی ناشی از وقوع زلزله در اقیانوس هند

رخدادهای طبیعی دارای انواع گوناگونی است. زلزله، سیل، طوفان، گردباد، سونامی، تگرگ، بهمن، رعد و برق، تغییرات شدید درجه حرارت، خشکسالی ، آتشفشان نمونه‌هایی از رخدادهای طبیعی هستند. برخی از رخدادهای طبیعی، به‌طور غیرمستقیم، ناشی از عملکردهای انسانی هستند. برای مثال رخدادهای ناشی از افزایش آلودگی هوا یا گرم شدن زمین و همچنین سیل ناشی از نابودی جنگل‌ها به‌دست انسان از این جمله‌اند.[۲][۳]

زیان‌های جهانیویرایش

تنها در سال ۲۰۰۸ میلادی، ۲۲۰ هزار نفر در سراسر جهان بر اثر رخدادهای طبیعی جان خود را از دست داده‌اند.[۴] در این میان، زنان قربانیان بیشتری نسبت به مردان داده‌اند.[۵] بررسی‌های آماری رخدادهای طبیعی، طی سال‌های ۱۹۹۰ تا ۲۰۰۲ نشاندهنده آن است که این بلایا روندی افزایشی داشته‌اند. بر اساس آمار شدت بلایا چهار برابر، جان‌باختگان هفت برابر، آسیب‌دیدگان پنج برابر و خسارت‌های مالی سی و هشت برابر شده‌اند.[۳][۶]

گاهی زیان‌های ناشی از حادثه ثانویه، بیش از زیان‌های ناشی از یک بلای طبیعی است. برای مثال گاهی آسیب‌های ناشی از وقوع آتش‌سوزی پس از وقوع زلزله، از زیان‌های خود زلزله بیشتر است.

 
آتشفشان

با آنکه اغلب رخدادهای طبیعی خارج از کنترل انسان به نظر می‌رسند، ولی زیان‌ها و آسیب‌های ناشی از آنها، به‌طور چشمگیری قابل کنترل است. این موضوع ارتباط مستقیمی با عملیات پیشگیرانه توسط انسان دارد. برای مثال استحکام ساختمان‌ها در برابر بارهای افقی جهت کاهش آسیب‌های ناشی از زلزله یا ایجاد پوشش گیاهی و ساخت بندها و سدها جهت کاهش زیان‌های ناشی از سیل، از جمله موارد پیشگیرانه‌است.[۳][۶]

همچنین عکس‌العمل صحیح و اصولی نیز می‌تواند در کاهش آسیب‌های ناشی از رخدادهای طبیعی مؤثر باشد. برای مثال آواربرداری اصولی پس از وقوع یک رویداد زمین‌لرزه، می‌تواند به کاهش زیان‌ها و آسیب‌ها کمک کند.[۷]

یکی دیگر از راه‌های کاهش آثار مخرب رخدادهای طبیعی، آموزش است.[۸] آموزش همچنین می‌تواند به کاهش اثرات روانی منفی در رخدادهای طبیعی نیز کمک کند.[۹]

یادبودهاویرایش

از سال ۱۹۸۹ میلادی، دومین چهارشنبه ماه اکتبر هرسال، به عنوان روز جهانی کاهش اثرات رخدادهای طبیعی نام‌گذاری شده‌است. در کشور

ایران نیز، هفته‌ای به همین عنوان وجود دارد که آغاز این هفته، همان روز جهانی می‌باشد.[۸]

پانویسویرایش

  1. «مرکز بهداشت سیستان و بلوچستان». دریافت‌شده در ۹ می ۲۰۰۹.[پیوند مرده]
  2. علی بدیع نیا. «پژوهش علی بدیع نیا». دنیای سالم. بایگانی‌شده از اصلی در ۳ مه ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۹ می۲۰۰۹. از پارامتر ناشناخته |نشانی نویسنده= صرف‌نظر شد (کمک); تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= را بررسی کنید (کمک)
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ «روزنامه سرمایه». دریافت‌شده در ۹ می۲۰۰۹. تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= را بررسی کنید (کمک)[پیوند مرده]
  4. «روزنامه کارگزاران». دریافت‌شده در ۹ می۲۰۰۹. تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= را بررسی کنید (کمک)[پیوند مرده]
  5. «سایت خبری میزان». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۹ آوریل ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۹ می۲۰۰۹. تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= را بررسی کنید (کمک)
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ «پژوهش علی بدیع نیا». بایگانی‌شده از اصلی در ۳ مه ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۹ می۲۰۰۹. تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= را بررسی کنید (کمک)
  7. «پژوهش مهندس مهدی وجودی». دریافت‌شده در ۹ می۲۰۰۹. تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= را بررسی کنید (کمک)
  8. ۸٫۰ ۸٫۱ «سایت تبیان». دریافت‌شده در ۹ می۲۰۰۹. تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= را بررسی کنید (کمک)
  9. «دانشگاه علوم پزشکی زاهدان». دریافت‌شده در ۹ می۲۰۰۹. تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= را بررسی کنید (کمک)[پیوند مرده]