تجاوز نظامی ترکیه به قبرس

حمله نظامی ترکیه به قبرس یا عملیات آتیلابه مجموعهٔ اقداماتی گفته می‌شود که از ۲۰ ژوئیه تا ۱۷ اوت ۱۹۷۴ در قبرس رخ‌داد و به اشغال بخشی از آن کشور انجامید. در ۱۹۷۴ ارتش ترکیه در یک تازش ضربتی بخش شمال قبرس را به اشغال خود درآورد. به ظاهر این عملیات در واکنش به کوشش‌های یونان برای ضمیمه نمودن قبرس به خاک خود انجام گرفت. همچنین ترکیه مدعی بوده‌است که پیرو قرارداد گارانتی دست به چنین عملی زده. در طی این رخداد ترکیه اقدام به دو تهاجم بزرگ زمینی، هوایی و دریایی زیر نام عملیات آتیلا نمود. در برابر یونانی‌های قبرس نیز به دفاع پرداختند، ولی سرانجام دو طرف آتش‌بس را پذیرفتند، آتش‌بسی که تا به امروز پایدار مانده‌است.

حمله نظامی ترکیه به قبرس
Cyprus 1973 ethnic neutral.svg

نقشه قومی قبرس در سال ۱۹۷۳، طلایی نشان‌دهنده یونانی‌های قبرس، بنفش نشان‌دهنده مناطق ترک‌نشین و قرمز نشان‌دهنده پایگاه‌های بریتانیا است.[۱]
تاریخ۲۰ ژوئیه تا ۱۷ اوت ۱۹۷۴
موقعیت
نتایج پیروزی ترکیه
طرف‌های درگیر
Flag of Turkey.svg ترکیه
Flag of the Turkish Republic of Northern Cyprus.svg جمهوری ترک قبرس شمالی
Flag of Greece.svg یونان
Flag of Cyprus.svg قبرس
فرماندهان و رهبران
ترکیه فخری کوروترک
ترکیه بولنت اجویت
قبرس شمالی رئوف دنکتاش
یونان دمیتریس لوآندیس
قبرس گلافکوس کلریدس
قوا
ترکیه: ۴۰٬۰۰۰ نیرو
ترک‌های قبرس ۱۱٬۰۰۰ تا ۱۳٬۵۰۰ نیرو
قبرس ۱۲٬۰۰۰ نیرو
یونان ۲٬۰۰۰ نیرو

۳۸ درصد از خاک قبرس امروزه زیر کنترل ترکیه‌است. در ۱۹۸۳ ترک‌های قبرس زیر عنوان دولت فدراتیو ترک قبرس اعلام استقلال کردند و ترکیه نیز تنها کشوری‌است که استقلال آنان را به رسمیت شناخته‌است.

جمعیت قبرس نیز پس از این درگیری دچار دگرگونی شده‌است، به جز کوچ ترک‌های قبرس به شمال و یونانی‌ها به جنوب، در حدود ۱۲۰ هزار تن هم از خاک ترکیه به شمال قبرس کوچانده شده‌اند. همچنین ترک‌ها گروهی یونانیان قبرس را از خانه‌هایشان رانده و جلو بازگشت دوبارهٔ آنان را گرفته‌اند، این عمل را مصداق پاکسازی قومی شمرده‌اند.

پانویسویرایش

  1. Map based on map from the CIA publication Atlas: Issues in the Middle East, collected in Perry–Castañeda Library Map Collection at the University of Texas Libraries web cite.

منابعویرایش