خانه رنده‌کش

اثر ثبت‌شده در فهرست آثار ملی ایران

خانه آقای رنده‌کش، یا خانهٔ خواجه باروخ، یا خانهٔ کاکه باروخ، (به کردی: ماڵ کاکە بارووخ)، مربوط به دههٔ آخر سلطنت ناصرالدینشاه در دوره قاجار است[۱] و در کرمانشاه، محله فیض‌آباد ـ کوچه زارعی واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۶ فروردین ۱۳۷۷ با شمارهٔ ثبت ۱۹۹۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۲]

خانه رنده‌کش
Map
نامخانه رنده‌کش
کشورایران
شهرستانکرمانشاه
اطلاعات اثر
نام محلیماڵ کاکە بارووخ
نام‌های دیگرخانهٔ خواجه باروخ، خانهٔ کاکه باروخ
کاربریخانه
دیرینگیدوره قاجار
دورهٔ ساخت اثردوره قاجار، عصر ناصرالدین شاه
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت۱۹۹۰
تاریخ ثبت ملی۱۶ فروردین ۱۳۷۷

تاریخچه

ویرایش

خانۀ رنده‌کش در زمان ناصر الدین شاه ساخته شده‌است. مالک آن یکی از بازرگانان یهودی کرمانشاه به نام «باروخ» بوده‌است.

مالکیت

ویرایش

این خانه در سال ۱۳۷۷ به نام خانوادۀ رنده‌کش که آخرین مالکان آن بوده‌اند، در فهرست میراث ملی ایران ثبت شد. خانۀ رنده‌کش توسط سازمان میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان کرمانشاه تملک شده و هم‌اکنون در تملک این سازمان قرار دارد.[۳]

ویژگی‌های معماری

ویرایش

این خانه در بخش یهودی‌نشین محله قدیمی فیض آباد کرمانشاه واقع شده‌است و دارای ویژگی‌های خانه‌های درونگرای ایرانی است. یعنی خانه از طریق هشتی به حیاط بیرونی و با عبور از دالانی سراسری به حیاط اندرونی متصل می‌شود.

اتاق‌های مسکونی اطراف حیاط اندرونی قرار گرفته‌اند. ستون‌های آجری در نمای ایوان‌های این بنای زیبا به کار رفته‌اند. این ستون‌ها دارای سرستون‌های آجری به صورت پله‌ای و مقرنس هستند. این خانه از معدود خانه‌های قاجاریه دارای حمام کرمانشاه است.

تغییر کاربری

ویرایش

خانۀ خواجه باروخ مدتی کوتاه به مرکزی فرهنگی تحت عنوان «خانۀ هنرمندان کرمانشاه» تبدیل شد، اما پس از مدتی با تعطیلی آن مرکز متروکه شد.[۴]

جستارهای وابسته

ویرایش

منابع

ویرایش
  1. دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر، پروندهٔ خانهٔ رنده کش؛ بایگانی‌شده در ۲۲ سپتامبر ۲۰۱۴ توسط Wayback Machine بازدید در ۱۰ ژوئن ۲۰۱۴.
  2. «دانشنامهٔ تاریخ معماری و شهرسازی ایران‌شهر». وزارت راه و شهرسازی. بایگانی‌شده از روی نسخه اصلی در ۶ اکتبر ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۱۰ اکتبر ۲۰۱۹.
  3. خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا): خانۀ حاج آخوند کرمانشاه به مزایده می‌رود، نوشته‌شده در ۳۰ تیر ۱۴۰۳؛ بازدید در ۳۰ تیر ۱۴۰۳.
  4. روزنامه باختر، خانه تاریخی فیض مهدوی خانه ریسندگی کرمانشاه شد، نوشته‌شده در ۹ فوریه ۲۰۱۶؛ بایگانی‌شده در ۷ آوریل ۲۰۱۶ توسط Wayback Machine بازدید در ۷ فروردین ۱۳۹۴.