باز کردن منو اصلی

دوران اوروک (ح. ۴۰۰۰–۳۱۰۰ پ. م) از دوران مس‌سنگی تا اوایل عصر برنز در میان‌رودان، پس از دوره عبید و پیش از دوره جمدت نصر، روی دارد. در این دوره، که نامش را از شهر سومری اوروک گرفته‌است، میانرودان شاهد پیدایش زندگی شهری بود و منجر به تمدن سومر شد. در اواخر دوران خط میخی به تدریج ابداع شد و ازاین رو به این دوره دوران نیاتاریخی نیز گفته می‌شود.

دوران اوروک
Uruk expansion.svg
گستره جغرافیاییمیان‌رودان
دورانمس‌سنگی
تاریخح. ۴۰۰۰–۳۱۰۰ پ.م.
گونه منطقه باستانیاوروک
پس ازدوره عبید
پیش ازJemdet Nasr period

بافتارویرایش

با آغاز عصر برنز، دولت‌شهر‌هایی در خاور نزدیک پدید آمد که اولین نشانه‌های آن‌ها را در دوران اوروک می‌توان دید. در دوران اوروک در میانرودان گسترهٔ منابع طبیعی موجود، از جمله خاکی که دو یا سه بار در سال قابل کشت بود، مراتع گستردهٔ و همچنین منابع دریایی (مثلا ماهی‌گیری) بنیان اقتصادی را می‌ریختند که به گفتهٔ گیرمو آلگز منجر به انقلابی در ساختار اجتماعی شد. علاوه بر این، امکان حمل‌ونقل عمده از طریق مسیرهای آبی به همراه نظامی مدیریتی که «اهلی‌سازی منابع انسانی» (یعنی استثمار نیروی کار) را تأمین می‌کرد از دیگر عوامل تشکیل دهندهٔ چیزی بودند که گیرمو آلگز آن را «مزیت میانرودانی»[الف] نامیده‌است.[۱] در نهایت مجموع این عوامل بود که موجب «تیک‌آف سومری» ،[ب] شد، عبارتی که برای توصیف سازکارهای اجتماعی‌اقتصادی‌ای به کار می‌رود که در این فرایند خودپایدار به سوی پیچیدگی هرچه‌بیشتر نقش داشتند.[۲]

مختصاتویرایش

پیدایش طبقه‌ای از نخبگان از پیامدهای طبیعی این رویداد است، و این عاملی دیگر در تسریع این توسعه از طریق افزایش تقاضا برای شاخصی‌های موقعیت اجتماعی و پرستیژ، از جمله اشیاء نادر، فلزات، و سنگ‌های گرانبها بود. از آنجا که هیچ‌کدام از این چیزها در دشت‌های آبرفتی میانرودان یافت نمی‌شود، نیاز به فراهم آوردن آن‌ها از طریق ایجاد روابط با سرزمین‌های دور پیش می‌آید. چیزی که با عنوان «گسترش اوروکی»[پ] از آن یاد می‌شود شکل مادی منطقهٔ نفوذ اوروک در ارتباط با افزایش این رابطه‌ها است. با این‌حال، شواهد تأثیر اوروک بر فرهنگ‌های بومی مناطق کوهستانی اطراف به معنای سلطهٔ سیاسی ایشان بر این مناطق نیست.[۳]

منابعویرایش

  1. Helwing 2006‏:‎35-48
  2. Helwing 2006‏:‎35-48
  3. Helwing 2006‏:‎35-48
  1. Guillermo Algaze
  2. Sumerian take-off
  3. Uruk expansion

پیوند به بیرونویرایش