سکوهه یا سه کوهه، یکی از آبادی‌های بسیار قدیمی سیستان و مربوط به دوران قاجار است که در ۳۰ کیلومتری جنوب غربی زابل واقع شده‌است. این مکان محل حکمرانی خاندان سربندی و همچنین آخرین دارالحکومه سیستان تا پیش از تجزیه آن به دو بخش سیستان شرقی و غربی بین ایران و افغانستان است.

قلعه سه کوهه در سیستان و بلوچستان
ارگ شمالی-فلک سر (ملک سار)
نمای بیرونی ارگ فلک سر(ملک سار)
نمایی از معماری ارگ شمالی
ارگ جنوبی

قلعه سه کوههویرایش

بنای اصلی آن از سه قسمت به هم پیوسته ارگ جنوبی، ارگ شمالی و ارگ میدانی تشکیل شده‌است.

  • ارگ جنوبی

شامل یک حیاط مرکزی با مجموعه‌ای از اتاق‌ها در اطراف و یک ایوان بلند و باریک در ضلع شمالی می‌باشد و متعلق به حاکم آن زمان بوده‌است.

  • ارگ شمالی

این قسمت معروف به فلک سر (ملک سار) است و از وسعت کمتری نسبت به ارگ جنوبی برخوردار است. این قسمت استراحتگاه حاکم و همرا او بوده‌است. نمای بیرونی چند ضلعی و تمام سطح گنبد و طاق‌ها ی آن پوشیده‌است.

  • ارگ میدانی (میدان مرکزی)

قلعه نسبتاً بزرگی است که حدفاصل ارگ جنوبی و ارگ شمالی است و در داخل آن اتاق‌هایی وجود دارد که جایگاه خادمان و محافظان حاکم بوده‌است.

ویژگی معماریویرایش

  • مصالح مورد استفاده از کاه گل، خشت خام و ملاطهای گچ و خاک می‌باشد.

ویژگی مهمویرایش

 
قلعه سه کوهه در سیستان و بلوچستان
  • مرکز برافراشتن پرچم ایران در مبارزات با استعمار انگلیس در منطقه
  • آخرین حاکم سیستان در دوران قاجاریه
  • ثبت شواهد باستان شناسان مبنی برادامه روند تکامل معماری در منطقه

منابعویرایش

  • کتاب راهنمای مختصر آثار باستانی سیستان – دکتر سیدمنصور سید سجادی – چاپ ۱۳۸۲ – ناشر سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان سیستان و بلوچستان
  • کتاب سیستان بهشت باستان شناسان – گروه باستان‌شناسی دانشگاه زابل- چاپ ۱۳۸۰ – ناشر روابط عمومی دانشگاه زابل
  • مقاله سیستان سرزمین اساطیر - اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری – ستاد تسهیلات مسافرین نوروزی شهرستان زابل
  • سفرنامه سیستان - خاطرات هیات مک ماهون
  • جغرافیای نیمروز- عزیزالله عطاردی,ذوالفقار کرمانی
  • سیستان - سفر یا سفرنامه ها - دکتر حسن احمدی
  • كتاب «ايران و مسئله ايران» - لرد کرزن
  • سیستان سرزمین ماسه ها و حماسه ها - محمد اعظم سیستانی
  • در سرزمين آرزو‌ها - آرنولد هنری ساویج لندور
  • گزارش های محرمانه کنسولگری انگلیس در سیستان و قاینات
  • کتاب تاریخ تجزیه ی ایران: تجزیه ی سرزمین های خاوری- هوشنگ طالع