باز کردن منو اصلی

صِفاق (یا پریتونئوم Peritoneum، یا آب‌شامهٔ شکم یا کاواک‌پوش) در کالبدشناسی، غشاء نازکی است که دیواره‌های حفرهٔ شکم (کاواک) و بخش بزرگی از احشاء (اندرونه) را می‌پوشاند. واز بخش‌های مهم حفاظت می‌کند

صفاق
Gray1040.png
صفاق، به رنگ آبی
شناسه‌ها
فهرست گریp.1149
سرعنوان پزشکیA01.047.025.600
دورلندز
/السویر
Peritoneum
واژگان آناتومیA10.1.02.002
THH3.04.08.0.00001
اف‌ام‌اِی9584
واژگان کالبدشناسی

صفاق یک غشاء خونابی (سروزی) است که سطح داخلی حفرهٔ صفاقی (شکمی) و حفرات لگنی را می‌پوشاند (صفاق جداری)، یا احشاء را دربر می‌گیرد (صفاق احشائی=اندرونه‌پوش).

لایه سروزی یا نیام Tunica پرده‌ای است که جدار خارجی حفره‌های بدن را می‌پوشاند و روی سطوح اعضای داخلی بر می‌گرداند. این پرده ماده‌ای آبکی ترشح می‌کند.
صفاق وسیع‌ترین غشای سروزی بدن است.

پردهٔ صفاق از دو ورق تشکیل شده‌است: یکی ورق کناری جداری یا صفاق جانبی که سطح درونی دیوارهٔ شکم و لگن را می‌پوشاند. دیگری ورق اندرونه‌ای یا صفاق احشایی که احشاء، درون شکم و لگن را مفروش می‌سازد.

محتویات

چین‌هاویرایش

چین‌های صفاقی نسبت به وضعی که دارند نام‌های گوناگونی دارند بدین شرح:

  • ۱- بند: چین صفاقی است که دیواره را به قسمتی از لولهٔ گوارشی متصل می‌نماید. بند از دو ورق تشکیل شده و در ضخامت آن عروق و اعصاب قرار دارد. بندهای مزبور عبارتند از: بند معده، بند دوازدهه، بند روده، بند پس‌روده، برخی از چین‌های صفاقی اعضای تناسلی را نیز بند می‌نامند مثل بند تخمدان.
  • ۲- رباط: چین‌های صفاقی می‌باشند که بین دیواره و اعضایی که جزو لولهٔ گوارشی نیستند قرار دارند مثل رباط پهن که زهدان را به دیواره مربوط می‌سازد.
  • ۳- چادرینه: چین صفاقی است که دو عضو داخل بطن (از دستگاه گوارش) را به یکدیگر مربوط می‌سازد مانند چادرینه کوچک یا چادرینه معدی کبدی.
  • ۴- نیام یا تیغه: در بعضی مواقع دو یا چند ورق صفاقی که در مجاورت یکدیگر قرار گرفته‌اند بهم متصل شده تیغهٔ واحدی را تشکیل می‌دهند. عده‌ای از آن‌ها بآسانی از یکدیگر مجزا می‌شوند ولی برخی کاملاً بهم چسبیده و غیرقابل تفکیک می‌باشند.[۱]

نگارخانهویرایش

منابعویرایش

  1. کالبدشناسی توصیفی کتاب هفتم دستگاه گوارش شمارهٔ ۲۲۲ از انتشارات دانشگاه تهران صص ۱۰۰-۱۰۱

پانویسویرایش