باز کردن منو اصلی
افلاطون
اسکروتن در سپتامبر ۲۰۰۲

فیلسوف یا خِرَد دوست به کسی گویند که طراح یک مکتب فلسفی جدا یا دست کم صاحب یک نظریه فلسفی جداگانه باشد، همچون افلاطون.

استاد فلسفه، کسی که به یک یا چند مکتب یا نظریه فلسفی به گونه‌ای چیره باشد که در عین حالی که ممکن است کاملاً با آن مکتب یا نظریه مخالف باشد، بتواند آن را به بهترین شکل ممکن به دیگران بفهماند، چون آلن وود، راجر اسکروتن، استفان پالم کوئیست (استاد دانشگاه آکسفورد).

مورخ فلسفه، کسی که به تحلیل و نگارش نظریه‌ها، مکتب‌ها، جریان‌ها و شخصیت‌های فلسفی در طول تاریخ فلسفه می‌پردازد، چون فردریک کاپلستون و یا ویل دورانت.

بزرگترین فیلسوفان تاریخ شامل: ارسطو(معلم اول) و افلاطون و سقراط هستند که به آنها فیلسوفان سه گانه یونان نیز می گویند؛ هرچند در ایران لقب فارابی، معلم ثانی و میرداماد، معلم ثالث است اما شهرت افلاطون و سقراط در سطح جهانی بیش از فارابی و میرداماد است.

محتویات

تعریفویرایش

واژهٔ فلسفه (خِرَد دوستی) شکل معرَّب (= عربی شده) کلمهٔ فیلوسوفیا (philosophia در یونانی φιλοσοφία) است که در زبان یونانی، به معنای خِرَد دوستی یا دوستاری خِرَد است. زیرا کلمه philos به معنای دوست داشتن و واژه sophia به معنای دانایی است. اما این واژه در معنای خاص آن، به دانشی گفته می‌شود که از احوال «موجود» از آن جهت که موجود است، بحث می‌کند.[۱][۲]

به گفته افلاطون، «فیلسوف (خِرَد دوست) به کسی گفته می‌شود که در پی شناسایی امور ازلی و حقایق اشیاء و علم به علل و مبادی آن‌ها است».[۳]

حکیمویرایش

 
فارابی

در لغتنامه دهخدا آورده شده‌است: [حَ] (ع ص اِ) دانا، فرزانه، فرزان، خِرَد، پژوه، داننده، خِرَدمند، دانشمند، درست گفتار، فیلسوف، دانا به حکمت خداوند، اهل تعقل و...

در تعریف ایرانی به فیلسوف، حکیم نیز گفته می‌شود. یعنی عبارت یونانی فلسفه، در فارسی، حکمت و خِرَد عنوان می‌شود و برابر فیلسوف هم؛ حکیم، خِرَدورز، فرزانه و علامه آورده می‌شود. در پیش یا پس از نام سرشناسان خِرَدورز ایرانی عبارت حکیم بسیار دیده می‌شود.[۴]

جستارهای وابستهویرایش

پانویسویرایش

  1. ش‍رف‌ال‍دی‍ن خ‍راس‍ان‍ی، ن‍خ‍س‍ت‍ی‍ن ف‍ی‍ل‍س‍وف‍ان ی‍ون‍ان، تهران: ف‍ران‍ک‍ل‍ی‍ن، امیرکبیر، کتاب‌های جیبی‏‫، ۱۳۵۰.
  2. https://en.wikipedia.org/wiki/Philosophy
  3. http://daneshnameh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=تعاریف+مختلف+درباره+فلسفه&SSOReturnPage=Check&Rand=0
  4. https://www.vajehyab.com/dehkhoda/فیلسوف

منابعویرایش

پیوند به بیرونویرایش