لیسه حبیبیه

لیسه‌ای در شهر کابل، افغانستان

مختصات: ۳۴°۳۰′۰۰٫۰۰″ شمالی ۶۹°۰۸′۵۹٫۳۴″ شرقی / ۳۴٫۵۰۰۰۰۰۰°شمالی ۶۹٫۱۴۹۸۱۶۷°شرقی / 34.5000000; 69.1498167

لیسهٔ حبیبیه یا دبیرستان حبیبیه[۱] یکی از مکتب‌های (مدارس) شهر کابل می‌باشد که بسیاری از نخبگان و سرشناسان افغان شامل رئیس‌جمهور حامد کرزی یا موسیقی‌دان نام‌دار افغان احمد ظاهر در آن تحصیل کرده بودند و همچنین به عنوان اولین کانون نوین معارف در افغانستان در شهر کابل از آن یاد می‌شود.

لیسه حبیبیه
موقعیت
کابل
اطلاعات
نوع مدرسه دولتی تعداد دانش آموزان ۷٬۵۰۰
مدیر سید شاه لالا بکاولی

تاریخچهویرایش

این لیسه در سال ۱۹۰۳ توسط امیر حبیب الله خان تأسیس گردید. مقر اولی این لیسه در منطقهٔ پل باغ عمومی بود. این لیسه در ابتدا دارای کلاس‌های ابتدایی بود که مدت چهار سال دوام می‌کرد. پس از آن کلاس‌های راهنمایی گردید که سه سال دوام می‌کرد و پس از رشدیه دورهٔ اعتدائیه بود که سه سال دوام می‌کرد. تدریس این مکتب (مدرسه) از طرف ۱۲ معلم هندی و ۱۲ معلم افغان پیش برده می‌شد. معلمان افغان همه روحانی، قاری و مولوی بودند. این مکتب در طی مدتی کوتاه به محلی برای جنبش روشنفکری و مشروطه‌خواهی تبدیل شد.

امیر حبیب الله این مکتب را دو بار مسدود نمود. مدیر این لیسه داکتری هندی به نام داکتر عبدالغنی خان بود. که مدت ۱۲ سال زندان رابه امر امیر حبیب الله سپری نمود. در دورهٔ امانیه این مکتب بسیار رشد نمود.

در سال‌های ۱۹۶۵-۱۹۶۹ ایالات متحده ساختمانی بزرگ را به تعداد ۱۴۴ صنف (کلاس) درسی و ۳ منزل (طبقه) با لابراتوارهای (آزمایشگاه) مجهز در منطقهٔ کارته سه کابل به همین نام اعمار نمود. این لیسه دورهٔ ثانوی و عالیه (صنف‌های ۷-۱۲) تدریس می‌نمود. این مدرسه از مدرن‌ترین لیسه‌ها در افغانستان به‌شمار می‌رفت. قسمتی از مصارف بعدی این مکتب را نیز ایالات متحدهٔ آمریکا بدوش خویش متقبل نموده بود و به صفت مکتب پروژهٔ آمریکا به‌شمار میرفت. همه ساله به تعداد ۳-۹ نفر از متعلمان ممتاز فارغ صنف نهم به آمریکا غرض ادامهٔ تحصیل فرستاده می‌شدند.

در سال‌های ۱۹۹۲ این لیسه به دلیل جنگ‌های تنظیمی از میان رفت. پس از تحولات سال ۲۰۰۱ دولت هندوستان کار اعمار دوباره این مکتب را بدوش خود گرفت و در سال ۲۰۰۳ این مکتب توسط صدراعظم هند و رئیس‌جمهور افغانستان حامد کرزی دوباره افتتاح گردید.

پانویسویرایش

  1. واژهٔ لیسه در فارسی دری با مدرسهٔ متوسطه و دبیرستان مترادف می‌باشد.

منابعویرایش

  • وب‌گاه اولین معلمین هندی و افغانستانی لیسه حبیبیه
  • صدیق فرهنگ (۱۳۷۴افغانستان در پنج قرن اخیر، انتشارات محمد وفائی، ص. ۴۶۴-۴۶۸
  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Habibia High School». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۱۰ نوامبر ۲۰۱۰.