باز کردن منو اصلی

پند صالح

رسالهٔ آموزش اخلاق عرفانی و عرفان در زندگی مادی و معنوی

رسالهٔ شریفه پند صالح تألیف شیخ محمدحسن صالحعلیشاه گنابادی (۱۲۷۰–۱۳۴۵ شمسی)، قطب سی و ششم سلسله نعمت‌اللهی سلطان علیشاهی گنابادی، از زمان تألیف (چاپ اول، اردیبهشت ۱۳۱۸) تاکنون، یکی از مهمترین کتاب‌ها و منابع جهت آشنایی با تصوف و عرفان برای محققین، و دستورالعملی عمومی برای پیروان طریقت نعمت‌اللهی سلطان‌علیشاهی بوده‌است. بزرگان این سلسله از همان زمان مکرراً طالبین و محققین و پیروان را به مطالعه و مداقه در این کتاب توصیه کرده‌اند.[۱][۲][۳]

رسالهٔ شریفه پند صالح
روی جلد رساله شریفه پند صالح چاپ انتشارات حقیقت در قطع رقعی
روی جلد رساله شریفه پند صالح چاپ انتشارات حقیقت در قطع رقعی
نویسندهمحمدحسن صالحعلیشاه
ناشرانتشارات حقیقت
شرکت چاپ خواجه
محل نشرتهران
تاریخ نشر
  • چاپ اول، اردیبهشت ۱۳۱۸
  • چاپ دوم، (سال نامعلوم)
  • چاپ سوم، ۱۳۴۴
  • چاپ چهارم، ۱۳۵۳
  • چاپ پنجم، ۱۳۶۵
  • چاپ ششم، ۱۳۷۲
  • چاپ هفتم، ۱۳۹۶
چاپنخستین چاپ: اردیبهشت ۱۳۱۸، آخرین چاپ: مهر ۱۳۹۶
شابک۹۷۸-۶۰۰-۵۲۳۱-۴۹-۶
تعداد صفحات
  • فارسی، ۱۱۸
  • انگلیسی، ۱۰۹
موضوععرفان، اخلاق عرفانی
زبانفارسی، انگلیسی
قطعرقعی

همچنین دکتر نورعلی تابنده مجذوب‌علیشاه، قطب وقت سلسله نعمت‌اللهی، در طی مدت چند سال، به‌طور هفتگی، به تفسیر این کتاب پرداخته‌اند.[۴][۵]

انگیزهٔ نگارشویرایش

 
نقشِ روی جلد قدیمی رساله شریفه پند صالح

نویسندهٔ رساله شریفه پند صالح در ابتدای این کتاب، در بخشی با عنوان دیباچه، از انگیزهٔ تألیف پند صالح اینگونه یاد کرده‌است: «... سپس با درخواست توفیق از خداوند منان، این بیچاره ناتوان و خادم درویشان، محمّد حسن گنابادی، مفتخر در طریقت به لقب صالح‌علی‌شاه، برای تذکّر و یادآوری وظایف اسلامی و ایمانی به برادران روحانی و سالکان طریقت مرتضوی و رهروان در سلسله نعمت‌اللهی سلطانعلیشاهی، این نامه و دستور را برحسب تقاضای جمعی از آنها می‌نگارد…»

دیدگاه‌هاویرایش

سلطانحسین تابنده گنابادی رضاعلیشاه (۱۲۹۳–۱۳۷۱ شمسی)، از اقطاب پیشین سلسله نعمت‌اللهی و جانشین صالحعلیشاه، در مقدمهٔ چاپ سوم (۱۳۴۴ شمسی) آورده‌اند که:

رساله شریفه پند صالح که دستور عمومی از طرف حضرت مستطاب والد جلیل جناب آقای حاج شیخ محمدحسن صالحعلیشاه ”روحی فداه" برای فقرای سلسله علیه نعمت‌اللهیه می‌باشد، از بهترین رساله‌ها است که تاکنون نوشته شده و خودی و بیگانه از مطالعه آن بهره‌مند گردیده و هرکس دیده پسندیده و می‌توان گفت تاکنون رساله‌ای با این اختصار و جامعیت کمتر نوشته شده‌است…[۶]

—رضاعلیشاه، پند صالح، مقدمه، چاپ سوم

فهرست عناوینویرایش

پند صالح تقریباً دربارهٔ همهٔ ابعاد زندگی فردی و اجتماعی، مادی و معنوی، گفتار، کردار و پندار حسنه، به اختصار و جامع شرح داده‌است؛ به عبارت دیگر شیوهٔ درست زندگی مادی و معنوی را می‌توان در این رساله پیدا کرد. قسمتی از موضوعاتی که این رساله به آن‌ها پرداخته، در زیر آورده شد:

  • دیباچه
  • فکر و تحقیق
  • دلایل بقای روح و تجرّد نفس و عالم آخرت
  • ایمان
  • ذکر
  • فکر
  • انتظار
  • صحبت
  • صلوات
  • آداب خدمت
  • کتمان سر
  • اخلاق
  • مراقبه و محاسبه
  • یاد مرگ - آمل
  • توبه
  • انابه
  • حیا

. . .

  • خلاصه صفات مؤمنین

(این قسمت بزودی تکمیل می‌گردد)

جستارهاویرایش

پانویسویرایش

  1. «شناسنامه و مشخصات کتاب رساله شریفه پند صالح در سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران». سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران. دریافت‌شده در ۲۸ اوت ۲۰۱۹.
  2. «توضیح مختصر درمورد رساله شریفه پند صالح و دانلود فایل پی‌دی‌اف رساله». آفتاب ایران. دریافت‌شده در ۲۸ اوت ۲۰۱۹.
  3. «معرفی رساله شریفه پند صالح». در شبکه اجتماعی کتاب Goodreads. دریافت‌شده در ۲۸ اوت ۲۰۱۹.
  4. «شرح رساله شریفه پند صالح توسط دکتر نورعلی تابنده». بنیاد محقق طباطبائی. دریافت‌شده در ۲۸ اوت ۲۰۱۹.
  5. «دانلود فایل pdf کتاب شرح رساله شریفه پند صالح توسط دکتر نورعلی تابنده» (PDF). سایت تصوف. دریافت‌شده در ۲۸ اوت ۲۰۱۹.
  6. «دانلود فایل pdf رساله شریفه پند صالح» (PDF). صوفیسم. دریافت‌شده در ۲۸ اوت ۲۰۱۹.

پیوند به بیرونویرایش

برای مطالعهٔ بیشترویرایش