آتش‌سوزی سمورنا

آتش‌سوزی در سمورنا (ازمیر) که در سال ۱۹۲۲ رخ داد و بیشتر شهر را ویران کرد

آتش‌سوزی سمورنا[۱][۲] (یونانی: Καταστροφή της Σμύρνης، «مصیبت سمورنا»؛ ترکی استانبولی: 1922 İzmir Yangını‎، «آتش‌سوزی ۱۹۲۲ ازمیر»؛ ارمنی: Զմիւռնիոյ Մեծ Հրդեհ) آتش‌سوزی بود که در سپتامبر ۱۹۲۲ رخ داد و در پی آن بیشتر بندر سمورنا (ازمیر در ترکیه امروزی) ویران شد. به گزارش شاهدان عینی آتش‌سوزی از ۱۳ سپتامبر ۱۹۲۲ آغاز شد[۳] و تا زمان خاموش شدن آن در ۲۲ سپتامبر ادامه یافت. این آتش‌سوزی چهار روز پس از اشغال شهر به دست نیروهای مسلح ترکیه در ۹ سپتامبر آغاز شد که عملاً جنگ یونان و ترکیه را به پایان رساند و باعث خروج نیروهای یونانی از این سرزمین پس از سه سال شد. برآوردها شمار مرگ یونانی‌ها و ارمنی‌ها را در اثر آتش‌سوزی از ۱۰۰٬۰۰۰[۴][۵][۶] تا ۱۸۰٬۰۰۰ نفر عنوان می‌کند.[۷]

آتش‌سوزی سمورنا
بخشی از جنگ یونان و ترکیه (۱۹۲۲–۱۹۱۹) و نسل‌کشی یونانیان
تلی از دود که از سمورنا بلند می‌شود در ۱۴ سپتامبر ۱۹۲۲
تاریخ۱۳–۲۲ سپتامبر ۱۹۲۲
مکانسمورنا (ازمیر، ترکیه امروزی)
با نام دیگرآتش‌سوزی بزرگ ازمیر
شرکت‌کننده‌هاناشناخته
نتیجهاخراج جمعیت یونانی و ارمنی این شهر و تخریب محلات آن‌ها
کشته‌ها۱۰۰٬۰۰۰–۱۸۰٬۰۰۰ (برآورد)

تقریباً ۸۰٬۰۰۰[۸] تا ۴۰۰٬۰۰۰[۹] مهاجر یونانی و ارمنی برای فرار از آتش به آب زدند. آن‌ها مجبور شدند در شرایط سخت نزدیک به دو هفته در آنجا بمانند. سربازان و غیرنظامیان ترکیه‌ای پیش از رخداد آتش‌سوزی دست به کشتار و خشونت‌های بسیاری علیه مردم یونانی و ارمنی در شهر زده بودند. زنان بسیاری مورد تجاوز جنسی قرار گرفتند.[۱۰][۱۱] پس از آن صدها هزار مرد یونانی و ارمنی (برآوردها میان ۱۰۰٬۰۰۰ تا ۲۵۰٬۰۰۰ نفر متفاوت است) به مناطق داخلی آناتولی تبعید شدند و بیشتر آن‌ها در شرایط سخت جان خود را از دست دادند.[۱۲][۱۳][۱۴]

آتش‌سوزی محلات یونانی و ارمنی‌نشین شهر را به‌طور کامل ویران کرد در حالی که به بخش‌های مسلمان و یهودی‌نشین آسیبی وارد نشد.[۱۵] گزارش‌های شاهدان عینی مختلف در مورد عامل آتش‌سوزی وجود دارد. شماری از منابع و پژوهشگران آن را به آتش زدن خانه‌ها و مغازه‌های یونانی و ارمنی‌ها توسط سربازان ترکیه‌ای نسبت می‌دهند[۱۶] در حالی که منابع ترکیه‌ای بر این باورند که یونانی‌ها و ارمنی‌ها آتش‌سوزی را برای خدشه‌دار کردن آبروی ترکیه‌ای‌ها به راه انداختند.[۱۷] گواه و شهادت شاهدان عینی غربی[۱۸] در بسیاری از روزنامه‌های غربی چاپ شده‌است.[۱۹][۲۰]

منابع ویرایش

  1. Stewart, Matthew. "Catastrophe at Smyrna." History Today, Volume: 54 Issue 7.
  2. Tsounis, Catherine (8 September 2010). "Remembering Smyrna: The Asia Minor Catastrophe". Queens Gazette. Archived from the original on 15 July 2011. Retrieved 13 May 2011.
  3. Horton, George. The Blight of Asia . Indianapolis: The Bobbs-Merrill Company, 1926; repr. London: Gomidas Institute, 2003, p. 96.
  4. Naimark, Norman M. (2002). Fires of Hatred. Harvard University Press. pp. 47–52. ISBN 978-0-674-00994-3.
  5. Biondich, Mark (2011). The Balkans: Revolution, War, and Political Violence Since 1878. Oxford University Press. p. 92. ISBN 978-0-19-929905-8.
  6. Naimark, Norman M. Fires of Hatred: Ethnic Cleansing in Twentieth-Century Europe. Cambridge: MA: Harvard University Press, 2002, p. 52.
  7. Irving Louis Horowitz; Rudolph J. Rummel (1994). "Turkey's Genocidal Purges". Death by Government. Transaction Publishers. ISBN 978-1-56000-927-6., p. 233.
  8. Edward Hale Bierstadt, Helen Davidson Creighton. The Great betrayal: A Survey of the Near East Problem (1924), R. M. McBride & company, p. 218
  9. "U.S. Red Cross Feeding 400,000 Refugees," Japan Times and Mail, 10 November 1922.
  10. Trudy Ring; Noelle Watson; Paul Schellinger (2013). Southern Europe: International Dictionary of Historic Places. Routledge. p. 351. ISBN 978-1-134-25958-8. Retrieved 23 February 2014. Kemal's triumphant entry into Smyrna... as Greek and Armenian inhabitants were raped, mutilated, and murdered.
  11. Abulafia, David (2011). The Great Sea: A Human History of the Mediterranean. New York: Oxford University Press. p. 287. ISBN 978-0-19-532334-4. Retrieved 23 February 2014. As the refugees crowded into the city, massacres, rape and looting, mainly but not exclusively by the irregulars, became the unspoken order of the day... Finally, the streets and houses of Smyrna were soaked in petrol... and on 13 September the city was set alight.
  12. Abulafia, David (2011). The Great Sea: A Human History of the Mediterranean. New York: Oxford University Press. p. 588. ISBN 978-0-19-532334-4. ... and at least as many were deported into the Anatolian interior, where most vanished.
  13. (Naimark 2002، ص. 52)
  14. Djordjevic, Dimitrije (1989). Ninic, Ivan (ed.). Migrations in Balkan History. Serbian Academy of Sciences and Arts, Institute for Balkan Studies. p. 121. ISBN 9788671790062.
  15. Stewart, Matthew (1 January 2003). "It Was All a Pleasant Business: The Historical Context of 'On the Quai at Smyrna'". The Hemingway Review. 23 (1): 58–71. doi:10.1353/hem.2004.0014. S2CID 153449331.
  16. "Snuffed Out in a Single Week". The Sunday Times. UK. 15 June 2008. Archived from the original on 15 June 2011.{{cite news}}: نگهداری یادکرد:ربات:وضعیت نامعلوم پیوند اصلی (link), via the Internet Archive
  17. Lowry, "Turkish History."
  18. list of them here
  19. i.e. The Daily Telegraph 19 September 1922: The martyrdom of Smyrna and eastern Christendom; a file of overwhelming evidence, denouncing the misdeeds of the Turks in Asia Minor and showing their responsibility for the horrors of Smyrna Incendiaries at work – Destruction of christian quarters]
  20. دیلی میل: [۱]

پیوند به بیرون ویرایش