آنتی‌بیوتیک گسترده‌اثر

آنتی‌بیوتیک گسترده‌اثر[۱] یا آنتی‌بیوتیک وسیع‌الطیف به آنتی‌بیوتیکی اشاره دارد که بر روی طیف گسترده‌ای از باکتری‌های بیماری‌زا عمل می‌کند.[۲] آنتی‌بیوتیک‌های گسترده‌اثر بر روی هر دو خانواده باکتری باکتری گرم مثبت و گرم منفی اثر دارند در حالی که آنتی‌بیوتیک‌های با طیف محدود فقط روی یک خانوادهٔ خاص از باکتری‌ها اثر می‌گذارند.[۳] آمپی سیلین نمونه‌ای از آنتی‌بیوتیک‌های گسترده‌اثر است که استفاده زیادی دارند.

تصویر رنگی به وسیله میکروسکوپ الکترونی از استافیلوکوک اورئوس مقاوم به متی‌سیلین(MRSA)، باکتری که معمولاً توسط آنتی‌بیوتیک‌های وسیع الطیف هدف قرار می‌گیرد.

کاربردویرایش

آنتی‌بیوتیک‌های گسترده‌اثر به درستی در موقعیت‌های پزشکی زیر استفاده می‌شود:

  • تجربی (بر اساس تجربهٔ پزشکان)، قبل از شناسایی نوع باکتری، زمانی که طیفی از بیماری‌ها می‌توانند در صورت تأخیر در درمان منجر به بیماری جدی‌تری شوند. برای نمونه، در مننژیت، که اگر در ابتدای بیماری آنتی‌بیوتیک‌های گسترده‌اثر استفاده نشود ممکن است بیماری بسیار وخیم شود.
  • برای باکتری‌هایی که مقاومت دارویی دارند و به چند آنتی‌بیوتیک طیف محدود پاسخ نمی‌دهند.
  • برای پیشگیری از عفونت هنگام بریدگی‌ها و خونریزی‌های پوستی.

خطراتویرایش

آنتی‌بیوتیک‌ها می‌توانند محتوی طبیعی باکتری‌های بدن را با حمله به باکتری‌های فلور طبیعی بدن تغییر دهند؛ یعنی هم باکتری‌های بیماری‌زا و هم باکتری‌های غیر بیماری‌زا را از بین می‌برند.[۴] آسیب فلور طبیعی بدن می‌تواند موجب عفونت‌های ثانویه مثل کلستریدیوم دیفیسیل یا کاندیدیاز شود.[۳]

نمونه‌هاویرایش

نمونه‌هایی از آنتی‌بیوتیک گسترده‌اثر، در انسان:

در دامپزشکی:

منابعویرایش

  1. عفونت قارچی واژن (دلایل، علائم و روش تشخیص) - کلینیک FCC. (2022). کلینیک FCC. Retrieved 21 April 2022, from https://www.fcc-clinic.com/عفونت-قارچی-واژن/
  2. Clayton L. Thomas, ed. (1993). Taber's Cyclopedic Medical Dictionary (17th ed.). F.  A. Davis Co. ISBN 0-8036-8313-8.
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ S.  J. Hopkins (1997). Drugs and Pharmacology for Nurses (12th ed.). Churchill Livingstone. ISBN 0-443-05249-2.
  4. E.  A. Martin (2003). Oxford Concise Medical Dictionary (6th ed.). Oxford University Press. ISBN 0-19-860753-9.
  5. Coon, Eric R.; Quinonez, Ricardo A.; Morgan, Daniel J.; Dhruva, Sanket S.; Ho, Timmy; Money, Nathan; Schroeder, Alan R. (2019-04-01). "2018 Update on Pediatric Medical Overuse: A Review". JAMA Pediatrics. 173 (4): 379. doi:10.1001/jamapediatrics.2018.5550. ISSN 2168-6203.