تنبل (جانور)

روزی
تنبل
Bradypus.jpg
تنبل درختی قهوه‌ای
(Bradypus variegatus)
دریاچه گوتان، پاناما.
آرایه‌شناسی
فرمانرو: جانوران
شاخه: طنابداران
رده: پستانداران
زیررده: ددان
فرورده: جفت‌داران
بالاراسته: شگفت‌بندان
راسته: کرک‌داران
زیرراسته: برگ‌خواران
Delsuc, Catzeflis, Stanhope, and Douzery, 2001
خانواده‌ها

Bradypodidae
بزرگ‌پنجگان
بزرگ‌ددان
Mylodontidae
Nothrotheriidae
Orophodontidae
ران‌ددیان

تنبل‌ها شش گونه پستاندار هستند که در دو خانوادهٔ زیستی Megalonychidae (تنبل‌های دوانگشتی) و Bradypodidae (تنبل‌های سه‌انگشتی) طبقه‌بندی می‌شوند. تمامی آن‌ها بومی مناطق جنگلی آمریکای مرکزی و آمریکای جنوبی هستند.

وجه تسمیهویرایش

نام تنبل به علّت آهستگی و کندی بسیار زیاد حرکات این جانور بر روی این حیوان گذاشته شده‌است که این تنبلی در واقع یک سازواری متابولیک برای کاهش مصرف انرژی است. زمانی که دشمن به آن‌ها حمله می‌کند، قادر هستند با سرعت غافلگیرکننده‌ای فرار کنند.

تنبل‌ها همانگونه که از نامشان مشخص است یکی از کندترین موجودات سیاره زمین هستند و نام آن‌ها به نوعی مترادف با تصاویر صحنه آهسته است.

سرعت حرکتویرایش

بیشینه سرعت حرکتی آن‌ها ۴ متر در دقیقه است. در حقیقت، تنبل‌ها به قدری کند هستند که خزه روی آن‌ها رشد می‌کند.

البته این جانوران شناگران خوبی هستند و می‌توانند با سرعت ۱۳٫۵ متر بر دقیقه شنا کنند.[۱]

ویژگی‌هاویرایش

بدن آن‌ها بسیار نیرومند است و میزبان انواعی از خزه است که برای زندگی در بین موهای تنبل تکامل پیدا کرده‌اند و به استتار این جانور کمک می‌کنند و خود این خزه‌ها غذای انواعی از حشرات هستند.

راستهویرایش

 
فسیل یک تنبل غول پیکر در موزه ملی تاریخ طبیعی پاریس ‏(en)

تنبل‌ها در راسته کرک‌دارسانان قرار می‌گیرند و نزدیکترین خویشاوندانشان مورچه‌خوار و آرمادیلو است. گونه‌های زنده تنبل همگی زندگی درختی دارند و تقریباً تمام عمر خود را روی درخت می‌گذارند و فقط برای عمل دفع به پایین درخت می‌آیند. اما در گذشته تنبل‌های غول‌پیکر با زندگی زمینی که برخی از آن‌ها تقریباً به اندازه فیل بودند و تنبل‌های دریایی هم وجود داشتند که اکنون منقرض شده‌اند.

انواعویرایش

دو گروه از این جانور هست: گروهی که دو انگشت در پاهای جلویشان دارند و گروه سه انگشتی. این دو گروه به هم شبیه‌اند، ولی اعتقاد دانشمندان بر این است که با هم خویشاوندی نزدیکی ندارند.

سبک زندگیویرایش

یک جانور تنبل، حدود ۱۵ ساعت در شبانه‌روز می‌خوابد. در این مدت آرام‌تر نفس می‌کشد، ضربان قلبش کند می‌زند؛ حتی سرعت هضم غذا هم در بدنش کاهش می‌یابد. تنبل‌ها فقط یک بار در هفته غذا می‌خورند و مانند کپه‌ای از مو، روی زمین می‌نشینند، یا بر شاخه‌ای آویزان می‌شوند. حرکت آن‌ها بسیار آهسته است. تعداد تنبل‌ها بشدت در حال کم شدن است. تنبل‌ها برخلاف خشکی در آب بسیار شناگران ماهری هستند. این جانور با کاهش متابولیسم و تقلیل ضربان قلب به یک‌سوم میزان طبیعی، می‌تواند تا ۴۰ دقیقه در زیر آب بماند.[۲]

تولید مثلویرایش

تنبل‌های ماده، معمولاً یک بچه به دنیا می‌آورند. بچه تنبل بعد از تولد به مدّت ۹ ماه روی بدن مادرش در حالت آویزان زندگی می‌کند و به بدن مادرش می‌چسبد و کاملاً به مادرش وابسته است. تنبل‌ها، برای به دنیا آوردن بچه‌هایشان محل زندگی خود را ترک نمی‌کنند و لانه‌ای نیز نمی‌سازند بلکه حیوان ماده از شاخه آویزان می‌شود. وقتی نوزاد تنبل به دنیا می‌آید به سبب پنجه‌های قوی محکم به موهای بدن مادرش می‌چسبد نه ماه دیگر را هم روی بدن مادرش به سر می‌برد. بعد از ۹ ماه می‌تواند روی پای خود بایستد.[۳]

نگارخانهویرایش

پیوند به بیرونویرایش

منابعویرایش

  1. Goffart, M. (1971). "Function and Form in the sloth". International Series of Monographs in Pure and Applied Biology. 34: 94–95.
  2. Britton, S. W. (1941-01-01). "Form and Function in the Sloth". The Quarterly Review of Biology. 16 (1): 13–34. doi:10.1086/394620. JSTOR 2808832.
  3. «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۲ نوامبر ۲۰۱۷. دریافت‌شده در ۱۱ نوامبر ۲۰۱۷.