تابلوی صلوات نوشته شده با خط نستعلیق متعلق به قرن ۱۸ میلادی که عبارت "اللهم صل على محمد وآل محمد" بر آن نگاشته شده است.

صلوات جمله‌ای دعایی و احترام خاص بر پیامبر اسلام که مسلمانان هنگام آوردن نام وی به صورت «(به عربی: ٱللَّٰهُمَّ صَلِّ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ)» آن را ذکر می‌کنند و در نوشته‌ها پس از نام وی به طور کامل یا اختصاری به صورت «(به عربی: مُحَمَّدٌ صَلَّىٰ ٱللَّٰهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ)» یا «(به عربی: محمد ﷺ)» یا «(به عربی: محمد (ص))» می‌آورند.

صلواتویرایش

و آن جمله «ٱللَّٰهُمَّ صَلِّ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ» یا «ٱللَّٰهُمَّ صَلِّ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ وَعَلَیٰ آلِ مُحَمَّدٍ» است.[۱] گاهی بخش «آل محمد» بنا به ضرورت خلاصه گویی گفته نمی‌شود اما شیعیان بر ذکر آن اصرار دارند و مسلمانان سنی گاهی به آن احترام بر صحابه را نیز می‌افزایند. شیعیان نیز گاهی جمله‌های دعایی دیگری نظیر «وَعَجِّلْ فَرَجَهُم» و «وَٱلْعَنْ أَعْدَائَهُم» نیز می‌افزایند که به نظر ایشان این مورد اخیر صلوات کامله است.

اصل معنی صلواتویرایش

«ٱللَّٰهُمَّ صَلِّ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ» به معنی : یا الله مرا به نور محمد و خاندان پاک و مطهرش متصل کن (لطفا ، تا به واسطه این بزرگواران به نور تو تقرب جویم.)

کلمه *صل* ، مصدر و ریشه کلمه متصل و اتصال می باشد و هرگونه ترجمه غلط موجب تغییر مفهوم اصلی صلوات است. از آنجا که صلوات انواع گوناگون دارد در بیان آنکه کدام ذکر صلوات افضل است باید گفت خود ذکر صلوات در قرآن نیامده اما اهل فن ذکر اصلی را همانی دانند که ابجد آن ذکر با کلمه صلوات ۹۰ ، ۳۰ ، ۶ ، ۱ ، ۴۰۰ یکی است بی کم و بیش فافهم. صلاة و نماز نیز به معنی برقراری اتصال به نور الهی است که از دنیا باید فارغ شد.

در ادبیاتویرایش

صلوات در ادبیات ایرانی/شیعی نیز جلوه کرده:

از ناصر خسرو:

بسوال تو چو درماند بگوید به نشاطبر پیمبر صلواتی خوش خواهم به آواز

از سنائی:

آنکه او را دهیم ما صلواتگفت کالمکرمات دفن نبات

از خاقانی:

چون نوبت نبوت او در عرب زدنداز جودی و احد صلوات آمدش صدا

از فردوسی:

درود تو بر گور پیغمبرشکه صلوات تاجست بر منبرش

از مولوی:

شادی روان مصطفی را صلواتناگه ز درم درآمد آن دلبر مست

از سعدی:

بلغ العلی بکمالهکشف الدجی بجماله
حسنت جمیع خصالهصلّوا علیه و آله

پانویسویرایش

  1. مدخل «صلوات» در لغت‌نامه دهخدا

پیوند به بیرونویرایش