غلامرضا کیانپور

سیاست‌مدار ایرانی

غلامرضا کیان پور ( ۱۳۰۸ – ۱۸ اردیبهشت ۱۳۵۸)،[۱] وزیر اطلاعات و جهانگردی در کابینه‌ی نخست‌وزیر امیرعباس هویدا در بین سال های ۱۳۵۳ تا ۱۳۵۵ و وزیر دادگستری در آخرین کابینه هویدا و کابینه جمشید آموزگار از ۱۸ آبان ۱۳۵۵ تا ۵ شهریور ۱۳۵۷ بود. او پس از انقلاب ۱۳۵۷ ایران در دادگاه انقلاب به حکم صادق خلخالی، به اتهام افساد فی الارض به اعدام محکوم شد.

غلامرضا کیانپور
غلامرضا کیانپور
وزیر دادگستری
دوره مسئولیت
۱۳ خرداد ۱۳۵۵ – ۵ شهریور ۱۳۵۷
پادشاهمحمدرضا شاه پهلوی
نخست‌وزیرامیرعباس هویدا، جمشید آموزگار
پس ازصادق احمدی
پیش ازمحمد باهری
وزیر اطلاعات و جهانگردی
دوره مسئولیت
۱۳۵۳ – خرداد ۱۳۵۵
نخست‌وزیرامیرعباس هویدا
پس ازحمید رهنما
پیش ازداریوش همایون
استاندار اصفهان
دوره مسئولیت
۱۳۵۰ – ۱۳۵۳
استاندار آذربایجان غربی
دوره مسئولیت
۱۳۴۶ – ۱۳۵۰
اطلاعات شخصی
زاده۱۳۰۸
تهران
درگذشته۱۸ اردیبهشت ۱۳۵۸
زندان قصر، تهران
ملیتایرانی
محل تحصیلدانشگاه تهران
پیشهسیاستمدار
تخصصدکترای اقتصاد

زندگی‌نامه ویرایش

غلامرضا کیانپور، فرزند عبدالوهاب در سال ۱۳۰۸ خورشیدی در تهران زاده شد. او آموزش خود را در دبیرستان دارایی گذراند. سپس از دانشکده حقوق تهران لیسانس قضایی گرفت و در رشته اقتصاد نیز موفق به گرفتن مدرک دکتری شد. ابتدا قاضی دادگستری، سپس مدیر مالی سازمان برنامه، رئیس کارگزینی اصل چهار و معاون گمرکی وزارت اقتصاد گردید. چندی بعد ریاست شورای عالی اداری را به عهده گرفت. همچنین به استانداری آذربایجان غربی و اصفهان منصوب شد. در سال ۱۳۵۳ به عنوان وزیر اطلاعات و جهانگردی معرفی گردید. در سال ۱۳۵۵ وزیر دادگستری شد که قوانین جدید را به تصویب مجلس گذاشت. وی افزون بر تدریس در دانشکده بازرگانی، پلی تکنیک، حسابداری، افسری و شهربانی، تألیفی به نام اصول تنظیم بودجه و اصول اقتصاد نیز دارد.

در دوران تصدی وی به عنوان استاندار آذربایجان غربی و در میان اجرای طرحهای توسعه متعدد، این استان برای اولین بار صاحب کانال تلویزیون شد -- که در اواسط سالهای ۱۳۴۰ خورشیدی دستاورد مهمی بود.

دوران استانداری وی در اصفهان دوران شکوفایی و شکل‌ گیری شهر و استان اصفهان به صورت امروز بوده‌ است.[۲] به گفته داریوش همایون‌، کیانپور یکی از کارآمد ترین سیاستمداران[۳] ایران در دوران پهلوی بوده‌ است.علینقی عالیخانی نیز که تجربه همکاری نزدیک با کیان پور را داشته، از وی به عنوان آدم لایقی در سازمان برنامه و بودجه یاد کرده است.[۴]

کیانپور در زمان تصدی وزارت اطلاعات و جهانگردی (که بعدها به "وزارت ارشاد" تغییر نام یافت) بزرگترین طرح توسعه جهانگردی را در ایران آغاز کرد و به اجرا گذاشت. شروع این طرح با ساختمان ده ها مهمانسرا و هتل در مناطق تاریخی و توریستی ایران انجام شد که به موازات آن تربیت نیروی انسانی برای خدمات و مدیریت آن مراکز نیز به اجرا گذاشته شد.

کیانپور بنیانگذار دو دانشکده تخصصی دولتی است: اولین دانشکده برای تربیت نیروی متخصص در صنعت گردشگری (توریسم) در زمان تصدی وزارت اطلاعات و جهانگردی، و دومین دانشکده برای تربیت متخصص در امور اداری و قضائی وزارت دادگستری (برای دستیاری و کمک به قضات) در زمان تصدی وزارت دادگستری است.

وی از نویسندگان و مترجمان ماهر ایران بود. در میان ترجمه های معروف وی میتوان از کتابهای زیر نام برد که مدتها کتابهای منبع و درسی در دانشگاههای ایران بودند:
- توسعه صنعتی [۵]
- تربیت نیروی انسانی برای بازرگانی و صنعت [۶]
- تکنولوژی و توسعه اقتصادی [۷]
- قسمت هایی از کارهای پل ساموئلسون (برنده جایزه نوبل در اقتصاد) نیز از ترجمه های اوست.

با اینحال انقلابیونی چون حسن نزیه انتصاب او به عنوان وزیر دادگستری را اهانتی به تمام قضات ارزیابی کرده است.[۸]

سمت‌ها ویرایش

  • مدیر کل مالی در سازمان برنامه و بودجه
  • معاون وزارت اقتصاد در امور گمرکی در زمان وزارت علینقی عالیخانی
  • استاندار آذربایجان غربی از ۲۴/۳/۱۳۴۶ تا ۲۹/۱/۱۳۵۰
  • استاندار اصفهان ۱۳۵۰–۱۳۵۳
  • وزیر اطلاعات و جهانگردی در کابینه امیرعباس هویدا ۱۳۵۳–۱۸ آبان ۱۳۵۵
  • وزیر دادگستری در کابینه امیرعباس هویدا ۱۸ آبان ۱۳۵۵–۱۳۵۶
  • وزیر دادگستری در کابینه جمشید آموزگار ۱۶ مرداد ۱۳۵۶–۵ شهریور ۱۳۵۷

جستارهای وابسته ویرایش

دولت جمشید آموزگار

فهرست اعدامیان سرشناس به حکم صادق خلخالی

منابع ویرایش

  1. [Harvard University, Iranian Oral History Project http://pds.lib.harvard.edu/pds/view/2831868?n=116&s=4&printThumbnails=no]
  2. روزنامه اصفهان سالهای ۱۳۵۰ الی ۱۳۵۳ http://www.amirgholiamini.com/?p=814 بایگانی‌شده در ۱ فوریه ۲۰۱۶ توسط Wayback Machine
  3. زندگی پس از مردن پیش از مرگ
  4. تاریخ شفاهی ایران در دانشگاه هاروارد مصاحبه با علینقی عالیخانی نوار شماره سه
  5.  
    توسعه صنعتی - ترجمه دکتر غلامرضا کیانپور
  6.  
    تربینت نیروی انسانی برای بازرگانی و صنعت - ترجمه دکر غلامرضا کیانپور
  7.  
    تکنولوژی و توسعه اقتصادی - ترجمه دکتر غلامرض کیانپور
  8. تاریخ شفاهی ایران در دانشگاه هاروارد مصاحبه با حسن نزیه نوار شماره هفت