مارتا نوسبوم

نویسنده و فیلسوف آمریکایی

مارتا نوسبوم (به انگلیسی: Martha Nussbaum) (زادهٔ ۶ مه ۱۹۴۷) فیلسوف آمریکایی، مدرس و دارای مقام پروفسوری در دانشگاه شیکاگو است. او در زمینه حقوق زنان، فلسفه یونان باستان، حقوق حیوانات و فلسفه روم باستان، فعال است.

مارتا نوسبوم
Martha Nussbaum wikipedia 10-10.jpg
مارتا نوسبوم سال ۲۰۰۸
زادروزمارتا کریون
۶ مهٔ ۱۹۴۷ ‏(۷۳ سال)
نیویورک
محل تحصیلدانشگاه هاروارد و دانشگاه نیویورک
همسر(ها)آلان نوسبوم (? - ۱۹۸۷)
فرزندانریچل نوسبوم
دورهفلسفه قرن بیستم
حیطهفلسفه غربی
مکتبفلسفه تحلیلی
محل کاردانشگاه شیکاگو، دانشگاه براون و دانشگاه هاروارد
علایق اصلی
فلسفه سیاسی، فلسفه اخلاق و فمینیسم
ایده‌های چشمگیر
روش توانایی (Capability Approach)

رویکرد قابلیتویرایش

نوسبوم یکی از طراحان و مدافعان رویکرد قابلیت است. او معتقد است همه افراد برای اینکه زندگی پربار و انسانی داشته باشند باید از یک مجموعه مشخص از قابلیت‌های پایه ای برخوردار باشند.[۱]قابلیت‌هایی که وی آن‌ها را برای تمام انسان‌ها لازم می‌دانند عبارتند از: زندگی، سلامت جسمانی، احساسی، عاطفی، فکری، خرد کاربردی، محبت و کنترل بر محیط پیرامون.[۱] نوسوبم معتقد است که این قابلیت‌ها باید در اساس‌نامه‌هایی که ضمانت اجرایی دارند منعکس شوند تا بتوانند شالودهٔ اجتماعی و سیاسی برای یک زندگی کارآمد را شکل دهند.[۱] تأکید نوسبوم در این رویکرد بر قابلیت‌های افراد است و نه قابلیت‌های جوامع.[۱] از این رو یکی از انتقادهایی که به این رویکرد می‌شود این است که در سطح چارچوب فردگرایانه لیبرال باقی می‌ماند.[۱] از دیگر نظریه‌پردازهای رویکرد قابلیت که دیدگاهش نزدیکی بسیاری به دیدگاه نوسبوم دارد آمارتیا سن، برندهٔ جایزهٔ نوبل اقتصاد است.[۱]

منابعویرایش

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ ۱٫۴ ۱٫۵ David Schlosberg and David Carruthers (۲۰۱۰). «Indigenous Struggles, Environmental Justice, and Community Capabilities». Global Environmental Politics. Massachusetts Institute of Technology. کاراکتر line feed character در |عنوان= در موقعیت 36 (کمک)