باز کردن منو اصلی
میدان جابه‌جایی الکتریکی D یک ماده فروالکتریک که در آن میدان الکتریکی E ابتدا کاهش و سپس افزایش یافته‌است. منحنی‌های حاصل یک نمودار هیسترزیس تشکیل داده‌اند.

در یک تعریف کلی، هیستِرِزیس (انگلیسی: Hysteresis) عبارتست از وابستگیِ حالت (State) یک سیستم به گذشته‌اش.

سیستم‌های دارای هیسترزیس غیرخطی هستند، و مدلسازی ریاضی آنها می‌تواند بسیار سخت باشد.

برای پیش‌گیری از ابهام، بهتر است از به‌کاربردن «پسماند» برای این مفهوم خاص خودداری کرد.

انواع هیسترزیس در مهندسیویرایش

سیستم‌های کنترلویرایش

مدارهای الکتریکیویرایش

  • هیسترزیس در سنسورهای القایی: در سنسورهای مجاورتی القایی (Inductive Proximity Sensors)، به اختلاف فاصله بین نقطه شروع به کار سنسور در هنگام نزدیک شدن شیء به سنسور و نقطه قطع سنسور در هنگام دور شدن شیء از سنسور هیسترزیس می‌گویند. در این سنسورها برای جلوگیری از نوسان و ایجاد قطع و وصل‌های ناگهانی و نامطلوب داشتن هیسترزیس مطلوب می‌باشد. به زبان ساده در هنگام نزدیک شدن شی به سنسور، فرمان زمانی ارسال می‌شود که شی به نقطه خاصی برسد ولی برای قطع شدن فرمان سنسور، شی باید مقداری بیشتر از نقطه نزدیک شدن از سنسور دور شود تا سنسور به دلایلی از قبیل ارتعاش میز یا نگهدارنده دچار قطع و وصلهای مکرر نشود.

طراحی رابط کاربریویرایش

ایرودینامیکویرایش

انواع هیسترزیس در مکانیکویرایش

هیسترزیس الاستیکویرایش

 
نمودار هیسترزیس ایدئال یک تکه لاستیک نواری شکل. ناحیه قرار گرفته بین چرخه، انرژی دفع شده توسط اصطکاک داخلی ماده است.

در هیسترزیس الاستیکِ لاستیک ناحیه قرار گرفته بین چرخه برابر انرژی دفع شده توسط اصطکاک داخلی ماده است. هیسترزیس الاستیک از جمله اولین موارد مطالعه هیسترزیس است.[۱][۲]

هیسترزیس زاویه تماسویرایش

زاویه تماس شکل گرفته بین یک مایع و جامد انواع مختلفی از زوایای تماس را از خود نشان خواهد داد. دو روش مختلف برای اندازه‌گیری این زاویه وجود دارد. روش اول روش چرخش پایه نام داد. یک قطره بر روی سطح تراز چکانده شود و سپس این سطح از ۰ تا ۹۰ درجه خم می‌شود. وقتی قطره خم می‌شود قسمت پایین قطره در حالت خیس کننده و قسمت بالای قطره در حالت جدا شونده قرار می‌گیرد. با افزایش زاویه چرخش، زاویه تماس قسمت پایین افزایش خواهد یافت و زاویه تماس قسمت بالا کاهش خواهد یافت؛ به این زاویه، زاویه سرازیر شدن می‌گویند. اختلاف بین این دو زاویه قبل از سرازیر شدن را هیسترزیس زاویه تماس می‌گویند.[۳]

هیسترزیس شکل حبابویرایش

هیسترزیس جذبویرایش

انواع هیسترزیس در علم موادویرایش

پسماند مغناطیسیویرایش

 
خانواده‌ای از حلقه‌های B-H برای فولاد (BR چگالی شار پسماند را نشان می‌دهد و HC میزان وادارندگی (coercive force) را.

در فیزیک، پدیدهٔ هیسترِزیس یا پسماند مغناطیسی، به دیرکرد تغییر چگالی شار مغناطیسی وقتی شدت میدان مغناطیسی تغییر می‌کند گفته می‌شود.

هیسترزیس در مواد فِرّومغناطیسی پدیده‌ای معروف است. هنگامی که یک میدان مغناطیسی خارجی روی یک فِرّومغناطیس عمل کند، دوقطبی‌های اتمی (atomic domains)، خود را با این میدان خارجی هم‌راستا می‌کنند. حتی پس از برداشتن میدان مغناطیسی خارجی، بخشی از این جهت‌گیری به جا می‌ماند. در این حالت اصطلاحاً گفته می‌شود که این ماده مغناطیده شده‌است.

رابطه میان شدت میدان مناطیسی (H) و چگالی شار مغناطیسی (B) در چنین موادی یک رابطه خطی نیست، و تغییرات این دو نسبت به هم، از یک منحنی خاص به نام منحنی هیستِرِزیس (شکل روبرو) پیروی می‌کند.

پسماند الکتریکیویرایش

انواع هیسترزیس در بیولوژیویرایش

بیولوژی سلولی و ژنتیکویرایش

ایمونولوژیویرایش

نوروساینسویرایش

فیزیولوژی تنفسویرایش

فیزیولوژی صدا و صحبتویرایش

اکولوژی و اپیدمیولوژیویرایش

انواع هیسترزیس در اقتصادویرایش

بیکاری بالای دائمویرایش

تئوری بازیویرایش

سایر ملاحظاتویرایش

مدل‌های هیسترزیسویرایش

انرژیویرایش

منابعویرایش

  1. Love, Augustus E. (1927). Treatise on the Mathematical Theory of Elasticity (Dover Books on Physics & Chemistry). New York: Dover Publications. ISBN 978-0-486-60174-8.
  2. Ewing, J. A. (1889). "On hysteresis in the relation of strain to stress". British Association Reports: 502.
  3. "Hysteresis". Wikipedia. 2019-06-04.
  • Cheng، David (۱۹۸۳). Field and Wave Electromagnetics. ADDISON-WESLEY PUBLISHING COMPANY.
  • Isaak D. Mayergoyz, Mathematical Models of Hysteresis and their Applications: Second Edition (Electromagnetism), Academic Press, 2003.
  • Sen، Paresh (۱۹۹۷). Principles of Electric machines and power electronics. John Wiley and Sons.