باز کردن منو اصلی

اَرت یا اَرد یا اشی در اوستا اشی ونگوهی از جمله ایزدان دین زرتشتی است. در اوستا گاهی اسم مجرد و به معنی توانگری و بخشایش و برکت و نعمت و مزد و پاداش و بهره است و گاهی اسم خاص ایزدی است که نگهبانی ثروت و دارائی به عهدهٔ اوست. ارت مثل سفندارمذ و ناهید و چیستا (فرشتهٔ علم) مؤنث تصور شده‌است. ایزدی است که در جهان مادی ثروت و نعمت و جلال و خوشی دینداران از پرتو اوست. در جهان معنوی و در روز واپسین پاداش اعمال نیک و سزای کردار زشت به دستیاری او بخشیده خواهد شد. در گات‌ها از او اسم برده شده‌است. گذشته از امشاسپندان (وهومن، اردیبهشت، شهریور، سپندارمذ، خرداد، امرداد) و آذر و سروش و ارت دیگر به اسامی هیچ‌یک از فرشتگان و ایزدان مزدیسنا در گات‌ها برنمی‌خوریم، در قسمت‌های دیگر اوستا نیز ارت گاهی اسم مجرد و گاهی اسم فرشته است. بیست و پنجمین روز ماه موسوم است به ارت یعنی پاسبانی این روز به عهده فرشته توانگری است در یسنا ارت در ردیف فرشتگان سی روزه یاد شده‌است. پارندی که در پهلوی پازند گویند از یاران و همراهان ایزد ارت شمرده شده و وظیفه آنان نزدیک بهمدیگر است، پارند نیز مانند ارت مونث است و گاهی اسم مجرد است به معنی فیض و فراوانی و نعمت . [۱]

یشت هفدهم اوستا به اشی نیاز شده‌است. او خدای‌بانوی باروری است که جوانان آماده زناشویی را یاری می‌کند. جانوران نیز در هنگام جفت‌یابی در پناه او هستند. او به زنان زیبایی می‌بخشد، بخت و توانگری می‌دهد و در خانه برکت پدید می‌آورد. اشی در این یشت چنین توصیف شده: «اشی خوب، زیبا، شکوهمند، به پیکر یک دوشیزه زیبا، بالا بلند، راست روییده، از تخمه آسمانی، از زایش والا.»[۲]

پانویسویرایش

  1. پورداود، ابراهیم، یشت‌ها، جلد دوم، تهران: انتشارات دانشگاه تهران، ۱۳۵۶، ص ۱۷۹.
  2. طاهری، صدرالدین (۱۳۸۹، شماره ۲۴، ص ۴۷). تنديس‌های ايزدبانوان باروری ايران. نشریه مطالعات اجتماعی - روان‌شناختی زنان. تاریخ وارد شده در |سال= را بررسی کنید (کمک)

منابعویرایش

  • پورداود، ابراهیم، یشت‌ها، جلد دوم، تهران: انتشارات دانشگاه تهران، ۱۳۵۶.
  • طاهری، صدرالدین (۱۳۸۹، شماره ۲۴.). تنديس‌های ايزدبانوان باروری ايران. نشریه مطالعات اجتماعی - روان‌شناختی زنان. تاریخ وارد شده در |سال= را بررسی کنید (کمک)