استان دیاله

یکی از استان‌های عراق

[۱][۲][۳][۴][۵]

استان دیاله
استان
جایگاه استان دیاله در نقشهٔ عراق
جایگاه استان دیاله در نقشهٔ عراق
Diyala province.JPG
مختصات: ۳۳°۵۳′ شمالی ۴۵°۴′ شرقی / ۳۳٫۸۸۳°شمالی ۴۵٫۰۶۷°شرقی / 33.883; 45.067مختصات: ۳۳°۵۳′ شمالی ۴۵°۴′ شرقی / ۳۳٫۸۸۳°شمالی ۴۵٫۰۶۷°شرقی / 33.883; 45.067
کشور عراق
مرکزبعقوبه
حکومت
 • فرماندارRa’ad Hameed Al-Mula Jowad Al-Tamimi
مساحت
 • کل۱۷٬۶۸۵ کیلومتر مربع (۶٬۸۰۰ مایل مربع)
جمعیت (۲۰۰۳)
 • جمعیت۱٬۲۲۴٬۰۰۰
 • تراکم۶۹/کیلومتر مربع (۱۸۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانیIraqi Standard Time (یوتی‌سی ۳+)
پیش‌شماره(های) تلفن۲۵ ۹۶۴
کد ایزو ۳۱۶۶IQ-DI
زبان رسمی[[زبان عربی و کُردی فیلی]]
یک شیخ عرب همراه با کاروان شترش در دیاله (۱۹۲۵)

استان دیاله یا دیالی (به عربی: محافظة دیالی ، کردی پاریزگای دیاله) از استان‌های شرقی کشور عراق است. این استان در مرز این کشور با ایران قرار گرفته و با استان‌های کرمانشاه و ایلام در ایران هم‌مرز است.

دیالی از معدود استان‌های مختلط عراقی است که علاوه بر شیعه و اهل سنت دارای دو قومیت بزرگ کُرد و عرب بوده و این درحالی است که در پنج استان مرزی دیگر چنین ترکیب جمعیتی وجود ندارد.

سازمان مجاهدین خلق ایران در استان دیاله پایگاهی نظامی به نام «پایگاه اشرف» داشت.[۶] اعضای سازمان مجاهدین خلق ایران این اردوگاه را در تاریخ ۱۶ سپتامبر ۲۰۱۲ میلادی تخلیه کردند.[۷]

جغرافیاویرایش

مرکز این استان شهر بعقوبه است و از شهرهای بزرگ آن می‌توان خانقین را نام برد.

دیاله یکی از حاصلخیزترین استان‌های عراق از حیث کشاورزی، باغ‌ها و نخلستان‌ها است و تعدادی از میادین مهم نفتی مثل منطقه «نفت‌خانه» در آن واقع شده و علاوه بر اینها، «خسروی» (منذریه) قدیمی‌ترین گذرگاه مرزی رسمی بین ایران و عراق است.

سلسله ارتفاعات حمرین از ۶۰ کیلومتری شرق بغداد در استان دیاله آغاز و تا ۲۶۰ کیلومتری شمال پایتخت عراق در استان کرکوک امتداد دارد و استان‌های صلاح الدین و موصل را از دو استان کرکوک و دیاله جدا می‌کند.

مراکز اداریویرایش

 
Districts of the Diyala Governorate

استان دیاله شامل شش شهرستان است که در زیر با مناطق خود[۸] و جمعیتی که در سال ۲۰۰۳ تخمین زده شده‌است، آورده شده‌است.[۹]

شهرستان نام
به عربی
مساحت
به کیلومترمربع
جمعیت
در سال ۲۰۰۳
بعقوبه بعقوبة 1,630 467,895
المقدادیه المقدادیة 1,033 198,583
خانقین خانقین 3,512 160,379
الخالص الخالص 2,994 255,889
کفری کفری 1,139 42,010
بلد روز بلد روز 6,280 99,601
مجموع 17,685 1,224,358

شهرستان‌ها، شهرها و روستاهاویرایش

اعلام خودمختاریویرایش

در ماه دسامبر سال ۲۰۱۱ میلادی، شورای حکومتی دیاله با انتشار بیانیه‌ای، این ناحیه را نیمه خودمختار اعلام کرد.[۱۰] دو ماه پیش از این مسئله، اتفاق مشابهی در استان صلاح‌الدین رخ داده بود. شورای دیاله این اقدام را با استفاده از ماده ۱۱۹ قانون اساسی عراق و به سبب بدگمانی‌های دولت حاکم شیعه مذهب نوری المالکی انجام داد. برخلاف استان صلاح‌الدین، دیاله پیچیدگی قومی و مذهبی بالایی دارد و همین مسئله سبب شد تا اعتراض و درگیری در این استان بالا بگیرد.[۱۱]

پانویسویرایش

  1. «زبان».
  2. «زبان».
  3. «زبان».
  4. «زبان».
  5. «زبان».
  6. Inside a group caught between three powers / The Christian Science Monitor - CSMonitor.com
  7. آخرین گروه از اعضای سازمان مجاهدین خلق به اردوگاه «آزادی» منتقل شدند، بی‌بی‌سی فارسی
  8. COSIT (Central Organization for Statistics and Information Technology), Baghdad.
  9. NGO Co-ordination Committee.
  10. استان دیاله عراق درخواست نیمه خودمختار بودن کرد، پیپِلز دیلی آنلاین
  11. دومین استان عراق هم از بغداد اعلام استقلال کرد، میامی هرالد

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

  • "چرا استان مرزی دیالی عراق همیشه ناامن است؟". ۲۰۱۹. ایرنا. Accessed December 23 2019. [۱].
استان‌های عراق  
اربیل | انبار | بابِل | بغداد | بصره | تأمیم | دهوک | دیاله | ذی‌قار | سلیمانیه | صلاح‌الدین | قادسیه | کربلا | مثنی | میسان | نجف | نینوا | واسط

پیوند به بیرونویرایش