روش هشانا

سال نو یهودی

روش هشانا یا روش‌هشنه (به عبری: ראש השנה) (به عربی: رأس السنة) (به معنای سَرِ سال) در روز اول و دوم ماه عبری تیشری واقع می‌شود و عیدی است که نمود شروع سال یهودی است.[۱][۲]

روش هشانا
Rosh Hashana.jpeg
شوفار، عسل، سیب، انار و شراب سمبلهای سال نو یهودی
نام رسمیראש השנה
نام دیگرسال نو یهودی
برپایی توسطیهودیان
نوعیهودی
مراسمدعا در کنیسه، تفکر به خود، دمیدن شوفار.
آغازاولین روز ماه تیشری
پایانپایان دومین روز تیشری
تاریخ۲۵ سپتامبر ۲۰۲۲ تا ۲۷ سپتامبر ۲۰۲۲
مراسم تشلیخ توسط یهودیان اشکنازی، نقاشی اثر الکساند گیرمیسکی.

نام‌های مختلفویرایش

این عید بنا به معانی مختلفی که به آن داده شده به نام‌های روز داوری یا روز یادبود یا روز نواختن شوفار نیز معروف است.

تورات روش هشانا را با این نام معرفی می‌کند و آن را روز نخست از ماه هفتم تقویم توراتی می‌داند.[۳] نواختن شوفار امروزه هم مهم‌ترین مشخصه روش هشانا به‌شمار می‌رود.

  • یوم هادین: روز داوری

در این روز تمامی مردم اسراییل مورد قضاوت خداوند قرار می‌گرفتند. در تمامی ماه ایلول هر روز صبح شوفار نواخته می‌شد تا روز روش هاشانا فرابرسد. این واژه معادل «یوم الدین» در اسلام است زیرا «ها» در عبری معادل «ال» در عربی می‌باشد.

  • یوم هزیکارون: روز یادبود

یادآوری نواختن شوفار و نیز کسانی که درگذشته‌اند و همچنین روز آفرینش جهان و آدم.[نیازمند منبع]

عید سال نو ابتدای ده روز توبه به‌شمار می‌آید.[نیازمند منبع] بنا به روایات یهودی این عید روز آفرینش حضرت آدم را خاطر نشان می‌کند[نیازمند منبع]، که در آن تقدیر هر موجودی در سال جدید تعیین می‌شود. مثل اینکه، بنا به تجسم تصویری شاعر، در این روز سرنوشت او در کتابی که در حضور پرودگار عالم داور تمام زمین گذاشته شده نوشته و مهر می‌شود. خداوند در این روز، زندگیِ سالِ جدیدِ جامعه و افراد را بر اساس اعمال سال گذشتهٔ آن‌ها تعیین می‌نماید. از این رو برای کلیمیان، دو روز روش‌هشانا تعطیل کامل مقرر شده‌است و آنان با حضور در کنیساها و اجرای مراسم ویژه، سرنوشت نیک و سعادتمندانه را از خداوند تقاضا می‌کنند.[نیازمند منبع]

 
مرد یهودی در حال دمیدن در شوفار.

سنتهای روش هشاناویرایش

غذاهای جشنویرایش

 
مربای روش هشانا تهیه شده توسط یهودیان لیبیایی.
 
شوفار یمنی.

در شب این عید مرسوم است خوراک‌های مخصوصی که جنبه نمادین (از نظر معنای عبری) دارد می‌خورند.

יהי רצון שתתחדש עלינו שנה טובה ומתוקה

بادا رضایت از حضور تو ای خداوند خالق ما که سال خوب و شیرینی برای ما برگردانی.

  • سیب: میوه پاییزی گرد، نماد گردش سال است.
  • نان خالا: در اشکال مختلف و بخصوص شکل گرد و گاه به شکل نردبان، با این امید که نیایشها به کمک آن به آسمان برسد.
  • ماهی: به خاطر سرعتشان در تکثیر و تولید مثل. طبق رسم سر ماهی را می‌خورند تا همیشه در سر باشند و نه ته.
  • انار که طبق سنت یهودی ۶۱۳ دانه دارد درست به اندازه شمار بخش‌های تورات.

انار می‌خورند تا مثل دانه‌های انار، مملو از صواب باشند. (یعنی همواره برای اطاعت از احکام و اجرای اوامر الهی آماده باشند)

  • مربا: مربای میوه‌های گوناگون را می‌چشند و می‌خورند به خاطر شیرینی آن و نیز بابت برکاتی که در نهاد میوه‌های متفاوت قرار دارد.
  • کدو: با خوردن کدو از درگاه خداوند خواستارند که اگر تقدیرِ بدی صادر شده، آن را نابود کرده و شایستگی اعمال نیکِشان به درگاه خدا اعلام گردد.
  • لوبیا: لوبیا می‌خورند تا سعادت و موفقیت‌های‌شان افزایش یابند، تا همواره مشغول کارهای نیک باشند.
  • گوشت کله بره: گوشت کله بره می‌خورند تا بزرگ و سردار باشند و زیردست دشمنان و کافران نگردند و جان نثاریِ اسماعیل فرزند ابراهیم را بخاطر آورند
  • چغندر: چغندر می‌خورند که دشمنان و همه بدخواهان پیروان مکتب توحید از این جهان معدوم گردند.
  • شُش (ریه): شش می‌خورند تا گناهان‌شان، مثل ریه (شش) سبک‌وزن باشند.

جستارهای وابستهویرایش

پانویسویرایش

  1. «مصادف شدن سال نو عبری و قمری در یک روز». ۲۰۱۶-۱۰-۰۳. دریافت‌شده در ۲۰۱۷-۰۶-۱۰.
  2. https://www.7dorim.com/cultures/مناسبت-ها/roshhashanaasp/
  3. لاویان ۲۳:۲۴

منابعویرایش

پیوند به بیرونویرایش