سد گاوشان، یک سد بر روی رودخانه گاوه است که در ۴۰ کیلومتری جنوب سنندج در استان کردستان و ۷۵ کیلومتری شمال مرکز استان کرمانشاه قرار دارد. این سد از نوع مخزنی و خاکی سنگریزهای با هسته رسی است و حجم مخزن آن ۵۵۲ میلیون متر مکعب و آب قابل تنظیم سالانه آن ۱۷۸ میلیون متر مکعب است.[۱][۲]

سد گاوشان
سرریز و بدنه سد گاوشان
سد گاوشان در ایران واقع شده
سد گاوشان
موقعیت سد گاوشان در ایران
نام رسمیسد گاوشان
کشورایران
محلاستان کردستان
سد و سرریزها
گونه سدسنگریزه ای با هسته رسی
بر روی رودگاوه رود
ارتفاع از پی۱۲۳ متر
طول تاج۷۳۰
گونه سرریزآزاد
مخزن
حجم کل مخزن۵۵۲ میلیون متر مکعب
سد پایین‌دست و سرریزها
گونه سدسنگریزه ای با هسته رسی
نیروگاه
توربین‌ها۲ واحد ۵٫۵ مگاواتی فرانسیس با محور عمودی
گنجایش اسمی۱۱ مگاوات

هدف از احداث این سد تأمین ۳۹۵ میلیون متر مکعب آب به منظور آبیاری ٣١ هزار هکتار از اراضی کشاورزی پایین دست و همچنین تأمین آب شرب شهر کرمانشاه به میزان ٦٣ میلیون متر مکعب در سال و تأمین انرژی برقی به میزان ١١ مگاوات می باشد. آب مخزن این سد از طریق تونل انتقال آب گاوشان به طول ۲۰ کیلومتر برای آبیاری در استان‌های کردستان و کرمانشاه منتقل می‌شود که به وسیله آن در هرثانیه ۳۰ مترمکعب آب و سالانه حدود ۱۸۹ میلیون مترمکعب آب برای آبیاری مزارع کشاورزی قابل انتقال است. این سد سالانه به میزان ۶۳ میلیون مترمکعب از آب شرب شهر کرمانشاه را تأمین می‌کند.[۳][۴]

طول خطوط انتقال ان از سرپل ذهاب تا خانقین در عراق ۵۰ کیلومتر است.

این سد در بهمن ماه سال۱۳۸۳ افتتاح شد و در سومین همایش بتن ایران در سال ۱۳۸۴ به عنوان طرح برتر بتنی سال انتخاب گردید.[۵]

تأمین آب شرب شهر کرمانشاه

ویرایش

اگرچه تأمین آب شرب شهر کرمانشاه در هنگام ساخت سد یکی از اهداف پروژه اعلام شده‌بود، با این وجود وارد شدن آب سد به شبکهٔ آب‌رسانی شهر کرمانشاه تا خرداد ۱۴۰۱ به طول انجامید. از خرداد ۱۴۰۱ آب سد گاوشان به تدریج و در ابتدا با دبی ۲ متر مکعب در ثانیه وارد شبکهٔ آب‌رسانی شهر کرمانشاه شد تا به شبکه شوک وارد نشود. تا ۱۵ مرداد ۱۴۰۱ این میزان به ۱۸۰۰ تا ۱۹۱۵ لیتر بر ثانیه افزایش یافته‌بود.[۶]

نگارخانه

ویرایش

منابع

ویرایش
  1. «مهاب قدس / آبرسانی کرمانشاه از سد گاوشان». www.mahabghodss.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۵-۱۸.
  2. TABNAK، تابناک | (۱۴۰۰-۰۴-۲۳). «وضعیت آبی سد«گاوشان»». fa. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۵-۱۸.
  3. ewrdc.com (۱۳۹۶-۱۱-۱۷). «سد مخزنی گاوشان». fa. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۵-۱۸.
  4. "Gavshan Dam and Conveyance Tunnel". Mahab Ghodss Consulting. Archived from the original on 26 October 2011. Retrieved 4 July 2011.
  5. ewrdc.com (۱۳۹۶-۱۱-۱۷). «سد مخزنی گاوشان». fa. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۵-۱۸.
  6. خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا): اگر آب گاوشان نبود، تابستانی پر از تنش آبی در کرمانشاه داشتیم، نوشته‌شده در ۱۵ مرداد ۱۴۰۱؛ بازدید در ۱۵ مرداد ۱۴۰۱.