باز کردن منو اصلی

شهرنوش پارسی‌پور

داستان‌نویس و مترجم ایرانی

شَهرنوش پارسی‌پور (زادهٔ ۲۸ بهمن ۱۳۲۴ در تهران) داستان‌نویس و مترجم ایرانی است.[۱] داستان‌های پارسی‌پور به زبان‌های گوناگون دنیا ترجمه شده‌است. او از سوی هجدهمین کنفرانس پژوهش‌های زنان در آمریکا، به عنوان زن سال برگزیده شد.[۲][۳] پارسی‌پور همچنین برندهٔ جایزهٔ بیتای ۲۰۱۶ است.[۴] او در اواخر دهه ۷۰ خورشیدی و مدتی پس از انتشار کتاب «زنان بدون مردان» و ممنوع شدن آن در ایران، به آمریکا مهاجرت کرد. این نویسنده‌ اکنون در حومه‌ی سانفرانسیسکو زندگی می‌کند.[۵][۶]

شهرنوش پارسی‌پور
Shahrnunsh Parsipur by Mahgameh Parvaneh.JPG
زمینهٔ کاری داستان‌نویس و مترجم
زادروز ۲۸ بهمن ۱۳۲۴ (۷۳ سال)
تهران
ملیت ایرانی
محل زندگی تهران، خرمشهر، فرانسه، آلبانی، کالیفرنیا، ریچموند، کالیفرنیا
همسر(ها) ناصر تقوایی (۱۳۴۶–۱۳۵۲)
فرزندان علی
مدرک تحصیلی جامعه‌شناسی از دانشگاه تهران

محتویات

زندگی‌نامهویرایش

شهرنوش پارسی‌پور در شهر تهران از مادری تهرانی و خانه‌دار و پدری شیرازی که قاضی دادگستری بود متولد شد.[۷] او در رشتهٔ علوم اجتماعی در سال ۱۳۵۲ از دانشگاه تهران دانش‌آموخته شد و سپس برای ادامه‌ی تحصیل در رشته زبان و فرهنگ چینی وارد دانشگاه سوربن شد. پارسی‌پور در سال ۱۳۴۶ با ناصر تقوایی ازدواج کرد و در سال ۱۳۵۲ از او جدا شد. سپس در سال ۱۳۵۹ به ایران بازگشت.[۵][۸][۹]

پارسی‌پور نویسندگی را از ۱۳ سالگی آغاز کرد و از ۱۶ سالگی داستان‌هایش با نام مستعار در گاهنامه‌های گوناگون به چاپ می‌رسید. نخستین رمان او سگ و زمستان بلند نام دارد که در تابستان ۱۳۵۳ کار نوشتن آن پایان یافت.[۸]

پارسی‌پور همچنین در تلویزیون ملی ایران تهیه‌کننده برنامه «زنان روستایی» بود و در بهمن ۱۳۵۳ در اعتراض به اعدام خسرو گلسرخی و کرامت‌الله دانشیان و دستگیری نویسندگانی مانند غلامحسین ساعدی، هوشنگ گلشیری، فریده لاشایی و پرویز زاهدی از تلویزیون استعفاء داد. مدتی پس از استعفاء او را بازداشت کردند و ۵۴ روز را در زندان سپری کرد. پس از زندان به فکر مهاجرت به کانادا افتاد اما منصرف شد. بار دوم در مرداد ۱۳۶۰ با اینکه خود وابسته به هیچ سازمان سیاسی نبود، به خاطر همراه داشتن نشریات متعلق به برادرش در خودرو، هنگام ملاقات با خواهر زندانیش دستگیر شد و برای ۴ سال دیگر به زندان افتاد.[۱۰]

پارسی‌پور پس از آزادی، به کار ترجمه و تأسیس کتاب‌فروشی در زیرزمینی در خیابان سنایی مشغول شد. بعد از چاپ کتاب زنان بدون مردان،[۱۱] کمیته منکرات او را احضار کرد و دربارهٔ کتاب و اینکه چرا از بکارت نوشته است او را بازجویی و زندانی کردند. پس از آن بود که شهرنوش به آمریکا مهاجرت کرد.[۱۰]

در مصاحبه‌ای که واکنش‌های بسیاری برانگیخت، پارسی‌پور عنوان کرد که با صیغه (متعه) موافق است و اگر مردهایی هستند که از این قانون سوءاستفاده می‌کنند، مسئله‌ای دیگر است که باید جداگانه بررسی شود.[۱۰]

آثارویرایش

رمان‌هاویرایش

  • سگ و زمستان بلند (۱۳۵۵)
  • طوبا و معنای شب (۱۳۶۸)[۱۲]
  • عقل آبی (۱۳۷۱)
  • ماجرای ساده و کوچک روح درخت (۱۳۷۸)
  • شیوا (۱۳۷۸)
  • بر بال باد نشستن (۱۳۸۱)

مجموعه داستانویرایش

  • تجربه‌های آزاد (۱۳۵۷ بازچاپ در ۱۳۷۱)
  • آویزه‌های بلور (مجموعه داستان ۱۳۵۶)
  • زنان بدون مردان (۱۳۶۸)
  • آداب صرف چای در حضور گرگ (۱۳۷۲)[۱۳]

سایر تالیفاتویرایش

  • توپک قرمز (داستان کوتاه ۱۳۴۸)
  • ماجراهای کوچک
  • خاطرات زندان
  • گرما در سال صفر (۱۳۸۲)

ترجمه‌هاویرایش

درخواست کمک مردمی (۱۳۹۷)ویرایش

در اسفند ۱۳۹۷ پارسی‌پور با انتشار ویدئویی در فیس‌بوک درباره مشکلات مالی‌اش در سن ۷۳ سالگی نوشت. در این ویدئو او توضیح می‌دهد که از پس هزینه‌های زندگی بر نمی آید. این ویدئو واکنش کاربران شبکه‌های اجتماعی را برانگیخت و موجب شد تعدادی از چهره‌های فرهنگی، کمپینی اینترنتی برای کمک به این نویسنده‌ی مشهور راه‌اندازی کنند.[۱۴] این کمپین ۴ روز بعد با ۳۰۹۶۰ دلار تکمیل شد.[۱۵]

منابعویرایش

  1. «نگاهی به زندگی و آثار شهرنوش پارسی پور». BBC Farsi. ۱۹ نوامبر ۲۰۰۴. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۳-۱۱.
  2. «زنان برگزیده کنفرانس ها». بنیاد پژوهش‌های زنان ایران. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۳-۱۱.
  3. «با شهرنوش پارسی‌پور − ۱۶۴هفته «کمی بهار»». رادیو زمانه. ۲۰۱۷-۰۱-۰۸. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۳-۱۱.
  4. "Bita Prize for Persian Art | Hamid and Christina Moghadam Program in Iranian Studies". iranian-studies.stanford.edu. Retrieved 2019-03-11.
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ عصر نو
  6. «شهرنوش پارسی پور، نویسنده ایرانی از مشکلات مالی پرده برداشت؛ کاربران شبکه های اجتماعی واکنش نشان دادند». صدای آمریکا. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۳-۱۱.
  7. «شهرنوش پارسی پور». سفارت مجازی ایالات متحده در ایران. ۲۰۱۵-۰۱-۰۱. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۳-۱۱.
  8. ۸٫۰ ۸٫۱ پارسی‌پور، شهرنوش، زنان بدون مردان، تورنتو: ۱۳۷۸/۲۰۰۰، پشت جلد.
  9. شهرنوش پارسی‌پور (۱۴ مهر ۱۳۸۷). «زن بی‌شوهر را موجود خطرناکی می‌دانند». رادیو زمانه. ص. گزارش زندگی، شماره ۸۱. دریافت‌شده در ۷ اکتبر ۲۰۰۸.
  10. ۱۰٫۰ ۱۰٫۱ ۱۰٫۲ منصوره شجاعی (۱۲ اسفند ۱۳۸۶). «دربارهٔ شهرنوش پارسی‌پور». وبگاه کتابخانه صدیقه دولت‌آبادی. دریافت‌شده در ۷ اکتبر ۲۰۰۸.
  11. سپیده زرین پناه (۳۰ ژانویه ۲۰۰۷). «رمان ایرانی در نشریات دانشگاهی آمریکا». BBC Farsi. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۳-۱۱.
  12. امید معماریان (۳۰ دی ۱۳۸۵). «شهرنوش پارسی پور». BBC Farsi. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۳-۱۱.
  13. سیروس علی‌نژاد (۱۷ نوامبر ۲۰۰۴). «فرار از واقعیت، همواره فرار از واقعیت». BBC Farsi. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۳-۱۱.
  14. «شهرنوش پارسی پور، نویسنده ایرانی از مشکلات مالی پرده برداشت؛ کاربران شبکه های اجتماعی واکنش نشان دادند». صدای آمریکا. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۳-۱۱.
  15. "Click here to support Shahrnush Parsipur organised by Aida Ahadiany". gofundme.com. Retrieved 2019-03-15.

پیوند به بیرونویرایش