مجرای وابران

مجرای وابران (به انگلیسی: Vas deferens) یا واز دفران یا لوله‌های منی‌بَر، بخشی از آناتومی مرد و بسیاری از مهره داران نر است. این مجرا، اسپرم را از اپیدیدیم به مجرای انزال در هنگام انزال حمل می‌کند.

مجرای وابران
Male anatomy en.svg
دستگاه تناسلی مرد
Gray1149.png
Vertical section of the بیضه, to show the arrangement of the ducts.
جزئیات
ساخته ازWolffian duct
سرخرگSuperior vesical artery, artery of the ductus deferens
لنفExternal iliac lymph nodes, internal iliac lymph nodes
شناسه‌ها
لاتینVas deferens
MeSHD014649
TA98A09.3.05.001
TA23621
FMA19234

ساختارویرایش

دو مجرای اتصال اپیدیدیم چپ و راست به مجاری انزال به منظور به حرکت اسپرم وجود دارد. هر لوله حدود ۳۰ سانتی‌متر (۰٫۹۸ فوت) (در انسان طولانی تر)، ۳ تا ۵ میلیمتر در قطر است و عضلانی است (احاطه شده توسط عضله صاف). آنها بخشی از طناب اسپرماتیک می‌باشد.[۱]

خونویرایش

مجرای دفران توسط عروق همراه خون رسانی می‌شود. این عروق از شاخه‌ای از شریان ایلیاک داخلی ناشی می‌شود.

عملکردویرایش

در طی انزال، عضلات صاف در دیواره‌های مجرای وابران منقبض می‌شوند، در نتیجه پرتاب اسپرم به جلو اتفاق می‌افتد. این نیز به عنوان حرکت دودی شناخته شده است. اسپرم از مجرای وابران به مجرای خروجی مثانه می‌رود که از راه وزیکول سمینال، غده پروستات و غدد پیازی-میزاهی می‌گذرد، که حجم زباد مایع منی را منتقل و جمع‌آوری و خارج می‌کنند.

اهمیت بالینیویرایش

جلوگیری از بارداریویرایش

روش بریدن مجرای وابران (deferentectomy)، نیز به عنوان یک وازکتومی شناخته شده است، یک روش پیشگیری از بارداری است که در آن مجرای وابران به طور دائم قطع می‌شود. هر چند در برخی موارد می‌توان معکوس آن را انجام داد.

بیماریویرایش

مجرای دفران ممکن است مسدود، یا ممکن است به طور کامل وجود ندشته باشد (عدم وجود مادرزادی مجرای وابران (CAVD))که باعث ناباروری مردان می‌شود. این مجرا ممکن است به علت عفونت انسداد به دست آورد. برای درمان این علل ناباروری مردان، اسپرم را می‌توان با استخراج اسپرم از بیضه (TESE)، آسپیراسیون اسپرم‌های اپیدیدیم میکروسکوپی (MESA)، یا روش‌های دیگر جمع‌آوری کرد.

استفاده در فارماکولوژی و فیزیولوژیویرایش

مجرای وابران دارای یک عصب متراکم بسیار تحریک پذیر (عصب آدرنرژیک) می‌باشد که مجرای دفران و بقیه اعضا تناسلی مرد را ساپورت می‌کند. این شدت تحریک، این عصب را یک سیستم مفید برای مطالعه عملکرد عصب سمپاتیک و برای مطالعه داروهایی که تغییر در انتقال نوروترانسمیترها را در پی دارند می‌باشد.[۲]

دیگر حیواناتویرایش

اکثر مهره داران شکلی از مجرای انتقال اسپرم از بیضه به پیشابراه را دارند. در ماهی غضروفی و دوزیستان، اسپرم از طریق مجرای خاصی که همچنین به حمل و نقل ادرار از کلیه‌ها کمک می‌کند منتقل می‌شود. در ماهیان استخوانی، یک مجرای اسپرم مجزا، جدا از حالب، و اغلب مجرای دفران نامیده می‌شود، اگر چه احتمالاً واقعاً همولوگ آن در انسان نیست.[۳]

نگارخانهویرایش

منابعویرایش

  1. Dr C Sharath Kumar, Ph D Thesis, University of Mysore, 2013
  2. Burnstock G, Verkhratsky A (March). doi:10.1016/j.tips.2009.12.002. Check date values in: |date= (help); Missing or empty |title= (help)
  3. Romer, Alfred Sherwood; Parsons, Thomas S. (1977). The Vertebrate Body. Philadelphia, PA: Holt-Saunders International. pp. 393–395. ISBN 0-03-910284-X.

ویکی‌پدیای انگلیسی [۱]