پرویز فنی‌زاده

بازیگر ایرانی

پرویز فنی‌زاده (۷ بهمن ۱۳۱۶ – ۵ اسفند ۱۳۵۸) بازیگر تئاتر، سینما و تلویزیون ایرانی بود.[۱]

پرویز فنی‌زاده
Parviz Fannizadeh.jpg
نام اصلی پرویز فنی‌زاده
زمینه فعالیت سینما، تآتر، تلویزیون
تولد ۷ بهمن ۱۳۱۶
تهران
مرگ ۵ اسفند ۱۳۵۸ (۴۲ سال)
تهران
علت مرگ کزاز
ملیت ایرانی
پیشه بازیگر
سال‌های فعالیت ۱۳۳۷–۱۳۵۸
همسر(ها) هایده غیوری (۱۳۵۸–۱۳۴۵)
فرزندان دنیا، هستی
صفحه در وبگاه IMDb
صفحه در وبگاه سوره

زندگی‌نامهویرایش

فنی‌زاده در تهران متولد شد. پیش از آن که فعالیت هنری را آغاز کند حروف‌چین و مصحح روزنامه اطلاعات بود.[۲]

 
عکس عروسی بهرام بیضایی، ۱۳۴۴ - از راست: بهرام بیضایی، اعظم رامین فر، پروین صیاد، پرویز صیاد، احمد ابرهیمی، نشسته: پرویز فنی زاده

وی در سال ۱۳۳۷ در کلاس‌های هنرهای دراماتیک شرکت نمود. او در سال ۱۳۳۷ «گروه تئاتر گل سرخ» را با همکاری چند تن از دوستانش تشکیل داد و بعدها به «گروه پاسارگاد» پیوست و فعالیت هنری‌اش را در تئاتر دنبال کرد. فنی‌زاده در سال ۱۳۴۵ به استخدام اداره هنرهای دراماتیک (اداره برنامه‌های تئاتر) درآمد.

او در سال ۱۳۵۲ به خاطر بازی در فیلم رگبار جایزه بهترین نقش اول مرد را از جشنواره سینمایی سپاس گرفت. وی در مدت ۲۰ سال کار هنری در بیش از ۱۹ فیلم سینمایی، از جمله گاو، تنگسیر و گوزنها؛ و ۷۰ نمایش، از جمله پهلوان اکبر می‌میرد، نقش بازی کرد. وی پس از بازی در دو سریال تلویزیونی سلطان صاحبقران و دایی‌جان ناپلئون، به محبوبیت زیادی دست یافت.

پرویز فنی‌زاده پدر دنیا فنی‌زاده، هنرمند عروسک‌گردان می‌باشد.

درگذشتویرایش

پرویز فنی‌زاده در ۵ اسفند ۱۳۵۸ بر اثر بیماری کزاز در ۴۲ سالگی در بیمارستان ایرانمهر تهران درگذشت و در بهشت زهرا به خاک سپرده شد. نقش او در فیلم سینمایی «اعدامی» که وی در آن زمان در آن مشغول ایفای نقش بود، با مرگش ناتمام ماند و رضا کرم رضایی در آن فیلم به جای او بازی کرد.

فیلم سفید نابویرایش

در سال ۱۴۰۰، فیلم سفید ناب دربارهٔ زندگی پرویز فنی‌زاده به کارگردانی فرناز تبریزی و پوریا نوری ساخته شد.[۳][۴]

این فیلم در چهل و دومین سالمرگ زنده‌یاد پرویز فنی زاده در برنامهٔ آپارات بی‌بی‌سی فارسی به همراه گفتگو با تقی مختار بازیگر، نویسنده و کارگردان پیش از انقلاب، علیرضا بهبهانی، مستندساز پخش شد.[۵]

در توضیح این فیلم آمده؛ گفت دروغ چرا، تا قبر آ، آ، آ، آ؛ اما آی آخر را هنوز به آخر نرسانده، در یک همچنین روزی، در پنجم اسفند ۱۳۵۸، خودش را به قبر رساند تا ستاره‌ای غریب در صحنه نمایش و سینمای ایران غروب کند.[۶]

آثارویرایش

 
آرامگاه پرویز فنی‌زاده با دیالوگ مشهورش در سریال دایی جان ناپلئون

نمایش

  • در منطقه جنگی
  • مستأجر
  • فرانسوا
  • پرواربندان
  • وای بر مغلوب
  • یک نوکر و دو ارباب
  • حسن کچل
  • خوشا به حال بردباران
  • مرده‌های بی‌کفن و دفن
  • باغ وحش شیشه‌ای
  • استثنا و قاعده
  • سرگذشت مرد خسیس
  • سرباز لاف‌زن
  • خبرچین
  • استحاله
  • دست بالای دست
  • جعفرخان از فرنگ برگشته
  • جایی که صلیب گذاشته‌اند
  • آی بی کلاه آی با کلاه
  • چوب به دست‌های ورزیل
  • پست‌خانه
  • مترسکی در شب
  • قطار سریع‌السیر سانتیاگو
  • مسافران
  • شش شخصیت در جست و جوی نویسنده
  • گرگها

سینماییویرایش

تلویزیونیویرایش

منابعویرایش

  1. «زندگینامه: پرویز فنی زاده (۱۳۱۶–۱۳۵۸)». همشهری.
  2. «روایت کشاورز از پرویز فنی زاده». انتخاب.
  3. «'سفید ناب' در آپارات». بی‌بی‌سی.
  4. «گفتگوی آپارات - سفید ناب». بی‌بی‌سی.
  5. «آپارت فیلم سفید ناب/ ساخته مشترک فرناز تبریزی و پوریا نوری». اینستاگرام بی‌بی‌سی.
  6. «آپارات: فیلم داستانی و مستند/ فیلم سفید ناب». بی‌بی‌سی.

«پرویز فنی‌زاده». سوره سینما. سوره سینما. دریافت‌شده در ۱۶ خرداد ۱۳۸۷.

پیوند به بیرونویرایش