باز کردن منو اصلی

تونی موریسون (به انگلیسی: Toni Morrison) (زاده ۱۸ فوریه ۱۹۳۱ – درگذشته ۵ اوت ۲۰۱۹) نویسنده، فمینیست، استاد دانشگاه و برنده جایزه ادبی نوبل ۱۹۹۳ اهل آمریکا بود. او طی شش دهه فعالیت ادبی خود، ۱۱ رمان، ۵ کتاب کودک، دو نمایشنامه و یک اپرا نوشت.

تونی موریسون
Toni Morrison.jpg
تونی موریسون در سال ۲۰۰۸ میلادی
نام اصلی کلوئه آنتونی ووُفورد
زادروز ۱۸ فوریهٔ ۱۹۳۱
لورین، اوهایو
مرگ ۵ اوت ۲۰۱۹ (۸۸ سال)
نیویورک سیتی
ملیت آمریکایی
پیشه نویسنده، فمینیست و استاد دانشگاه زن
کتاب‌ها سولا، آواز سلیمان
آبی‌ترین چشم

محتویات

ابتدای زندگیویرایش

با نام اصلی کلوئه آنتونی ووُفورد (به انگلیسی: Chloe Anthony Wofford) در سال ۱۹۳۱ در لورین، اوهایو به دنیا آمد.[۱][۲] موریسون با سختی‌های بسیاری که پدرش در تأمین هزینه مالی کشید توانست به کالج برود.[۳] در سال ۱۹۵۳ از دانشگاه هاوارد مدرک کارشناسی و در سال ۱۹۵۵ مدرک کارشناسی ارشدش را از دانشگاه کورنل دریافت کرد.[۱][۳] هفت سال در دانشگاه هاوارد و سپس در دانشگاه پرینستون تدریس کرد[۲][۱] وی در سال ۱۹۵۸ با معمار جامائیکایی «هارولد موریسون» ازدواج کرد و صاحب دو فرزند شد.[۳][۱] اما در سال ۱۹۶۴ پس از شش سال زندگی مشترک از همسرش طلاق گرفت.[۱][۳] وی به نیویورک نقل مکان کرد و به عنوان ویراستار مشغول کار شد.[۳]

موریسون از چندین دانشگاه معتبر جهان از جمله هاروارد، آکسفورد، ژنو، و روتگرز دکترای افتخاری دریافت کرده‌است.[۱]

حرفهویرایش

آثار او تلفیقی از نقد اجتماعی را دربردارد و به خاطر فضای حماسی، دیالوگ‌های زنده و تصویر کردن شخصیت‌های سیاهپوست آمریکایی مشهور است. او نخستین زنِ سیاهپوستی بود که کرسی‌ای به نامِ خود در دانشگاه پرینستون داشت، اولین زن سیاهپوست آمریکایی[۴] و اولین زن سیاه‌پوست در میان تمام ملیت‌هاست که جایزه نوبل ادبیات را دریافت کرده‌است.[۵]

نخستین رمان وی، «آبی‌ترین چشم» در سال ۱۹۷۰ منتشر شد.[۱]

رمان «محبوب» که تلاش غمبار مادری به نام مارگارت را برای نجات دخترش از زیر یوغ برده‌داری، روایت می‌کند، در سال ۱۹۸۸ میلادی برنده جایزه پولیتزر شد.[۲]

در سال ۱۹۹۸ رمان «دلبند» منتشر شد که داستان یک زن برده سیاه‌پوست است.[۶] این رمان دستمایه فیلمی شد که اپرا وینفری نقش اصلی آن را بازی کرد. در سال ۱۹۷۷ جایزه حلقه منتقدین کتاب ملی آمریکا را برای «آواز سلیمان» گرفت و بنیاد قلم آمریکا در سال ۲۰۱۶ از موریسون برای یک عمر دستاورد ادبی تقدیر کرد.[۱] آکادمی نوبل سال ۱۹۹۳ میلادی وی را به دلیل احاطه بر زبان و قدرت تصویرگری ادبی ستود و شایسته دریافت جایزه سالانه ادبیات اعلام کرد.[۲]

درگذشتویرایش

تونی موریسون پس از مدت کوتاهی حضور در مرکز پزشکی مونتوفیور در برانکس، نیویورک سیتی[۱] سرانجام روز دوشنبه ۵ اوت ۲۰۱۹ در سن ۸۸ سالگی درگذشت.[۷][۱][۸]

سال ۲۰۱۲ باراک اوباما به وی نشان افتخار آزادی رئیس‌جمهوری اعطا نمود و در سال ۲۰۰۸ جایزه گرمی را دریافت کرد.[۱]

آثارویرایش

اغلب آثار خود را به بیان تجربه زندگی زنان سیاه‌پوست اختصاص داد و جان‌مایه اکثر آثار او مذمت برده‌داری و بیان دشواری زندگی فقرا و میزان تبعیض علیه زنان است.[۲]

رمان‌هاویرایش

از او ۱۱ رمان برجای مانده‌است:

ادبیات کودکانویرایش

  • ۲۰۰۷ - اختیار دست کی است؟ آینه یا شیشه؟
  • ۲۰۰۴ - اختیار دست کی است؟ توله سگ یا مار؟
  • ۲۰۰۳ - اختیار دست کی است؟ مورچه یا آخوندک؟
  • ۲۰۰۳ - اختیار دست کی است؟ شیر یا موش؟
  • ۲۰۰۲ - کتاب آدم‌های بدجنس
  • ۲۰۰۲ - جعبه بزرگ

نمایشنامهویرایش

  • ۱۹۸۶ - امت خیالباف

غیرداستانیویرایش

جوایزویرایش

پانویسویرایش

  1. ۱٫۰۰ ۱٫۰۱ ۱٫۰۲ ۱٫۰۳ ۱٫۰۴ ۱٫۰۵ ۱٫۰۶ ۱٫۰۷ ۱٫۰۸ ۱٫۰۹ ۱٫۱۰ «تونی موریسون درگذشت». ایبنا.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ ۲٫۴ «پایان مبارزه نویسنده «محبوب»؛ زن سیاه‌پوست برنده نوبل درگذشت». یورونیوز.
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ ۳٫۳ ۳٫۴ «نویسنده برنده جایزه نوبل درگذشت». خبرگزاری مهر.
  4. «جایزه یک عمر دستاورد ادبی برای «تونی موریسون»». ایسنا. ۲۰۱۵-۰۳-۱۴. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۸-۰۷.
  5. Brockell, Gillian (August 6, 2019). "Toni Morrison, the Nobel Prize, a terrifying staircase and the king who rescued her". The Washington Post. Retrieved August 6, 2019.
  6. «تونی موریسون اولین نویسنده زن سیاهپوست برنده جایزه نوبل». jamejamonline. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۸-۰۷.
  7. «تونی موریسون، نخستین زن سیاه‌پوست برنده نوبل ادبیات درگذشت». BBC farsi. ۲۰۱۹-۰۸-۰۶. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۸-۰۷.
  8. https://ir.voanews.com/a/toni-morrison-american-author-died/5030947.html
  9. ۹٫۰ ۹٫۱ cite http://www.ohioana.org/programs/ohioana-book-awards/past-award-winners//
  10. "National Book Critics Circle: awards". www.bookcritics.org. Retrieved 2019-04-02.
  11. Goulimari, Pelagia (March 29, 2012). Toni Morrison. Routledge. p. 26. ISBN 978-1-136-69868-2.
  12. 8th Annual RFK Book Award بایگانی‌شده در دسامبر ۲۰, ۲۰۱۴ توسط Wayback Machine. Robert F. Kennedy Center.
  13. "Peggy V. Helmerich Distinguished Author Award". helmerichaward.org. Retrieved 2019-04-02.
  14. "American Book Awards | Before Columbus Foundation". Retrieved 2019-04-02.
  15. "Winners by Year". Anisfield-Wolf Book Awards. Retrieved 2019-04-02.
  16. Hevesi, Dennis (1988-04-01). "Toni Morrison's Novel 'Beloved' Wins the Pulitzer Prize in Fiction". The New York Times. ISSN 0362-4331. Retrieved 2019-04-02.
  17. "Frederic G. Melcher Book Award". UUA.org. 2014-12-04. Retrieved 2019-04-02.
  18. "A bench by the road". UU World Magazine. 2008-08-11. Retrieved 2019-04-02.
  19. Lee, Felicia R. (2008-07-28). "Toni Morrison's on Sullivan's Island: A Bench of Memory at Slavery's Gateway". The New York Times. ISSN 0362-4331. Retrieved 2019-04-02.
  20. "Honorary Degrees". harvard.edu. Harvard University. Retrieved November 9, 2016. 1989 Benazir Bhutto, Toni Morrison LL.D.
  21. "The Nobel Prize in Literature". NobelPrize.org. Retrieved 2019-04-02.
  22. Fultz, Lucille P. (2003). Toni Morrison: Playing with Difference. University of Illinois Press. p. xiii. ISBN 978-0-252-02823-6.
  23. Matus, Jill L. (1998-09-15). Toni Morrison. Manchester University Press. p. xiv. ISBN 978-0-7190-4448-9.
  24. "Toni Morrison to Deliver NEH's 1996 Jefferson Lecture". The Chronicle of Higher Education. 1996-02-09. ISSN 0009-5982. Retrieved 2019-04-02.
  25. "National Book Foundation - DCAL Medal". National Book Foundation. Retrieved 2019-04-02.
  26. "Toni Morrison". National Endowment for the Humanities (NEH). Retrieved 2019-04-02.
  27. Asante, Molefi Kete (2002). 100 Greatest African Americans: A Biographical Encyclopedia. Amherst, New York: Prometheus Books. ISBN 1-57392-963-8.
  28. "Oxford University Gazette, 10 February 2005: University Agenda" بایگانی‌شده در ژوئن ۱۰, ۲۰۱۱ توسط Wayback Machine, University of Oxford, February 2005.
  29. "Toni Morrison". New Jersey Hall of Fame. 2014-04-11. Retrieved 2019-04-02.
  30. "Mailer Prize – The Norman Mailer Center". Retrieved 2019-04-02.
  31. "Toni Morrison reçoit la Légion d'honneur". L'Express (به French). November 3, 2010. Retrieved August 6, 2019.
  32. "Library of Congress Prize for American Fiction Awarded to Don DeLillo". Library of Congress, Washington, D.C. 20540 USA. Retrieved 2019-08-06.
  33. "Nobel Laureate Toni Morrison to Speak, Receive Honorary Degree at Rutgers' 245th Commencement May 15". Rutgers Today. 2011-02-08. Retrieved 2019-08-06.
  34. "Dies Academicus 2011", Service de communication, Université de Genève, October 2011.
  35. Toni Morrison's "Intervention" بایگانی‌شده در مارس ۴, ۲۰۱۶ توسط Wayback Machine, Dies Academicus 2011, Université de Genève, October 14, 2011.
  36. Clark, Lesley (May 29, 2012). "Obama awards medals to Bob Dylan, Toni Morrison, others". McClatchy Newspapers. Retrieved September 28, 2017.
  37. Patterson, Jim (May 9, 2013). "Novelist Morrison tells grads to embrace interconnectedness". Vanderbilt News.
  38. "National Book Critics Circle Announces Finalists for Publishing Year 2014". National Book Critics Circle. January 19, 2015. Retrieved January 29, 2015.
  39. ریتا داو، "Sandrof Award: Rita Dove's Homage to Toni Morrison", Critical Mass, March 15, 2015.
  40. Maggie Galehouse (March 1, 2016). "PEN Literary Award winners announced". Houston Chronicle. Retrieved March 2, 2016.
  41. "2016 PEN Literary Award Winners". PEN. March 1, 2016. Retrieved March 2, 2016.
  42. "Norton Lectures". Harvard.edu. Harvard University. Retrieved November 9, 2016. Harvard's preeminent lecture series in the arts and humanities, the Norton Lectures recognize individuals of extraordinary talent who, in addition to their particular expertise, have the gift of wide dissemination and wise expression. The term "poetry" is interpreted in the broadest sense to encompass all poetic expression in language, music, or the fine arts. Past Norton Professors have included T.S. Eliot, Jorge Luis Borges, Leonard Bernstein, Czeslaw Milosz, John Cage, and Nadine Gordimer. The Norton Professor in 2016 is Toni Morrison
  43. "Toni Morrison wins MacDowell medal for lifetime achievement - The Boston Globe". BostonGlobe.com. April 8, 2016. Retrieved December 27, 2017.
  44. "2018 Jefferson Medal | American Philosophical Society". www.amphilsoc.org. Retrieved 2019-04-06.

منابعویرایش

  1. A remark in her acceptance speech that "there is no suitable memorial or plaque or wreath or wall or park or skyscraper lobby" honoring the memory of the human beings forced into slavery and brought to the United States; "There's no small bench by the road," led the Toni Morrison Society to begin installing benches at significant sites in the history of slavery in America; the first "bench by the road" was dedicated July 26, 2008, on سولیوانس آیلند، کارولینای جنوبی، the point of entry for about 40 percent of the enslaved Africans brought to آمریکای شمالی بریتانیا.[۱۸][۱۹]