جنگ قطوان

جنگ قطوان در ۵ صفر ۵۳۶ ه‍.ق. میان سپاهیان سلجوقی به فرماندهی سلطان سنجر و قراختائیان در قطوان در نزدیکی سمرقند به وقوع پیوست. قراختائیان که پس از رانده شدن از چین شمالی به سوی کاشغر مهاجرت کرده‌بودند، پس از مرگ احمد خان کاشغر در سال ۵۲۲ ه‍.ق. وارد سرزمین‌های اسلامی شدند. آنان در سال ۵۳۱ محمود قراخانی را در شرق سیحون شکست دادند و سلطان سنجر در اواخر سال ۵۳۵ برای سرکوبی آنان به ماوراءالنهر رفت. قرلقان که مورد حملهٔ سپاه سلجوقی قرار گرفته بودند، به یاری قراختائیان شتافتند و در پنجم صفر ۵۳۶ سپاه سلجوقی شکست خورد. سلطان سنجر زنده ماند؛ ولی بسیاری از بزرگان دولتی کشته یا اسیر شدند. گورخان که مشغول مرزهای شرقی خود بود، با سنجر صلح کرد و مدتی بعد درگذشت. قراختائیان همهٔ ماوراءالنهر را تصرف کردند و اسیران را به قتل رساندند. نظام سیاسی منطقه دگرگون شد و حکومت نواحی آن به دست خاندان‌های قدرتمند محلی افتاد.

Battle of Qatwan
Battle of Qatwan.png
تاریخSeptember 9, 1141
موقعیت
North of سمرقند
نتایج قراختاییان victory
طرف‌های درگیر
قراختاییان امپراتوری سلجوقی
آل افراسیاب
آل کاکویه
فرماندهان و رهبران
Yelü Dashi احمد سنجر
Garshasp II  
Mahmud Qarakhan
قوا
20,000 – 700,000 (Muslim figure) 100,000
تلفات و ضایعات
unknown 30,000

منابعویرایش

  • محسن رحمتی (۱۳۹۷). «پیامدهای اجتماعی جنگ قطوان در ماوراءالنهر» (PDF). مطالعات تاریخی جنگ (سوم): ۵۳–۷۳. از پارامتر ناشناخته |ماه= صرف‌نظر شد (کمک)