باز کردن منو اصلی

جواد مجابی

نویسنده، شاعر، طنز پرداز و نقاش معاصر

جواد مجابی (به انگلیسی: Javad Mojabi)(متولد ۲۲ مهر ۱۳۱۸ در شهر قزوین) شاعر، نویسنده، منتقد ادبی و هنرهای تجسمی، نقاش،[۲] طنزپرداز و روزنامه‌نگار ایرانی است. از او آثار متعددی به چاپ رسیده‌است. همچنین برای مدت کوتاهی سردبیر مجله ادبی دنیای سخن بود.[۳]

جواد مجابی
جواد مجابی- Mojabi.jpg
زادروز۲۲ مهر ۱۳۱۸ ‏(۸۰ سال)
قزوین
محل زندگیتهران، کوی نویسندگان
ملیت ایران
پیشهشاعر، نویسنده، طنز پرداز، نقاش، منتقد
نقش‌های برجستهشاعر و رمان‌نویس و نقاش
مذهبشیعه
آثارآقای ذوزنقه، نیشخند ایرانی، بنفشه‌های سراشیب، مومیایی، شعر بلند تأمل، در این هوا، سفرهای ملاح رؤیا، عبید بازمی‌گردد، تاریخ طنز ادبی ایران
همسرآسیه جوادی
فرزندانحسین و پوپک
والدینسید اشرف مجابی و عذرا جوادی
خویشاوندانحسین مجابی (برادر)
جایزه‌هانامزد جایزه شعر خبرنگاران[۱]
وبگاه
www.javadmojabi.ir
صفحه در وبگاه IMDb
صفحه در وبگاه سوره

توضیحویرایش

وی شاعر، نقاش،[۲] محقق ادبی-هنری، روزنامه‌نگار، طنزپرداز و داستان‌نویس است و بهتر است گفته شود وی یکی از شناخته شده‌ترین روشنفکران و هنرمندان معاصر ایران است که نامش همیشه در میان بزرگان آمده‌است.[۴] از او تا به حال ده‌ها کتاب تأثیرگذار و پرطرفدار در زمینهٔ داستان منتشر شده‌است و عموماً کتاب‌های او با اقبال خوبی از سمت خوانندگان، علی‌الخصوص خوانندگان حرفه‌ای، مواجه می‌شود. مجابی بارها از سوی مجامع اروپایی و آمریکایی برای سخنرانی دربارهٔ هنر و ادبیات ایران دعوت شده‌است و یکی از نمایندگان شاخص ادبیات معاصر ایران محسوب می‌شود.[۵][۶]

جواد مجابی از کودکی و نوجوانی به همراه برادرش حسین نقاشی می‌کشید و هنوز هم در خلوت خود نقاشی می‌کند. او هر چند خود را نقاش نمی‌داند، اما به عنوان یکی از چهره‌های شاخص و پیشگام در حوزه نقد نقاشی و هنرهای تجسمی شناخته شده‌است.[۲]

 
جواد مجابی نویسنده ایرانی

زندگی‌نامهویرایش

اوایل دههٔ چهل لیسانس حقوق و دکتری اقتصاد را از دانشگاه تهران گرفت.[۷] کارمند دادگستری و بعد کارشناس فرهنگی وزارت فرهنگ و هنر بود. هم‌زمان روزنامه‌نگاری حرفه‌ای را در فاصلهٔ بین سال‌های ۱۳۴۷–۱۳۵۸ در روزنامهٔ اطلاعات با عنوان دبیر فرهنگی روزنامه ادامه داد. بعدها با مجلات ادبی ایران از جمله فردوسی، جهان نو، خوشه، آدینه و دنیای سخن همکاری داشت که مدتی نیز سردبیری مجلهٔ اخیر را به عهده داشت.[۷] ۴۰ سال از فعالیت ادبی او می‌گذرد که ۲۰ سال اخیر را به‌طور حرفه‌ای و فارغ از دغدغه‌های شغلی، صرف نوشتن رمان و شعرها و تحقیقاتش کرده‌است. نوشته‌های او بیش از هفتاد اثر چاپ شده‌است که عمدتاً شامل هشت مجموعه شعر، چهار مجموعه داستان کوتاه، نه رمان، چندین نمایش‌نامه و فیلم نامه و داستان کودکان و آثار طنز و طرح‌های هجایی و چند مجموعه مقالات و چند شناخت نامهٔ ادبی دربارهٔ نویسندگان و شاعران ایران است. علاوه بر انتشار شعرها و رمان‌ها و داستان‌ها، کار عمدهٔ او در این سال‌ها، تحقیق دربارهٔ نوپردازان هنرهای تجسمی ایران است که بالغ بر شش جلد می‌شود، که تاریخ تحلیلی زندگی و آثار نقاشان و مجسمه سازان پنجاه سال اخیر است. همچنین پژوهش مفصلی در زمینهٔ تاریخ طنز در متون ادبی ایران را ادامه می‌دهد که سیر شوخی‌های ادبی را در کتاب‌های نظم و نثر ایران طی هزار و اندی سال بر پایهٔ تحولات اجتماعی ترسیم می‌کند. او همسر و دو فرزند دارد و اکنون در کوی نویسندگان زندگی می‌کند و اوقاتِ به خواندن و نوشتن می‌گذرد. به عنوان طنز پرداز مدرن شهرت دارد و طنز را در شکل‌های مختلف کلامی و تصویری تجربه کرده‌است. نقاشی مدرن را به تفنن تجربه و چند نمایشگاه از کارهای خود عرضه کرده‌است.[۸]

کتاب «نود سال نوآوری در هنر تجسمی ایران» به قلم جواد مجابی در دو جلد و حدود هشتصد صفحه نخستین کتاب از نوع خود است که در اردیبهشت ۱۳۹۵ منتشر شد و تاریخ هنرهای تجسمی معاصر ایران از سال ۱۳۰۰ تا ۱۳۹۰ را به شیوه‌ای تاریخی – تحلیلی بررسی کرده‌است.[۲] بعد از تصویب طرح کاشی ماندگار در سازمان میراث فرهنگی، دومین کاشی ماندگار بر سر در خانه جواد مجابی نصب شد.[۹]

شعر و نویسندگی از نظر جواد مجابیویرایش

  • من هر روز چند ساعتی را برای شعر نوشتن وقت می‌گذارم و در مدت نوشتن بارها کلمات را بالا پایین می‌کنم تا آنچه در ذهنم است شکل بگیرد و شعرها موسیقی بیرونی و درونی خود را بیابند. برای مثال اگر امروز چهار شعر بنویسم تمام تلاشم این است که با تغییرات موجود شعرها دارای یک ساختار مشخص باشند. همچنین من شعرها را چند ماه بعد دوباره مورد بازبینی قرار می‌دهم تا تغییرات مورد نیاز انجام شود. بعد از آن در زمان انتشار نیز مجدداً بررسی می‌کنم؛ یعنی ویراست نهایی نمونه چاپی کتاب را نیز مورد بررسی قرار می‌دهم تا ایرادی وجود نداشته باشد.
  • «به اعتقاد من انسان همواره باید علیه هر چیزی، حتی خودش طغیان کند. این فکر انسان را نجات می‌دهد. هنرمندی که طغیان‌نگر نباشد و دائماً از خودش تعریف کند از خودش جا می‌ماند.»[۱۰]

نظر جواد مجابی در مورد کپی رایتویرایش

بی‌گمان مسئله مالکیت فکری در این مملکت به هیچ وجه مورد استفاده نیست و اعتباری ندارد. بسیاری از آثار خارجی در زمینه موسیقی، سینما و ادبیات مورد تعرض و تجاوز قرار می‌گیرد و کسانی هستند که منافع آن‌ها اقتضا می‌کند که در برابر مصلحت کشور و مصلحت فرهنگی واعتبار و آبروی مملکت مملکت جبهه بگیرند. در صنعت نشر ما ترجمه حرف اول را می‌زند و بعد از آن کتاب‌های مردگان که ناشران با آن‌ها جان می‌گیرند و بعد آثار مؤلفان که این نیز طبیعی است. اما در کشورهای دیگر نویسندگان و پژوهشگران آثار خود را عرضه می‌کنند و بعد از آن است که ترجمه اهمیت دارد. نباید نشر مملکت‌مان را به سمت ترجمه ببریم، تنها به این دلیل که ارزان و سودآور است و کمتر دچار سانسور می‌شود. این کار با موعظه و اخلاق درست نمی‌شود، بلکه باید پایه قانونی داشته باشد. بالاخره یک روز باید به این قرارداد بین‌المللی بپیوندیم که بیش از این ما را دزد و خاطی نپندارند. (گوشه ای از صحبتهای جواد مجابی در همایش مالکیت فکری در کاشان در تاریخ ۹ شهریورماه 1397)[۱۱]

رویدادهای فرهنگیویرایش

کتاب‌شناسیویرایش

شعرویرایش

  • فصلی برای تو (دی ماه ۴۴)[۳۱][۳۲]
  • زوبینی برقلب پاییز (۴۹)[۳۳][۳۴]
  • پرواز در مه (۵۶)
  • بر بام بم (۷۱)
  • سفرهای ملاح رؤیا (۷۲)
  • «پوپکانه» (۷۴)
  • شیدائی‌ها
  • شعرهای من و پوپک (بهار ۷۹)
  • به نسیم صبح فردا
  • کلام غایب
  • خاطرات ماربی یا
  • ترانه‌های مجوسان
  • شاهین این زمستان
  • در گردش بیشه‌های تابستان
  • وطن روی کاغذ
  • شعر امروز خیابان
  • عاشقانه‌های جواد مجابی
  • سوار قطار فردا
  • روز جشن کلمات
  • شعر ۲۶
  • در این اتاق‌ها
  • سر بر خط عاشقی
  • گزینه اشعار جواد مجابی
  • هنوز ای وطن
  • من و پروانه‌ای سفید
  • دری به شاد خوئی (دی ۷۹)
  • سفرهای ملاح رؤیا (۵ کتاب) (۸۱)
  • سال‌های شاعرانه(۳ کتاب) (۸۲)
  • شعر بلند تامل(۴ کتاب) (۸۲)
  • وطن روی کاغذ انتشارات چلچله

طنزویرایش

  • یادداشت‌های آدم پرمدعا (آذر ۴۹)
  • آقای ذوزنقه (آذر ۵۹)
  • یادداشت‌های بدون تاریخ (فروردین ۵۸)
  • شب نگاره‌ها
  • روایت عور
  • جونم واست بگه
  • بغل کردن دنیا
  • عین حبه نبات انتشارات چلچله
  • نیشخند ایرانی (۴ کتاب) (۸۲)

کتاب‌های یادداشت‌های آدم پرمدعا، آقای ذوزنقه، یادداشت‌های بدون تاریخ و شب نگاره‌ها در مجموعه «نیشخند ایرانی» یک جا آمده‌است. این چهار کتاب در سال ۱۳۹۶ به صورت جدا توسط انتشارات به نگار چاپ شده‌است.

پژوهش‌هاویرایش

  • آینه بامداد
  • شناختنامه شاملو
  • سرآمدان هنر نو
  • سخن در حلقه زنجیر
  • شناختنامه ساعدی
  • نگاه کاشف گستاخ
  • شکل نوشتنم هستم
  • نام‌ها بین سکوت و صدا
  • سایه دست
  • دویست نقاش و تندیس گر
  • اردشیر و شباهت‌های ناگزیر
  • شباهت‌های ناگزیر (۵۱)
  • فلزکاری در ایران
  • تصویرگری شاهنامه در ایران
  • تاریخ طنز ادبی ایران
  • پیشگامان نقاشی معاصر ایران (۷۹)
  • مقدمه نقاشی‌های حجت‌الله شکیبا (۷۱)
  • مقدمه یاد سبز (حاجی زاده)(۷۱)
  • مقدمه ایران سرزمین مهر (۷۳)
  • مقدمه نقاشی علی اکبر صادقی(۷۷)
  • مقدمه نقاشی پروانه اعتمادی(۷۷)
  • مقدمه نقاشی علیرضا اسپهبد (۷۷)
  • مقدمه شیرزن‌ها و خورشید خانم ژازه طباطبایی (۷۸)
  • مقدمه آثار پرویز تناولی (۷۸)
  • مقدمه آثار ژازه طباطبایی (۸۲)
  • «نود سال نوآوری در هنر تجسمی ایران» (۹۵)

بعضی از مقدمه‌ها که بر مجموعه آثار نقاشی نوشته شده عبارتند از: مجموعه نقاشی‌های: حجت‌الله شکیبا، قاسم حاجی زاده، پروانه اعتمادی، پرویز تناولی، محمدرضا آتش زاد، احمد وثوق احمدی، ژازه طباطبایی، ایران درودی، بهزاد شیشه گران، علی اکبر صادقی، علیرضا اسپهبد، امین‌الله رضائی، کامبیز درم بخش، احمد وند، نورالدین زرین کلک، اردشیرنامه، صادق بریرانی، میشا شهبازیان و . . . یکی و آن دیگری

داستان کودکانویرایش

  • پسرک چشم آبی (اسفند ۵۱)[۳۵]
  • سیبو و سار کوچولو (۵۵)
  • پنیر بالای درخت (بهار ۵۷)
  • نرگس در آینه
  • کاشکی

صفحه و کاستویرایش

  • نوار صدا و صفحه پسرک چشم آبی (۵۶)
  • نوار شعر بر بام بم (۷۲)

داستان کوتاهویرایش

  • من و ایوب و غروب (۵۱)
  • کتیبه (۵۶)
  • دیوساران (تیر ۵۹)
  • از دل به کاغذ (تابستان ۶۹)
  • قصهٔ روشن (۸۰)
  • باقی قصه‌هایم
  • کتیبه و ایوب (۱۳۸۴) (انتشارات کاروان)

بسیاری از این داستان‌های کوتاه یک بار در مجموعه داستان " از دل به کاغذ " چاپ شده‌است. در ویراست تازه، مجموع داستان‌های کوتاهم در دو مجموعهٔ " کتیبه و ایوب " و" دیوانگان و این باران " گردآمده و در دست انتشاراست.

رمانویرایش

  • شهر بندان (۶۶)
  • شب ملخ (۶۹)
  • مومیایی (۷۲)
  • باغ گمشده (فردوس مشرقی) (۷۲)
  • عبور از باغ قرمز (از قلعه تا سرحد)(۷۲)
  • ج (عبید بازمی‌گردد)(۷۷)
  • برج‌های خاموشی (بنفشه‌های سراشیب) (۷۸)
  • لطفاً دربارهٔ را ببندید (۷۹)
  • در این هوا
  • در این تیمارخانه دنیا (در طویله دنیا)

به دلائلی بعضی رمان‌ها درچاپ بعدی نام متفاوتی یافته‌اند.[نیازمند منبع]

گفتگوویرایش

  • گفتگوی علی شروقی با جواد مجابی درسری تاریخ شفاهی
  • کنار غیب ایستاده‌ام
  • خاطرات نسل آخر (سه مجلد)

نمایش‌نامهویرایش

  • شبح سدوم (بهار ۵۷)
  • روزگار عقل سرخ (۷۸)
  • تابوت سازان
  • دیوانگان بر ساحل
  • ساتگین

فیلمویرایش

شعر فیلمویرایش

فیلم نامهویرایش

  • دیوانگان بر ساحل
  • مهمان کش
  • جنایت پنهان (آماده)

سفرنامهویرایش

  • ای قوم به حج رفته (آبان ۵۹)

شناخت‌نامه و مجموعه مقالاتویرایش

  • شناخت نامه احمد شاملو (۷۷)
  • شناخت نامه ساعدی (۷۸)
  • سخن در حلقهٔ زنجیر (۵۷)
  • سایه دست (تابستان ۷۸)
  • آینه بامداد (بهار ۸۰)

پانویسویرایش

  1. «برگزیده «جایزه شعر خبرنگاران» معرفی شد». ایسنا. ۲۱ اسفند ۱۳۹۵. دریافت‌شده در ۲۸ آگوست ۲۰۱۷.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ کیانوش فرید (۱۲ مه ۲۰۱۶). «انتشار نخستین کتاب تاریخی تحلیلی هنر تجسمی ایران». بی‌بی‌سی فارسی. دریافت‌شده در ۱۲ مه ۲۰۱۶.
  3. «زندگی‌نامه جواد مجابی به نقل از سایت رسمی جواد مجابی». جواد مجابی.
  4. فاضلی، نعمت‌الله (۲۰۰۶Politics of Culture in Iran، London: Routledge
  5. ««روشنفکری پنهان»». رادیو سوئد - رادیوی سوئد. دریافت‌شده در ۱۹ سپتامبر ۲۰۱۱.
  6. «We Speak The Language of Love». Caroun. دریافت‌شده در 30 اکتبر 1999. تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= را بررسی کنید (کمک)
  7. ۷٫۰ ۷٫۱ «زندگی‌نامه جواد مجابی». وبسایت رسمی جواد مجابی. دریافت‌شده در ۲۷ آگوست ۲۰۱۷.
  8. «زندگی‌نامه جواد مجابی». سایت همشهری. دریافت‌شده در ۲۷ آگوست ۲۰۱۷.
  9. «نصب دومین کاشی ماندگار بر سر در منزل جواد مجابی». ایسنا. ۲۰ خرداد ۱۳۹۶. دریافت‌شده در ۲۷ آگوست ۲۰۱۷.
  10. «نگران انتشار انبوه کتاب‌های ضعیف نباشیم». ایبنا. 17 مهرماه 1396. دریافت‌شده در 09 اکتبر 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید=،|تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  11. «کپی‌رایت با موعظه و اخلاق درست نمی‌شود/ روایتی از بحران و امید = خبرگزاری ایلنا». 09 شهریور ماه 1397. دریافت‌شده در 18 سپتامبر 2018. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  12. «سخنان جواد مجابی در جایزه «اووه یونسون»». ایلنا. 3 شهریور ماه 1397. دریافت‌شده در 25 سپتامبر 2018. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  13. «سخنان جواد مجابی در جایزه «اووه یونسون»». ایبنا. 3 شهریور ماه 1397. دریافت‌شده در 25 سپتامبر 2018. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  14. «کپی‌رایت با موعظه و اخلاق درست نمی‌شود/ روایتی از بحران و امید». خبرگزاری ایلنا. 09 شهریور ماه 1397. دریافت‌شده در 18 سپتامبر 2018. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  15. «4 هنرمند نشان‌دار داود رشیدی شدند». ایسنا. 04 شهریورماه 1396. دریافت‌شده در 27 آگوست 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  16. «نخستین سالگرد درگذشت مرحوم داوود رشیدی عصر امروز در تالار اصلی تئاتر شهر برگزار شد». شهردارآنلاین. 04 شهریورماه 1396. دریافت‌شده در 27 آگوست 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  17. «اهداء نشان [[داوود رشیدی]] به دو روزنامه‌نگار و دو هنرمند». تئاترشهر. ۵ شهریور ۱۳۹۶. دریافت‌شده در ۲۷ آگوست ۲۰۱۷. تداخل پیوند خارجی و ویکی‌پیوند (کمک)
  18. «گزارشی از دومین دوره اهدای نشان داود رشیدی = خبرگزاری ایران آنلاین». 09 شهریور ماه 1397. دریافت‌شده در 18 سپتامبر 2018. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  19. «مستند پسرک چشم آبی/ با حضور جواد مجابی و هنرمندان و نویسندگان». مؤسسه فرهنگی هنری آپارتمان. 12 مردادماه 1396. دریافت‌شده در 27 آگوست 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  20. «نمایش [[مستند]] جواد مجابی در مؤسسه آپ آرت مان». هنرآنلاین. 11 مردادماه 1396. دریافت‌شده در 27 آگوست 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک); تداخل پیوند خارجی و ویکی‌پیوند (کمک)
  21. «محمود دولت‌آبادی: در ازای نوشتن هرگز چیزی نخواسته‌ام». بخش فارسی رادیو دویچوله. 06 آگوست 2017. دریافت‌شده در 27 آگوست 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  22. «جشن تولد 77 سالگی محمود دولت‌آبادی». پارس نیوز. 11 مردادماه 1396. دریافت‌شده در 27 آگوست 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  23. «نشان شوالیه به «محمدرضا شجریان» اهدا شد». موسیقی ایرانیان. 03 تیرماه 1393. دریافت‌شده در 27 آگوست 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  24. «کامبیز درمبخش شوالیه ایران شد. / اولین نشان شوالیه برای جامعه تجسمی». هنرآنلاین. ۵ آذر ۱۳۹۳. دریافت‌شده در ۲۷ آگوست ۲۰۱۷.
  25. «مجابی در افتتاحیه نمایشگاه امیر محمد قاسمی زاده». کانال رسمی جواد مجابی در آپارات. 14 شهریور ماه 1396. دریافت‌شده در 12 سپتامبر 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  26. «افتتاح نمایشگاه نقاشی و مجسمه امیرمحمد قاسمی زاده». فرصت نت. 15 شهریورماه 1396. دریافت‌شده در 12 سپتامبر 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  27. «افتتاح نمایشگاه نقاشی و مجسمه امیرمحمد قاسمی زاده». سایت رسمی جواد مجابی. 15 شهریورماه 1396. دریافت‌شده در 12 سپتامبر 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  28. «بازدید دولت‌آبادی و مجابی از پروژه بازسازی خانه موزه سیمین و جلال». هنرآنلاین. 01 آبان ماه 1396. دریافت‌شده در 28 اکتبر 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  29. «فقط صلح، آرامش، زیبایی و انسانیت برای ما لازم است». سایت رسمی جواد مجابی. 25 مهرماه 1396. دریافت‌شده در 28 اکتبر 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  30. «فقط صلح، آرامش، زیبایی و انسانیت برای ما لازم است». ایلنا. 25 مهرماه 1396. دریافت‌شده در 28 اکتبر 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  31. «جواد مجابی: فصلی برای تو». Caroun. دریافت‌شده در ۲۷ آگوست ۲۰۱۷.
  32. «فصلی برای تو». سایت رسمی جواد مجابی. دریافت‌شده در ۲۷ آگوست ۲۰۱۷.
  33. «زوبینی بر قلب پاییز». سایت رسمی جواد مجابی. دریافت‌شده در ۲۷ آگوست ۲۰۱۷.
  34. «مجابی: استفاده از آثار نویسندگان پیشرو از ضروریات تألیف کتاب‌های درسی است/طبقه متوسط به آثار غیر اصیل توجه ندارند». ایبنا. 01 مهر ماه 1393. دریافت‌شده در 27 آگوست 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  35. «از «پسرک چشم آبی» رونمایی می‌شود». ایسنا. ۱۸ آبان ۱۳۹۵. دریافت‌شده در ۲۹ آگوست ۲۰۱۷.
  36. «مجابی: از مالیخولیایی که هزار سال شعر ما را به ستایش روح محدود کرده بود رها شده‌ایم». ایبنا. 12 خردادماه 1395. دریافت‌شده در 02 سپتامبر 2017. تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید=،|تاریخ= را بررسی کنید (کمک)

پیوند به بیرونویرایش