سید حسن شریعتمداری

سیاست‌مدار ایرانی
(تغییرمسیر از حسن شریعتمداری)

حسن شریعتمداری (زادهٔ ۱۳۲۶ تبریز[۱]) روزنامه‌نگار و فعال سیاسی ایرانی مقیم آلمان است، که بعنوان یکی از اعضای اتحاد جمهوریخواهان ایران فعالیت می‌کند. او فرزند ارشد سید کاظم شریعتمداری است.[۲]

حسن شریعتمداری
Hassan Shariatmadari.png
زادهٔ۲۶ مهٔ ۱۹۴۷ ‏(۷۳ سال)
تبریز، ایران
محل تحصیلدانشگاه صنعتی شریف
دانشگاه تهران
پیشهروزنامه‌نگار
فعال سیاسی
حزب سیاسیاتحاد جمهوری‌خواهان ایران (۲۰۰۴–تاکنون)
حزب جمهوری خلق مسلمان ایران (۱۹۷۹–۱۹۸۰)

وی دانش‌آموخته کارشناسی ارشد فیزیک از دانشگاه صنعتی شریف (آریامهر سابق) و نیز کارشناسی ارشد حقوق از دانشگاه تهران است.[۳] شریعتمداری از مخالفان نظام جمهوری اسلامی ایران محسوب می‌شود.

زندگی‌نامهویرایش

سید حسن شریعتمداری در سال ۱۳۲۶ در شهر تبریز زاده شد. پدرش سید محمدکاظم شریعتمداری؛ از مراجع شیعه بود. او دارای دو مدرک کارشناسی ارشد، یکی در فیزیک هسته ای از دانشگاه صنعتی شریف (آریامهر سابق) و دیگری در حقوق خصوصی از دانشگاه تهران است. به موازات تحصیلات دانشگاهی، او به تحصیل فلسفه و الهیات در حوزه علمیه قم پرداخته و تا مقطع حجهٔ الاسلام پیش رفته و با فقه اسلامی آشنایی دارد. حسن شریعتمداری دارای سه فرزند است و هم‌اکنون در شهر هامبورگ در آلمان زندگی می‌کند.[۴]

پیش از انقلابویرایش

حسن شریعتمداری در طول سال‌های ۱۳۵۱ تا ۱۳۵۸ به عنوان مدیر بیمارستان سهامیه در قم، رئیس بخش انتشارات بنیاد آیت‌الله شریعتمداری و نیز سردبیر ماهنامه‌های «پیام شادی» و «نسل نو»، که مجلاتی برای کودکان و جوانان بودند، فعالیت کرده‌است و همزمان در همان سال (۱۳۵۸) حزب جمهوری اسلامی خلق مسلمان را بنیان نهاد و در ارتباط مستقیم با گروه‌های اخوان المسلمین بوده‌است.

در دوران پهلوی دوم، حامی مواضع پدرش بود. پس از حوادث پانزدهم خرداد ۱۳۴۲، زمانیکه روح ا… خمینی با حضور نیروهای فدائیان اسلام و انقلابیون یک حرکت مؤثر در بیداری مردم ایران نمود، طبق قوانین قضایی باید از سوی دادگاه نظامی کشور محاکمه که حکم خمینی قطعاً اعدام صادر می‌گردید؛ که محبوبیت آیت ا… خمینی و ترس رژیم باعث گردید این اتفاق روی ندهد. پدر وی همراه با آیت ا… گلپایگانی و آیت ا… خمینی یکی از مخالفان سرسخت تمام مفاد انقلاب سفید شاه و مردم بودند. همچنین نسبت به حق رای زنان و اصلاحات ارضی دست به اعتراضات گسترده عمومی جهت مبارزه با اهداف شاه ایران زدند. سید حسن شریعتمداری کماکان این موارد را بخشی از افتخارات مبارزاتی خود و پدرش می‌داند.

پس از انقلابویرایش

حسن شریعتمداری یکی از بنیان‌گذاران حزب جمهوری خلق مسلمان ایران در سال ۱۳۵۸ بود. این جنبش فعالیت ش را در داخل ایران، (با تمرکز بر آذربایجان) و تشکیل نیروهای مسلح حافظ منافع انقلاب آغاز نمود. پس از سرکوب شدید اکثر احزاب توسط سپاه پاسداران، حزب منحل و عضویت در آن، ممنوع اعلام شد. پس از چندی نیز شریعتمداری مجبور به ترک ایران شد. او در مصاحبه‌ای که با صدای آمریکا داشته‌است، عنوان می‌کند:

ماه‌های آغازین وقوع انقلاب ۱۳۵۷، سران جمهوری اسلامی در صدد تقلید از نظام‌های تک‌حزبی کمونیستی بودند و می‌خواستند که با استفاده از نفوذ آیت‌الله خمینی در بین توده مردم ایران، کشور را تک‌حزبی کنند.

به گفته شریعتمداری هدف اصلی تشکیل حزب جمهوری اسلامی خلق مسلمان ایران، همگام سازی با سیاست‌های جدید حکومت و ایجاد نظم امنیت و فعالیت‌های سیاسی در این حزب نو پا بوده‌است.

ائتلاف‌های خارج از ایرانویرایش

حسن شریعتمداری در سال ۱۳۶۲ به همکاری با گروه‌های مختلف ملی و چپ‌های میانه پرداخت، تا بتوانند طیف وسیعی از نیروهای سکولار را تحت یک چتر سیاسی مشترک، متحد کنند. این همکاری منجر به تأسیس حزب چپ میانه «جمهوری خواهان ملی ایران» شد.

او همچنین از مؤسسین اتحاد جمهوری خواهان ایران در سال ۱۳۸۲ است.[۵]

شورای مدیریت دوران‌گذارویرایش

شهریور ۱۳۹۷ شریعتمداری در سخنرانی خود در ششمین کنگره سکولار دموکرات‌های ایران، پیشنهاد تشکیل «شورای مدیریت دوران گذار» را مطرح کرد. شورایی که هدف آن هدایت اعتراضات و اعتصابات مردم ایران به سمت گذار مسالمت‌آمیز از رژیم حاکم بیان شده‌است. ترکیب این شورا شامل جمهوری‌خواهان، مشروطه‌خواهان و فدرال‌خواهان است.

مخالفت با نظام جمهوری اسلامیویرایش

او از جمله ۱۵ فعال سیاسی و مدنی بود که در بهمن ۱۳۹۶ با تأکید بر «اصلاح‌ناپذیری» نظام جمهوری اسلامی ایران خواستار برگزاری همه‌پرسی تحت نظارت سازمان ملل متحد برای «گذار مسالمت‌آمیز» از حکومت فعلی «به یک دموکراسی سکولار پارلمانی» شد.[۶]

منابعویرایش

  1. «آیت الله شریعتمداری خواستار تعدیل شاه بود نه تغییر رژیم و انقلاب». انجمن مطالعات تاریخ شفاهی ایران (برلین).
  2. "Archived copy". Archived from the original on January 11, 2011. Retrieved February 11, 2011.
  3. "Free and Fair Elections as a Strategy for Transitioning from Dictatorship to Democracy". Tavaana. Archived from the original on 4 September 2014. Retrieved 3 September 2014.
  4. «نظارت بین‌المللی برای مقابله با رای‌سازی حکومت»، ایران امروز، ۱۶ فوریه ۲۰۰۹ بازیابی‌شده در ۳۰ مارس ۲۰۰۹.
  5. «گفتگو با حسن شریعتمداری». Tavaana. دریافت‌شده در ۲۰۱۷-۰۵-۱۸.
  6. «۱۵ فعال سیاسی و مدنی ایرانی خواستار برگزاری همه‌پرسی تحت نظارت سازمان ملل شدند». رادیو فردا. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۹-۰۶.