سیانوباکتر

شاخه‌ای از باکتری
(تغییرمسیر از سیانوباکتری)
Cyanobacteria
20100422 235222 Cyanobacteria.jpg
Oscillatoria sp
آرایه‌شناسی
حوزه: باکتری
شاخه: Cyanobacteria

سیانوباکتری‌ها را همچنین به عنوان جلبک‌های فیروزه ای، باکتری‌های فیروزه‌ای یا سیانوفیتها می‌شناسند. سیانوباکتری‌ها اتوتروف بوده و برای تولید مواد غذایی نیاز به نور و آب دارند. آن‌ها بی‌هوازی هستند یعنی نیازی به اکسیژن ندارند. در زمان پیدایش این باکتری‌ها اکسیژن در جو زمین وجود نداشت. آن‌ها دارای کلروفیل هستند و فتوسنتز می‌کنند. اغلب آن‌ها متحرکند. سیانوباکتری­‌ها قدیمی ­ترین پروکاریوت­های فتوسنتز­کننده روی زمین می‌باشند. این میکروارگانیسم­‌ها به‌طور گسترده­ای در خاک­های طبیعی، آب­های شیرین و زیستگاه­های دریایی توزیع شده ­اند و دارای تنوع مورفولوژیکی قابل ملاحظه ­ای می‌باشند. تاریخچه تکاملی طولانی این میکروارگانیسم ­ها به صورت قابل توجه­ ای گواهی بر موفقیت سیانوباکتری­ها برای زنده ماندن در زیستگاه­های متعدد و قدرت تحمل اکولوژیکی بالای آن‌ها می­باشد. علاوه­ براین، سیانوباکتری­ها با یک قدرت تحمل اکولوژیکی بالا با دما، نور، شوری، رطوبت، شرایط قلیایی توسعه یافته­ اند و دارای بسیاری از خصوصیات و سازگاری ­ها می‌باشند که توزیع گسترده و موفقیت آن‌ها در بقا را توضیح می ­دهد. اصطلاح «متابولیسم سیال یا لغزنده»، کوتاه‌ترین و در عین حال گویاترین توجیهی است که برای این گستردگی به کار می‌رود. نوعی انعطاف‌پذیری متابولیک که شاید منحصر به فرد باشد و تنها در مورد زیستگاه‌ها صدق نمی‌کند. هنوز مکانیسم خوگیری و سازگاری‌های خاص سیانوباکتری‌ها به شرایط محیطی و سیالیت‌هایی که به عنوان مثال در تغییر آرایش سیستم‌های فتوسنتزی و رنگیزه‌های این موجودات در مواجهه با تغییرات سریع شرایط محیطی به وقوع می‌پیوندد برای صاحبنظران روشن نیست. طبقه‌بندی تاکسونومیک سیانوباکتری­ها بسیار پیچیده است. سیانوباکتری ­ها در گذشته تنها بر­اساس صفات مورفولوژی­ و بر طبق کدهای بین‌المللی­ نام­گذاری ­گیاهی (ICBN) طبقه­ بندی می­شدند. این طبقه ­بندی که تنها بر اساس خصوصیات موفولوژیکی می­باشد، با وجود این واقعیت که موفولوژی سیانوباکتری­ها در مقایسه با بسیاری از میکروب ­های پروکاریوتی پیچیده است و صفات مورفولوژیک در پاسخ به شرایط زیست‌محیطی مختلف تغییر پذیرند، لزوماً نمی­تواند یک طبقه‌بندی فیلوژنتیکی معتبر باشد. از سوی دیگرسیانوباکتری­ها هچنین بر­اساس کدهای بین­ المللی نام­گذاری پروکاریوتی (ICNP) نیز طبقه‌بندی شده‌اند. امروزه این طبقه‌بندی براساس روش‌های مولکولی و خصوصیات فنوتیپی، شموتیپی و ژنوتیپی یک کشت­خالص از سیانوباکتری­ها می­باشد که به اصطلاح ­روش­ پلی ­فازیک نامیده می­شود. ترکیب طبقه­ بندی مورفولوژکی گذشته و طبقه ­بندی بر­اساس روش­های مولکولی به منظور دستیابی به کلیدهای شناسایی معتبر یک چالش مهم برای زیست ­شناسان محسوب می­شود، با­این­ حال، تلاش برای متحد ساختن این دو سیستم طبقه ­بندی همچنان ادامه دارد. در حال حاضر سیستم نام­گذاری باکتریولوژیکی سیانوباکتری­ها به‌طور گسترده­ای پذیرفته شده‌است.

منابعویرایش