مارتین اسکورسیزی

فیلم‌ساز آمریکایی
(تغییرمسیر از مارتین اسکورسیسی)

مارتین چارلز اسکورسیزی (انگلیسی: Martin Charles Scorsese؛ زادهٔ ۱۷ نوامبر ۱۹۴۲) فیلم‌ساز آمریکایی است. وی یکی از چهره‌های مهم دورهٔ هالیوود نو است و به‌عنوان یکی از بزرگترین و تأثیرگذارترین کارگردانان تاریخ فیلم در نظر گرفته می‌شود. مجموعهٔ آثار اسکورسیزی مضامین گوناگونی مانند هویت ایتالیایی-آمریکایی، مفاهیم کاتولیک گناه و رستگاری،[۲] ایمان،[۳] شاه نر، هیچ‌انگاری،[۴] جنایت و فرقه‌گرایی را دربردارد. بسیاری از فیلم‌های او به دلیل به تصویر کشیدن خشونت و به‌کاربردن آزادانهٔ ناسزاگویی شهرت دارند. اسکورسیزی با تأسیس سازمان غیرانتفاعی بنیاد فیلم در سال ۱۹۹۰، زندگی خود را وقف حفظ و مرمت فیلم کرده‌است. وی علاوه بر این، بنیاد جهانی سینما در سال ۲۰۰۷ و پروژه میراث فیلم آفریقا در سال ۲۰۱۷ را تأسیس کرده‌است.[۵]

مارتین اسکورسیزی
Martin Scorsese Berlinale 2010 (cropped2).jpg
اسکورسیزی در سال ۲۰۱۰
نام در زمان تولدمارتین چارلز اسکورسیزی[۱]
زادهٔ۱۷ نوامبر ۱۹۴۲ ‏(۷۸ سال)
نیویورک، ایالات متحده
شهروندیایالات متحده
ایتالیا
تحصیلاتدانشگاه نیویورک (بی‌ای، ام‌اف‌ای)
پیشه
  • کارگردان فیلم
  • تهیه‌کنندهٔ فیلم
  • فیلم‌نامه‌نویس
  • بازیگر
سال‌های فعالیت۱۹۶۲–اکنون
همسر(ها)
فرزندان۳، از جمله دومنیکا کامرون-اسکورسیزی
والدین

اسکورسیزی در دانشگاه نیویورک تحصیل کرد و در سال ۱۹۶۴ لیسانس ادبیات انگلیسی خود را از آن‌جا دریافت کرد. او در سال ۱۹۶۸ مدرک کارشناسی ارشد هنرهای زیبا در فیلم را از دانشکده مدرسه هنر تیش دریافت کرد.[۶] در سال ۱۹۶۷، نخستین فیلم بلند او، چه کسی در اتاقم را می‌زند، منتشر شد و در جشنواره فیلم شیکاگو به نمایش درآمد. در آن‌جا راجر ایبرت، منتقد سینما، این فیلم را دید و آن را «تداعی شگفت‌انگیز از زندگی شهری آمریکا، اعلام آمدن یک کارگردان نویافتهٔ مهم» توصیف کرد.[۷] یکی از مربیان اسکورسیزی جان کاساوتیس بود، که سبک پرحرفی و بداهه‌گویی او تأثیر فراوانی بر فیلم‌نامه‌ها و کارهای ساخته‌شدهٔ اسکورسیزی داشت و به او گفته بود «در مورد آنچه می‌دانی فیلم بساز». اسکورسیزی در حین تحصیل در دانشگاه نیویورک با کارگردان، مایکل ودلی، ملاقات کرد و دوست صمیمی یک‌دیگر شدند. آن‌ها هر دو علاقه زیادی به موسیقی راک داشتند و ایده مستندسازی درمورد کنسرتی راک را ارائه کردند که در نهایت مستند وودستاک (۱۹۷۰) را ساختند که برندهٔ جایزهٔ اسکار شد. اسکورسیزی دستیار کارگردان و تدوین‌گر این مستند بود.[۸] اسکورسیزی در سال ۱۹۷۱ به هالیوود نقل مکان کرد و در آن‌جا با تعدادی از کارگردانان جوان از جمله استیون اسپیلبرگ، فرانسیس فورد کوپولا، برایان دی پالما و جرج لوکاس کار کرد.[۹] او سپس فیلم‌های باکسکار برتا (۱۹۷۲) و خیابان‌های پایین شهر (۱۹۷۳) را کارگردانی کرد.

او در کارنامهٔ خود سابقهٔ فیلم‌سازی با همکاری‌های مکرر بازیگران و تکنسین‌های فیلم دارد؛ مانند نه فیلمی که در آن با رابرت دنیرو همکاری کرده‌است. فیلم‌های او با دنیرو عبارتند از تریلر روان‌شناختی راننده تاکسی (۱۹۷۶)، درام ورزشی زندگی‌نامه‌ای گاو خشمگین (۱۹۸۰)، کمدی سیاه سلطان کمدی (۱۹۸۲)، درام موزیکال نیویورک، نیویورک (۱۹۷۷)، تریلر روان‌شناختی تنگه وحشت (۱۹۹۱) و فیلم‌های جنایی خیابان‌های پایین شهر (۱۹۷۳)، رفقای خوب (۱۹۹۰)، کازینو (۱۹۹۵) و مرد ایرلندی (۲۰۱۹).[۱۰] همکاری‌های اسکورسیزی با لئوناردو دی‌کاپریو نیز مورد توجه است. او پنج فیلم دی‌کاپریو را کارگردانی کرده‌است: حماسی تاریخی دارودسته‌های نیویورکی (۲۰۰۲)، نقش هوارد هیوز در فیلم زندگی‌نامه‌ای هوانورد (۲۰۰۴) تریلر جنایی رفتگان (۲۰۰۶)، تریلر روان‌شناختی جزیره شاتر (۲۰۱۰) و کمدی سیاه گرگ وال استریت (۲۰۱۳). فیلم رفتگان برندهٔ جوایز اسکار برای بهترین کارگردانی و بهترین فیلم شده‌است. اسکورسیزی همچنین به دلیل همکاری طولانی مدت خود با تدوین‌گر فیلم تلما شونمیکر معروف است. او تمام فیلم‌های اسکورسیزی را با نخستین فیلم چه کسی در اتاقم را می‌زند (۱۹۶۷) و سپس گاو خشمگین تدوین کرده‌است. از دیگر کارهای سینمایی اسکورسیزی می‌توان به کمدی سیاه پس از ساعات اداری (۱۹۸۵)، درام عاشقانه عصر معصومیت (۱۹۹۳)، درام ماجراجویی هوگو (۲۰۱۱) و حماسی مذهبی‌های آخرین وسوسه مسیح (۱۹۸۸)، کوندان (۱۹۹۷) و سکوت اشاره کرد.

فیلم‌های اسکورسیزی هموارهٔ با استقبال منتقدان روبرو شده‌اند. او با ۱۲ نامزدی بهترین کارگردانی از اسکار، نامزدشده‌ترین کارگردان زنده و به‌طور کلی دومین شخص نامزدشده پس ویلیام وایلر است. در سال ۲۰۰۷، جایزه مرکز کندی از سوی مرکز هنرهای نمایشی جان اف کندی به‌دلیل نفوذش در فرهنگ آمریکایی به او اهدا شد و پنج فیلم او از سوی کتابخانه کنگره که «از نظر فرهنگی، تاریخی یا زیباشناختی قابل توجه‌است» در فهرست ملی ثبت فیلم ثبت شده‌است.[۱۱] در سال ۲۰۰۳ ستاره‌ای با نام او در پیاده‌روی مشاهیر هالیوود ثبت شد.[۱۲] او همچنین در سال ۲۰۱۲ جایزهٔ بفتا فلوشیپ را دریافت کرد.[۱۳] اسکورسیزی برای مشارکت خود در سینما جایزهٔ یک عمر دستاورد هنری بنیاد فیلم آمریکا را دریافت کرد و علاوه بر این برندهٔ یک جایزهٔ اسکار، یک جایزهٔ نخل طلا، یک جایزهٔ بهترین کارگردان جشنواره کن، یک شیر نقره‌ای، یک جایزهٔ گرمی، سه جایزهٔ امی ساعات پربیننده، سه جایزهٔ گلدن گلوب، سه جایزهٔ بفتا و دو جایزهٔ انجمن کارگردانان آمریکا شده‌است. اسکورسیزی همچنین برای کار در تلویزیون، از جمله کارگردانی قسمت‌های آزمایشی سریال امپراتوری بوردواک و واینل از شبکهٔ اچ‌بی‌او مشهور است. او به‌عنوان یکی از طرفداران موسیقی راک، چندین مستند در این زمینه از جمله وودستاک (۱۹۷۰)، آخرین والس (۱۹۷۸) و راهی به خانه نیست (۲۰۰۵) را تدوین و کارگردانی کرده‌است.

فیلم‌شناسی

از سال ۲۰۱۹، اسکورسیزی ۲۵ فیلم کامل و ۱۶ فیلم مستند کامل را کارگردانی کرده‌است.

فیلم‌های کارگردانی‌شده
سال عنوان توزیع‌کننده
۱۹۶۷ چه کسی در اتاقم را می‌زند همکاران جوزف برنر
۱۹۷۲ Boxcar Bertha آمریکن اینترنشنال پیکچرز
۱۹۷۳ خیابان‌های پایین شهر برادران وارنر
۱۹۷۴ آلیس دیگر اینجا زندگی نمی‌کند
۱۹۷۶ راننده تاکسی کلمبیا پیکچرز
۱۹۷۷ نیویورک، نیویورک یونایتد آرتیستس
۱۹۸۰ گاو خشمگین
۱۹۸۲ سلطان کمدی استودیو قرن بیستم
۱۹۸۵ پس از ساعات اداری برادران وارنر
۱۹۸۶ رنگ پول والت دیزنی پیکچرز
۱۹۸۸ آخرین وسوسه مسیح یونیورسال پیکچرز
۱۹۹۰ رفقای خوب برادران وارنر
۱۹۹۱ تنگه وحشت یونیورسال پیکچرز
۱۹۹۳ عصر معصومیت کلمبیا پیکچرز
۱۹۹۵ کازینو یونیورسال پیکچرز
۱۹۹۷ کوندان بونا ویستا دیستربیوشن
۱۹۹۹ احیای مردگان پارامونت پیکچرز / بونا ویستا دیستربیوشن
۲۰۰۲ دارودسته‌های نیویورکی بونا ویستا دیستربیوشن / میرامکس
۲۰۰۴ هوانورد برادران وارنر پیکچرز / میرامکس
۲۰۰۶ رفتگان برادران وارنر پیکچرز
۲۰۱۰ جزیره شاتر پارامونت پیکچرز
۲۰۱۱ هوگو
۲۰۱۳ گرگ وال استریت
۲۰۱۶ سکوت
۲۰۱۹ مرد ایرلندی نتفلیکس
TBA قاتل‌های فلاور مون پارامونت پیکچرز / اپل تی‌وی پلاس

بازیگران اسکورسیزی

اسکورسیزی معمولاً از بازیگرانی که قبلاً در فیلم‌هایش شرکت کرده‌اند استفاده می‌کند. به همین صورت ۹ فیلم با حضور رابرت دنیرو ساخته‌است. بعد از شروع قرن بیست و یکم اسکورسیزی از بازیگر جوان‌تری، لئوناردو دی‌کاپریو، در فیلم‌هایش استفاده کرد؛ که حاصل این همکاری ۵ فیلم تا به امروز است. این همکاری به عنوان یکی از بهترین و شورانگیزترین همکاری‌های سینمای معاصر به‌شمار می‌آید.

بازیگر چه کسی در می‌زند؟ (1968) برتای بوکسور (1972) خیابان‌های پایین شهر (۱۹۷۳) آلیس دیگر اینجا زندگی نمی‌کند (۱۹۷۴) راننده تاکسی (۱۹۷۶) نیویورک، نیویورک (۱۹۷۷) گاو خشمگین (۱۹۸۰) سلطان کمدی (۱۹۸۳) پس از ساعات اداری (۱۹۸۵) رنگ پول (۱۹۸۶) آخرین وسوسه مسیح (۱۹۸۸) رفقای خوب (۱۹۹۰) تنگه وحشت (۱۹۹۱) عصر معصومیت (۱۹۹۳) کازینو (۱۹۹۵) احیای مردگان (۱۹۹۹) دار و دسته‌های نیویورکی (۲۰۰۲) هوانورد (۲۰۰۴) جدامانده (۲۰۰۶) جزیره شاتر (۲۰۱۰) هوگو (۲۰۱۱) گرگ وال استریت (۲۰۱۳) مرد ایرلندی (۲۰۱۹)
دیان ابوت  N  N  N
فرانک آدونیس  N  N  N
ویکتور آرگو  N  N  N  N  N
الک بالدوین  N  N
پیتر برلینگ  N  N
ورنا بلوم  N  N
دیوید کارادین  N  N
ویلم دفو  N  N
دانیل دی-لوئیس  N  N
رابرت دنیرو  N  N  N  N  N  N  N  N  N
لئوناردو دی‌کاپریو  N  N  N  N  N
ایلیانا داگلاس  N  N  N
جودی فاستر  N  N
پالول هرمن  N  N  N  N
ادوارد هرمن  N  N
باربارا هرشی  N  N
مری بت هرت  N  N
هاروی کایتل  N  N  N  N  N  N
بن کینگزلی  N  N
جود لا  N  N
جی. سی. مک‌کنزی  N  N  N
جرج ممولی  N  N
دیک میلر  N  N
ماری موستون  N  N  N  N  N
امیلی مورتیمر  N  N
هری نورث‌آپ  N  N  N  N  N  N
جو پشی  N  N  N  N
بری پریموس  N  N
جان سی ریلی  N  N
کاترین اسکورسیزی

(مادر)

 N  N  N  N  N  N  N
چارلز اسکورسیزی

(پدر)

 N  N  N  N  N  N  N
فرانک سیورو  N  N  N
جان تورتورو  N  N
فرانک وینسنت  N  N  N
آل پاچینو  N
ری وینستون  N  N

[۱۴][۱۵]

جوایز

 
ستاره مارتین اسکورسیزی در بلوار هالیوود
 
در۶۵مین جایزه سالانه جایزه پیبادی
  • ۲۰۱۴ - نامزد اسکار کارگردانی برای فیلم گرگ وال استریت
  • ۲۰۱۴ - نامزد اسکار برای بهترین فیلم گرگ وال استریت
  • ۲۰۱۴ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی جشنواره بفتا برای فیلم گرگ وال استریت
  • ۲۰۱۴ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی اتحادیه انجمن کارگردانان آمریکا برای فیلم گرگ وال استریت
  • ۲۰۱۲ - نامزد اسکار کارگردانی برای فیلم هوگو
  • ۲۰۱۲ - نامزد اسکار برای بهترین فیلم هوگو
  • ۲۰۱۲ - برنده جایزه گلدن گلوب بهترین کارگردانی برای فیلم هوگو
  • ۲۰۱۲ - برنده جایزه افتخاری بافتا برای یک عمر دستاورد هنری
  • ۲۰۱۲ - نامزد جایزه بهترین مستند جشنواره بفتا برای مستند جرج هریسون
  • ۲۰۱۲ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی جشنواره بفتا برای فیلم هوگو
  • ۲۰۱۲ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی اتحادیه انجمن کارگردانان آمریکا برای فیلم هوگو
  • ۲۰۱۲ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی اتحادیه انجمن کارگردانان آمریکا برای مستند جرج هریسون
  • ۲۰۱۱ - برنده جایزه بهترین کارگردان درام تلویزیونی در مراسم امی برای سریال امپراتوری تبهکاران
  • ۲۰۱۱ - نامزد جایزه بهترین سریال درام تلویزیونی در مراسم امی برای سریال امپراتوری تبهکاران
  • ۲۰۱۱ - برنده جایزه بهترین کارگردانی تلویزیونی اتحادیه انجمن کارگردانان آمریکا برای سریال امپراتوری تبهکاران
  • ۲۰۱۱ - نامزد جایزه بهترین سریال بین‌المللی و جهانی تلویزیون در جشنواره بافتا برای سریال امپراتوری تبهکاران
  • ۲۰۱۰ - برنده جایزه بهترین برنامه تلویزیونی در انستیتو فیلم آمریکا برای سریال امپراتوری تبهکاران
  • ۲۰۰۹ - برنده جایزه افتخاری گلدن گلوب سیسیل بی دومیل برای یک عمر دستاورد هنری
  • ۲۰۰۷ - برنده اسکار بهترین کارگردانی برای فیلم رفتگان
  • ۲۰۰۷ - برنده جایزه گلدن گلوب بهترین کارگردانی برای فیلم رفتگان
  • ۲۰۰۷ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی جشنواره بفتا برای فیلم رفتگان
  • ۲۰۰۷ - برنده جایزه بهترین کارگردانی اتحادیه انجمن کارگردانان آمریکا برای فیلم رفتگان
  • ۲۰۰۶ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی تلویزیونی جشنواره بفتا برای مستند فیلم راهی به خانه نیست: باب دیلان
  • ۲۰۰۵ - نامزد اسکار کارگردانی برای فیلم هوانورد
  • ۲۰۰۵ - نامزد جایزه گلدن گلوب بهترین کارگردانی برای فیلم هوانورد
  • ۲۰۰۵ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی جشنواره بفتا برای فیلم هوانورد
  • ۲۰۰۵ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی اتحادیه انجمن کارگردانان آمریکا برای فیلم هوانورد
  • ۲۰۰۳ - نامزد اسکار کارگردانی برای فیلم دار و دسته‌های نیویورکی
  • ۲۰۰۳ - برنده جایزه گلدن گلوب بهترین کارگردانی برای فیلم دار و دسته‌های نیویورکی
  • ۲۰۰۳ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی جشنواره بفتا برای فیلم دار و دسته‌های نیویورکی
  • ۲۰۰۳ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی اتحادیه انجمن کارگردانان آمریکا برای فیلم دار و دسته‌های نیویورکی
  • ۲۰۰۳ - برنده جایزه افتخاری بهترین کارگردانی اتحادیه انجمن کارگردانان آمریکا برای یک عمر دستاورد هنری
  • ۱۹۹۶ - نامزد جایزه گلدن گلوب بهترین کارگردانی برای فیلم کازینو
  • ۱۹۹۴ - نامزد اسکار فیلم‌نامه اقتباسی برای فیلم عصر معصومیت به همراه جی کوکس
  • ۱۹۹۴ - نامزد جایزه گلدن گلوب بهترین کارگردانی برای فیلم عصر معصومیت
  • ۱۹۹۴ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی اتحادیه انجمن کارگردانان آمریکا برای فیلم عصر معصومیت
  • ۱۹۹۲ - نامزد خرس طلای جشنواره برلین برای فیلم تنگه وحشت
  • ۱۹۹۱ - نامزد اسکار کارگردانی برای فیلم رفقای خوب
  • ۱۹۹۱ - نامزد اسکار فیلم‌نامه اقتباسی برای فیلم رفقای خوب به همراه نیکولاس پیلگی
  • ۱۹۹۱ - نامزد جایزه گلدن گلوب بهترین کارگردانی برای فیلم رفقای خوب
  • ۱۹۹۱ - نامزد جایزه گلدن گلوب بهترین فیلم‌نامه اقتباسی برای فیلم رفقای خوب به همراه نیکولاس پیلگی
  • ۱۹۹۱ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی اتحادیه انجمن کارگردانان آمریکا برای فیلم رفقای خوب
  • ۱۹۹۱ - نامزد جایزه بهترین فیلم‌نامه اقتباسی اتحادیه انجمن نویسندگان و فیلم‌نامه نویسان آمریکا برای فیلم رفقای خوب به همراه نیکولاس پیلگی
  • ۱۹۹۱ - برنده جایزه بهترین فیلم‌نامه اقتباسی جشنواره بفتا برای فیلم رفقای خوب به همراه نیکولاس پیلگی
  • ۱۹۹۱ - برنده جایزه بهترین فیلم جشنواره بفتا برای فیلم رفقای خوب
  • ۱۹۹۱ - برنده جایزه بهترین کارگردانی جشنواره بفتا برای فیلم رفقای خوب
  • ۱۹۹۰ - برنده جایزه شیر نقره‌ای جشنواره ونیز برای کارگردانی فیلم رفقای خوب
  • ۱۹۸۹ - نامزد اسکار کارگردانی برای فیلم آخرین وسوسه مسیح
  • ۱۹۸۵ - برنده بهترین کارگردانی جشنواره کن برای فیلم بعد از ساعت‌ها
  • ۱۹۸۵ - نامزد نخل طلای جشنواره کن برای فیلم بعد از ساعت‌ها
  • ۱۹۸۴ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی جشنواره بفتا برای فیلم سلطان کمدی
  • ۱۹۸۳ - نامزد نخل طلای جشنواره کن برای فیلم سلطان کمدی
  • ۱۹۸۱ - نامزد اسکار کارگردانی برای فیلم گاو خشمگین
  • ۱۹۸۱ - نامزد جایزه گلدن گلوب بهترین کارگردانی برای فیلم گاو خشمگین
  • ۱۹۸۱ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی جشنواره بفتا برای فیلم گاو خشمگین
  • ۱۹۸۱ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی اتحادیه انجمن کارگردانان برای فیلم گاو خشمگین
  • ۱۹۷۷ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی جشنواره بفتا برای فیلم راننده تاکسی
  • ۱۹۷۷ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی اتحادیه انجمن کارگردانان آمریکا برای فیلم راننده تاکسی (فیلم ۱۹۷۶ میلادی)
  • ۱۹۷۶ - نامزد جایزه بهترین کارگردانی جشنواره بفتا برای فیلم آلیس دیگر اینجا زندگی نمی‌کند
  • ۱۹۷۶ - برنده نخل طلای جشنواره کن برای فیلم راننده تاکسی
  • ۱۹۷۵ - نامزد نخل طلای جشنواره کن برای فیلم آلیس دیگر اینجا زندگی نمی‌کند
  • ۱۹۷۴ - نامزد جایزه بهترین فیلم‌نامه اتحادیه انجمن نویسندگان و فیلم‌نامه نویسان آمریکا برای فیلم خیابان‌های پایین شهر

منابع

  1. "#83 Royal Descents, Notable Kin, and Printed Sources: A Third Set of Ten Hollywood Figures (or Groups Thereof), with a Coda on Two Directors". May 24, 2011. Archived from the original on May 24, 2011.
  2. "Quick Loans For Bad Credit - Cash Advances Online". Adherents.com. 2020-03-20. Archived from the original on 13 September 2021. Retrieved 2021-09-14.
  3. Ebiri, Bilge (December 30, 2016). "Holy Men, Holy Losers: Scorsese, Silence and the Mystery of Faith". The Village Voice. Archived from the original on January 7, 2017. Retrieved February 14, 2017.
  4. Barnett, Christopher B.; Elliston, Clark J. (2019-09-16). Scorsese and Religion. Brill Publishers. ISBN 978-90-04-41140-1. Archived from the original on January 26, 2021. Retrieved November 16, 2020.
  5. "Martin Scorsese and the African Film Heritage Project Are Bringing Four Vital Films Home". IndieWire. February 23, 2019. Archived from the original on January 18, 2020. Retrieved April 7, 2020.
  6. "42nd Jefferson Lecture with Martin Scorsese". nyu.edu.com. Archived from the original on May 26, 2020. Retrieved May 9, 2020.
  7. "Who's That Knocking at My Door – Review". Roger Ebert.com. Archived from the original on December 27, 2020. Retrieved May 9, 2020.
  8. Donato, Raffaele. "Docufictions: An Interview with Martin Scorsese on Documentary Film" (PDF).
  9. "Martin Scorsese – Jefferson Lecture". National Endowment for the Humanities. Archived from the original on February 27, 2020. Retrieved May 9, 2020.
  10. "Yahoo! Movies". Movies.yahoo.com. Archived from the original on August 31, 2006. Retrieved March 3, 2010.
  11. "Kennedy Center honors five, including Scorsese". Reutgers. September 11, 2007. Archived from the original on December 27, 2020. Retrieved April 14, 2020.
  12. "Martin Scorsese". walkoffame.com. October 25, 2019. Archived from the original on December 14, 2019. Retrieved April 15, 2020.
  13. "Martin Scorsese to receive Bafta fellowship award". The Guardian. January 4, 2012. Archived from the original on May 23, 2017. Retrieved April 15, 2020.
  14. :en:List of film director and actor collaborations
  15. :en:Martin Scorsese

پیوند به بیرون